Azərbaycanlı fermerlərin Rusiya bazarlarında fəaliyyəti genişlənir

Tarix: 27.04.2016 / 02:21
Bölmə: İqtisadiyyat

Bu mövsümdə Azərbaycan fermerlərinin Rusiyaya daha çox məhsul ixrac etməsi gözlənir. Bunun əsas səbəblərindən biri Rusiya ilə Türkiyə arasında siyasi və iqtisadi sahədə münasibətlərin getdikcə pisləşməsidir. Halbuki, Ankara Moskva ilə münasibətləri normallaşdırmağa hazır olduğunu bildirir. Türkiyə prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğanın müşaviri İbrahim Kalın da bir daha təsdiq edir ki, Türkiyə Rusiya ilə münasibətlərin normallaşmasına hazırdır:

"Biz noyabrın 24-də hadisənin baş verdiyi gün olduğu kimi, indi də problemi diplomatik yolla həll etməyə çağırırıq. Bizim təklif qüvvədədir". Onun sözlərinə görə, Ankara Rusiya tərəfindən Türkiyənin ünvanına mütəmadi olaraq əsassız bəyanatlar səslənməsini təəssüflə qarşılayır: "Biz belə bəyanatların hər birinə reaksiya verməyi doğru hesab etmirik. Biz irəliyə doğru addım atmağa hazırıq". Onun sözlərinə görə, müxtəlif səviyyələrdə müəyyən əlaqələr qurulur: "Biz bunu görürük və ümid edirik ki, onlar daha da intensiv olacaq. Türkiyə və Rusiya arasında olan möhkəm və inkişaf etmiş münasibətlərin bir hadisənin qurbanı olmasına yol vermək olmaz. Təəssüf ki, dialoq prosesi Rusiya təbliğatı və Türkiyəni ləkələyən bəyanatlarla hələlik blok edilib. Amma biz dialoq üçün gələcəkdə yeni imkanlar yaradacaq addımların atılmasına hazırıq". Lakin Ankaranın bu təşəbbüslərinə baxmayaraq, Moskva hələ də münasibətlərin normallaşmasına tərəfdar deyil. Bunu Rusiya Baytarlıq və Fitosanitar Nəzarəti üzrə Federal Xidmətinin ("Rosselxoznadzor") son addımları da təsdiq edir. Belə ki, elə bu günlərdə "Rosselxoznadzor" Türkiyədən gətirilən 14 ton kahını geri qaytarıb. Məhsulların geri qaytarılmasına səbəb kimi agentlik kahıların sağlamlıq şərtlərinə uymamasını göstərib. Rusiyaya girişi qadağan edilən kahılar istehsalçı firmaya geri qaytarılıb. Bir müddət əvvəl Rusiya eyni səbəblə 15.9 ton digər aqrar məhsulların ölkəyə girişinə mane olub. Rusiyanın durmadan Türkiyədən gələn ərzaq və kənd təsərrüfatı məhsullarına məhdudiyyətlər tətbiq etməsi digər ölkələrdən, o cümlədən Azərbaycandan olan fermerlərin burada fəaliyyətinin genişlənməsinə səbəb olub. Əvvəlki kimi, ölkəmizdən Rusiyaya göndərilən məhsulların həcmi artmaqda davam edir və yayda bunun daha çox olması gözlənir.

Ekspertlər hətta bu gedişlə daxili bazarlarda yerli məhsulların qıtlığının yarana biləcəyini bildirir. Amma o da qeyd edilir ki, əvəzində Türkiyədən gələn aqrar məhsulların artması gözlənir.

Digər bir məsələ isə odur ki, Rusiyaya ixracın artırılması üçün yerli fermerlərin məhsullarının standartlara uyğun olması da zəruri sayılır. Bunu Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi yanında Dövlət Fitosanitar Nəzarəti Xidmətinin (DFNX) rəisi Camal Quliyev də təsdiq edir. O bildirir ki, Rusiya Baytarlıq və Fitosanitar Nəzarəti üzrə Federal Xidmətinin əməkdaşları bu il iki dəfə - mart və aprel aylarında Azərbaycanda səfərdə olublar: "Nümayəndə heyəti Bakıətrafı kəndlərdə, eyni zamanda bölgələrdə yaradılan istixanalara gedərək, xarici dövlətlərə ixrac üçün nəzərdə tutulan tərəvəz məhsulları, əsasən də pomidor sortlarının yetişdirilmə texnologiyası, qablaşdırılması və yüklənməsi ilə yaxından tanış olublar".

Camal Quliyev bildirib ki, səfər çərçivəsində nümayəndə heyəti Dövlət Xidmətinin bir neçə laboratoriyasına baş çəkərək, avadanlıqlar və bitki məhsullarının laborator yoxlanması üsulları ilə tanış olub. Nümayəndə heyəti ilə görüşdə Azərbaycanın Rusiyaya meyvə-tərəvəz ixracını artırmaq istədiyini deyən C.Quliyev qeyd edib ki, əlverişli iqlim şəraiti ilə yanaşı, ölkədə kənd təsərrüfatının inkişafına verilən dəstək də bol məhsul əldə etməyə şərait yaradır. Xidmət rəisinin sözlərinə görə, görüşdə Rusiya nümayəndə heyətini maraqlandıran daha bir məsələyə aydınlıq gətirilib: "Biz Türkiyə kənd təsərrüfatı məhsullarının Rusiyaya ixracına qoyulan qadağalardan sonra Türkiyə pomidorunun Azərbaycan pomidoru adı altında Rusiyaya ixrac olunması cəhdlərinin artması ilə bağlı narahatlığına da aydınlıq gətirdik. Onların diqqətinə çatdırdıq ki, bu məqsədlə DFNX-nin bir qrup mütəxəssisindən ibarət işçi qrup fəaliyyət göstərir. Onlar istixanalara gedərək məhsulların Azərbaycan mənşəli olub-olmadığını yerində yoxlayır və istehsal yerindən bütün nümunələri götürərək Dövlət Xidmətinin laboratoriyalarına təqdim edirlər. Laboratoriyalarda müvafiq analizlər aparıldıqdan sonra yalnız Azərbaycan mənşəli pomidorlara sertifikat verilir. Eyni zamanda, fitosanitar müfəttişlər istehsal yerlərində məhsulun yığımında, qablaşdırılmasında və yüklənməsində iştirak edir".

DFNX rəisinin sözlərinə görə, sertifikatın verilməsində idxalçı ölkənin tələblərinə diqqətlə yanaşmağımıza baxmayaraq, "Rosselxoznadzor" Rusiyaya bitkiçilik məhsullarının ixrac edilməsi üçün yeni tələblər irəli sürüb: "Birinci tələb odur ki, bitkiçilik məhsulları istehsal edən istixana və təsərrüfatlar haqqında məlumatlar Rusiyaya təqdim edilməlidir. İkincisi, Rusiyaya bitkiçilik məhsulları hər bir istehsalçıya məxsus qablaşdırma materialı - taralarda göndərilməli və qablaşdırma materialları Gömrük İttifaqının tələblərinə uyğun markalanmalıdır. Sonuncu maddədə isə qeyd edilir ki, bitkiçilik məhsullarına verilən fitosanitar sertifikatlarda istehsalçının adı və ünvanı qeyd edilməlidir".