Mərkəzi Bankın "7 faiz qərarı"nın əsas məqsədini ekspert təhlil edir...

Tarix: 05.05.2016 / 01:10
Bölmə: İqtisadiyyat

Samir Əliyev: "Məqsəd REPO və əks REPO əməliyyatları vasitəsilə nisbətən baha manat cəlb etmək, nisbətən ucuz manat satmaqdır"

"Manatın məzənnəsində mart ayından etibarən sabitlik var"

Məlum olduğu kimi, Mərkəzi Bankın İdarə Heyəti 3 may 2016-cı il tarixindən uçot dərəcəsini 7 faiz səviyyəsində dəyişməz saxlamaqla likvidlik əməliyyatları üzrə faiz dəhlizinin aşağı həddini 2 faizdən 4 faizə qaldırmaq, yuxarı həddini isə 17 faizdən 15 faizə endirmək barədə qərar qəbul edib.

MB öz mandatına uyğun olaraq makroiqtisadi sabitliyin təmin olunmasına yönəlmiş tədbirləri davam etdirir. Pul siyasətinin başlıca məqsədi olan qiymət sabitliyini təmin etmək üçün çevik monetar əməliyyatların aparılması istiqamətində zəruri işlər görülməkdədir.

Milli iqtisadiyyatda və işgüzar fəallıqda müşahidə edilən son meyllər, məcmu tələbin həcmi və strukturunda baş verən son dəyişikliklər nəticəsində inflyasiyanın formalaşmış faktiki səviyyəsi və inflyasiyaya təsir edən əsas tsiklik və struktur amillərin davranışı, habelə inflyasiya gözləntilərinin sabitləşməsi faiz dəhlizinin yuxarı həddinin aşağı endirilməsini şərtləndirir. Eyni zamanda son dövrlər dövlət qiymətli kağızları üzrə gəlirlikdə, habelə banklararası pul bazarında faiz dərəcəsində müşahidə edilən meyllər də buna əsas verir.

Digər tərəfdən, MB makroiqtisadi və maliyyə sabitləşdirilməsi siyasəti çərçivəsində müvafiq iqtisadi qurumlarla birgə razılaşdırılmış pul proqramına uyğun olaraq pul kütləsinin nəzərdə tutulan artım templərinə nail olmaq üçün müvafiq həcmdə likvidliyin sterilizasiyası əməliyyatlarının da aparılmasını planlaşdırır. Bu isə faiz dəhlizinin aşağı həddinin qaldırılmasını zəruri edir. Faiz dəhlizinin aşağı həddinin qaldırılması ilə sterilizasiya əməliyyatlarının aparılması milli valyutada yığımların cəlbediciliyini yüksəltməklə manata inamın artması və valyuta bazarında tarazlığın dəstəklənməsi baxımından da əhəmiyyətlidir.

Maraqlıdır, indiki situasiyada uçot dərəcəsinin dəyişməz qalmasını iqtisadçılar necə dəyərləndirir?

Məsələyə münasibət bildirən iqtisadçı-ekspert Samir Əliyevin sözlərinə görə, MB dövrü olaraq ölkənin makroiqtisadi vəziyyətini və inflyasiya səviyyəsini əsas götürərək faiz dərəcələri dəhlizinin parametrlərini dəyişir: "Məqsəd REPO və əks REPO əməliyyatları vasitəsilə nisbətən baha manat cəlb etmək, nisbətən ucuz manat satmaqdır. Yəni əvvəllər banklar REPO əməliyyatları çərçivəsində Mərkəzi Bankdan 2 faizlə pul cəlb edirdisə, indi 4 faizlə cəlb edəcək. Əks REPO vasitəsilə MB pulu banklara 17 faizlə yox 15 faizlə verəcək. Hələlik proseslər manat üçün güclü təzyiqin olmadığını göstərir. Manatın məzənnəsində mart ayından etibarən sabitlik var. MB manatın daha çox bahalaşması və indiki həddən çox aşağı düşməməsi üçün alış həyata keçirəcək. Belə bir halda da MB-nin valyuta ehtiyatları arta bilər.

Yəni proseslər bankların valyuta bazarında dollar almasından asılı olacaq. Əvvəlki kimi bazara çıxarılan 100 milyon dolların banklar tərəfindən 30 faizi alınacaqsa, o zaman MB məcbur olub dollar alacaq.

Bu da nəticədə MB-nin valyuta ehtiyatını artıracaq. May ayında da valyuta ehtiyatının artımı gözlənir. Yəni valyuta ehtiyatının artması milli valyuta üçün güvənlik yaradır".

Vidadi ORDAHALLI

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 08.07.2026 / 15:30

"Avropa Yaşıl Enerji Dəhlizi" layihəsi icra mərhələsinə keçdi

Tarix: 08.07.2026 / 10:53

Beyləqanda şəkər çuğunduru fiaskosu...

Tarix: 07.07.2026 / 20:28

Sahibkarlara böyük şans açılır - üstəlik “qapı-qapı gəzməyə” son veriləcək...

Tarix: 07.07.2026 / 20:11

İran müharibəsi qlobal enerji təminatında yeni böhran yaradıb...

Tarix: 07.07.2026 / 12:56

Azərbaycanda vençur kapitalı fondları yaradılacaq...

Tarix: 06.07.2026 / 21:45

Ermənistan Azərbaycanla Türkiyənin elektrik şəbəkəsinə qoşulmaq istəyir...

Tarix: 06.07.2026 / 21:05

Avropanın daha bir dövləti Azərbaycanın Orta Dəhliz layihəsinə qoşulur...

Tarix: 06.07.2026 / 19:25

Ermənistan məhsullarının Avropaya çatdlrılmasında ağır problemlər yarandı...

Tarix: 06.07.2026 / 17:09

Rusiya Azərbaycan vasitəsilə Ermənistana 30 vaqon propan göndərdi

Tarix: 06.07.2026 / 15:08

Ermənistan Rusiya qazını Avropa qiymətinə alacaq...

Tarix: 06.07.2026 / 14:06

Rusiya dronla Ukraynada SOCAR-ın yanacaqdoldurma məntəqəsini vurdu...

Tarix: 05.07.2026 / 19:40

"Yeni dəmir yolu Türkiyə, Ermənistan və Azərbaycan arasında nəqliyyat əlaqələrini gücləndirəcək" - Uraloğlu

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 02.07.2026 / 20:10

Dövlət qurumlarının portal və mobil tətbiqləri birləşdirilir - Mehriban Əliyevanın rəhbərlik etdiyi Şura böyük islahatlar mesajını verdi...

Tarix: 02.07.2026 / 15:16

Xırdalan Xəstəxanasına qarşı kəskin iddia - orqan köçürülmüş xəstələr ölüm təhlükəsində?...

Tarix: 25.06.2026 / 20:33

Əmək pensiyası yaşına görə qonşular bizi bir neçə il qabaqlayır...

Rəqəmsal İnkişaf Şurası ilə süni zəka və kibertəhlükəsizliyin yüksəliş yoluna çıxdıq...