Neft ölkələrinin Doha ümidləri niyə doğrulmadı...

Tarix: 20.04.2016 / 02:51
Bölmə: İqtisadiyyat

Natiq Cəfərli: "Görüşün uğurla başa çatmamasının səbəbi İran və Liviyanın tutduğu mövqe ilə bağlıdır"

"Çünki onlar hasilatı aşağı salmağa yönəlik addım atsaydılar..."

Məlum olduğu kimi, neft ixrac edən ölkələr birliyi - OPEK-in Doha sammiti nəticəsiz başa çatıb. Baxmayaraq ki, OPEK üzvlərinin görüşü böyük maraqla gözlənilirdi. Belə ki, bu ölkələr ucuzlaşmaqda olan neftin dəyərdən düşməməsi üçün neft istehsalını dayandırmaq barədə razılaq əldə etmək istəyirdilər.

Ancaq bütün bunlara baxmayaraq, OPEK üzvləri neft istehsalını azaltmaq barədə razılıq əldə edə bilmədi. Belə ki, 6 saatdan çox keçən gərgin müzakirələr nəticəsində OPEK və təşkilata üzv olmayan ölkələr hasilatın azaldılması ilə bağlı razılığa gələ bilməyib. Beləliklə, Norveç, İran və Liviyanın görüşə qatılmaqdan imtina etməsi, Səudiyyə Ərəbistanının İranla ziddiyyətli münasibətləri neftin hasilatının azaldılmasına imkan vermədi. Qeyd edək ki, Doha görüşü Rusiyanın təşəbbüsü ilə baş tutmuşdu. Səudiyyə Ərəbistanı yalnız İranın hasilatı azaldacağı təqdirdə Rusiyanın təklifinə razılıq verəcəyini bəyan etmişdi. İran isə hasilatı nəinki azaltmayacağını, hətta artıracağını əvvəlcədən bəyan etmişdi. Dünyanın ən böyük neft ixracatçısı olan Səudiyyə Ərəbistanı məsələnin həlli yolunu, İran da daxil olmaqla, bütün OPEK üzvlərinin neft hasilatını azaltmasında gördüyünü açıqlayıb.

Bütövlükdə, razılığın əldə olunmamasının kökündə nə durur? Ekspertlər bunu nə ilə əlaqələndirir?

Məsələyə münasibət bildirən iqtisadçı-ekspert Natiq Cəfərlinin fikrincə, görüşün nəticəsiz qurtaracağı gözlənilən idi: "Çünki burada müxtəlif maraqlar var və onların da uzlaşması mümkünsüz görünür. Razılaşma olsaydı belə, ən yaxşı halda, yanvar ayının 12-də bəyan edilən səviyyədə olacaqdı. O zaman həm Rusiyada, həm də Səudiyyə Ərəbistanında hasilat pik nöqtədə idi. 10,4 milyon barrel gündəlik neft hasilat olunurdu. Anlaşma əldə edilsəydi, bazarlara elə də ciddi təsir göstərməyəcəkdi. Neftin qiyməti təxminən 45 dollar səviyyəsində qala bilərdi. Görüşün uğurla başa çatmamasının səbəbi İran və Liviyanın tutduğu mövqe ilə bağlıdır. Hər iki ölkə getdikcə daha çox neft hasil etməyi və əvvəllər tutduğu bazarları geri qaytarmağı düşünür. İran burada tam haqlıdır. Çünki sanksiyalardan öncə bu ölkədə təqribən 4 milyon barrel neft hasil olunurdusa, indi 2 milyon barrel neft hasil olunur. İran bu yaxınlarda 3,5 milyon barrel həddində neft hasil edəcəyini elan edib. Liviyada daxili çəkişmələrə görə gündəlik 1,5 milyon barrel neft hasilatından indi 400 min barrel neft satışa çıxarılır. Bu da Liviyanın potensialından çox aşağıdır.

Liviyada koalisyon hökumət qurulma mərhələsindədir. Ona görə də yaxın zamanlarda hasilatı artıracaq. OPEK ölkələrinin bu sənədə imza atmaması Səudiyyə Ərəbistanını və digər körfəz ölkələrini çəkindirdi. Çünki onlar hasilatı aşağı salmağa yönəlik addım atsaydılar, həm İran, həm də Liviya gələcəkdə Səudiyyənin və digər körfəz ölkələrinin bazar payına sahib ola bilərdi".

Vidadi ORDAHALLI

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 23.10.2026 / 16:05

Azərbaycanda islam maliyyəçiliyi nə deməkdir?..

Tarix: 23.10.2026 / 10:37

Sosial ödənişlərin artırılması üçün altıncı sosial islahat paketi hazırlanır...

Tarix: 23.10.2026 / 09:57

Gələn il şəhər və rayonlara dotasiya ayrılmayacaq - xərclərini öz gəlirləri hesabına ödəyəcəklər...

Tarix: 23.10.2026 / 09:26

Gələn ilin büdcəsi layihəsi Milli Məclisdə - gəlirlər və xərclər açıqlandı...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Tarix: 22.10.2026 / 19:30

Azərbaycanda şirin su ilə bağlı vəziyyət pisləşir - ümid Xəzərə qalıb…

Tarix: 22.10.2026 / 10:36

Sabahdan vint, bolt və qaykaların ixrac tarifi 20 DƏFƏ ARTIRILIR...

Tarix: 21.10.2026 / 17:06

Azərbaycan daha bir rekord vurdu - "tranzitlərin rekordu"...

Tarix: 21.10.2026 / 16:50

Neft Fondumuzun çox valyuta qazanmasına mane olan tək səbəb var...

Tarix: 21.10.2026 / 13:35

Azərbaycanda yeni bank yaradıla bilər - Aİ-dən TƏKLİF...

Tarix: 21.10.2026 / 10:23

Avropalı investorların Qarabağ, Şərqi Zəngəzur və Naxçıvana marağı artır - Aİ hesabatı

Tarix: 20.10.2026 / 22:07

Taxıl bazarında kəskin təzad: kəndlilər buğda əkinindən imtina edir...

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Tarix: 22.10.2026 / 19:30

Azərbaycanda şirin su ilə bağlı vəziyyət pisləşir - ümid Xəzərə qalıb…

Tarix: 22.10.2026 / 16:56

15 temmuz “FETÖ darbesində” bircə nəfər siyasətçi-deputatın adı çıxmadı...

Milli kimliyə bağlı gənclər uğurlu gələcəyin əsas təminatçılarıdır...