Neft ölkələrinin Doha ümidləri niyə doğrulmadı...

Tarix: 20.04.2016 / 02:51
Bölmə: İqtisadiyyat

Natiq Cəfərli: "Görüşün uğurla başa çatmamasının səbəbi İran və Liviyanın tutduğu mövqe ilə bağlıdır"

"Çünki onlar hasilatı aşağı salmağa yönəlik addım atsaydılar..."

Məlum olduğu kimi, neft ixrac edən ölkələr birliyi - OPEK-in Doha sammiti nəticəsiz başa çatıb. Baxmayaraq ki, OPEK üzvlərinin görüşü böyük maraqla gözlənilirdi. Belə ki, bu ölkələr ucuzlaşmaqda olan neftin dəyərdən düşməməsi üçün neft istehsalını dayandırmaq barədə razılaq əldə etmək istəyirdilər.

Ancaq bütün bunlara baxmayaraq, OPEK üzvləri neft istehsalını azaltmaq barədə razılıq əldə edə bilmədi. Belə ki, 6 saatdan çox keçən gərgin müzakirələr nəticəsində OPEK və təşkilata üzv olmayan ölkələr hasilatın azaldılması ilə bağlı razılığa gələ bilməyib. Beləliklə, Norveç, İran və Liviyanın görüşə qatılmaqdan imtina etməsi, Səudiyyə Ərəbistanının İranla ziddiyyətli münasibətləri neftin hasilatının azaldılmasına imkan vermədi. Qeyd edək ki, Doha görüşü Rusiyanın təşəbbüsü ilə baş tutmuşdu. Səudiyyə Ərəbistanı yalnız İranın hasilatı azaldacağı təqdirdə Rusiyanın təklifinə razılıq verəcəyini bəyan etmişdi. İran isə hasilatı nəinki azaltmayacağını, hətta artıracağını əvvəlcədən bəyan etmişdi. Dünyanın ən böyük neft ixracatçısı olan Səudiyyə Ərəbistanı məsələnin həlli yolunu, İran da daxil olmaqla, bütün OPEK üzvlərinin neft hasilatını azaltmasında gördüyünü açıqlayıb.

Bütövlükdə, razılığın əldə olunmamasının kökündə nə durur? Ekspertlər bunu nə ilə əlaqələndirir?

Məsələyə münasibət bildirən iqtisadçı-ekspert Natiq Cəfərlinin fikrincə, görüşün nəticəsiz qurtaracağı gözlənilən idi: "Çünki burada müxtəlif maraqlar var və onların da uzlaşması mümkünsüz görünür. Razılaşma olsaydı belə, ən yaxşı halda, yanvar ayının 12-də bəyan edilən səviyyədə olacaqdı. O zaman həm Rusiyada, həm də Səudiyyə Ərəbistanında hasilat pik nöqtədə idi. 10,4 milyon barrel gündəlik neft hasilat olunurdu. Anlaşma əldə edilsəydi, bazarlara elə də ciddi təsir göstərməyəcəkdi. Neftin qiyməti təxminən 45 dollar səviyyəsində qala bilərdi. Görüşün uğurla başa çatmamasının səbəbi İran və Liviyanın tutduğu mövqe ilə bağlıdır. Hər iki ölkə getdikcə daha çox neft hasil etməyi və əvvəllər tutduğu bazarları geri qaytarmağı düşünür. İran burada tam haqlıdır. Çünki sanksiyalardan öncə bu ölkədə təqribən 4 milyon barrel neft hasil olunurdusa, indi 2 milyon barrel neft hasil olunur. İran bu yaxınlarda 3,5 milyon barrel həddində neft hasil edəcəyini elan edib. Liviyada daxili çəkişmələrə görə gündəlik 1,5 milyon barrel neft hasilatından indi 400 min barrel neft satışa çıxarılır. Bu da Liviyanın potensialından çox aşağıdır.

Liviyada koalisyon hökumət qurulma mərhələsindədir. Ona görə də yaxın zamanlarda hasilatı artıracaq. OPEK ölkələrinin bu sənədə imza atmaması Səudiyyə Ərəbistanını və digər körfəz ölkələrini çəkindirdi. Çünki onlar hasilatı aşağı salmağa yönəlik addım atsaydılar, həm İran, həm də Liviya gələcəkdə Səudiyyənin və digər körfəz ölkələrinin bazar payına sahib ola bilərdi".

Vidadi ORDAHALLI

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 09.07.2026 / 17:56

Britaniya “Zəngəzur” tankerini sanksiya siyahısından çıxardı

Tarix: 08.07.2026 / 15:30

"Avropa Yaşıl Enerji Dəhlizi" layihəsi icra mərhələsinə keçdi

Tarix: 08.07.2026 / 10:53

Beyləqanda şəkər çuğunduru fiaskosu...

Tarix: 07.07.2026 / 20:28

Sahibkarlara böyük şans açılır - üstəlik “qapı-qapı gəzməyə” son veriləcək...

Tarix: 07.07.2026 / 20:11

İran müharibəsi qlobal enerji təminatında yeni böhran yaradıb...

Tarix: 07.07.2026 / 12:56

Azərbaycanda vençur kapitalı fondları yaradılacaq...

Tarix: 06.07.2026 / 21:45

Ermənistan Azərbaycanla Türkiyənin elektrik şəbəkəsinə qoşulmaq istəyir...

Tarix: 06.07.2026 / 21:05

Avropanın daha bir dövləti Azərbaycanın Orta Dəhliz layihəsinə qoşulur...

Tarix: 06.07.2026 / 19:25

Ermənistan məhsullarının Avropaya çatdlrılmasında ağır problemlər yarandı...

Tarix: 06.07.2026 / 17:09

Rusiya Azərbaycan vasitəsilə Ermənistana 30 vaqon propan göndərdi

Tarix: 06.07.2026 / 15:08

Ermənistan Rusiya qazını Avropa qiymətinə alacaq...

Tarix: 06.07.2026 / 14:06

Rusiya dronla Ukraynada SOCAR-ın yanacaqdoldurma məntəqəsini vurdu...

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 02.07.2026 / 20:10

Dövlət qurumlarının portal və mobil tətbiqləri birləşdirilir - Mehriban Əliyevanın rəhbərlik etdiyi Şura böyük islahatlar mesajını verdi...

Tarix: 02.07.2026 / 15:16

Xırdalan Xəstəxanasına qarşı kəskin iddia - orqan köçürülmüş xəstələr ölüm təhlükəsində?...

Tarix: 25.06.2026 / 20:33

Əmək pensiyası yaşına görə qonşular bizi bir neçə il qabaqlayır...

Rəqəmsal İnkişaf Şurası ilə süni zəka və kibertəhlükəsizliyin yüksəliş yoluna çıxdıq...