Banklar taksit kartları ilə yeni problemlər yaradır

Tarix: 09.05.2014 / 10:09
Bölmə: İqtisadiyyat

Ölkədə istehlak kreditlərinin məbləğinin azaldılması fonunda atılan addımlar, bilindiyi kimi, əksər banklar üçün xoş olmadı. Banklar kreditlərin iş yerindən arayış tələbilə verilməsinin onların qazancına ciddi təsir göstərdiyini bildirir. Bu fonda isə diqqət çəkən məqamlardan biri bankların indi daha çox taksit kartı paylamağa cəhd etmələridir. Halbuki, Azərbaycanda problemli kreditlərin həcminin artmasında belə kartlar da az rol oynamır.
Qeyd edək ki, taksit kartları da kredit kartlarının bir formasıdır. Amma kredit kartlarında pulun hesaba yatırılmasının konkret vaxtı və nə qədər faiz tutulacağı bilinir. Taksit kartlarında isə fiaz məsələsi dəqiq açıqlanmır. Taksit kartları satan banklar tərfindən bu məlumatların düzgün verilməməsi ona gətirib çıxarıb ki, insanların taksit kartlar üzrə borcları artır. İlkin müşahidələr onu göstərir ki, borclarla bağlı banklara müraciət edən insanlar arasında taksit kartlarına görə gələnlər üstünlük təşkil edir. Artıq getdikcə ümumi problemli kreditlərdə taksit kartlarının payı artmaq üzrə gedir. Bunun da əsas səbəbi insanlara məlumatların düzgün çatdırılmamasıdır. Taksit kartları istehlak krediti hesab olunur və istehlak krediti borcuna daxildir.
Xatırladaq ki, beynəlxalq təcrübədə müştəriyə natamam məlumatın verilməsi onun aldadılması anlamında başa düşülür. Sözügedən kredit kartları ilə bağlı bankın saytına girib baxdıqda yalnız birtərəfli məlumatların yerləşdirildiyinin şahidi olmaq olar. Halbuki, əslində bankın vətəndaş qarşısında götürdüyü öhdəlik də orada göstərilməlidir. Bütün bunlar taksit kartlarının da tədricən problem mənbəyinə çevrilməkdə olduğunu göstərir. Hesab edilir ki, bütün bunlara son qoymaq üçün istehlak kreditləri haqqında qanun qəbul edilməlidir.
İndilikdə isə araşdırmalar onu da göstərir ki, vətəndaşlar əksər hallarda taksit kartları ilə alış-veriş edərkən xərclədikləri vəsaitləri geri qaytarmalı olduqlarını unudurlar. Bir çox hallarda kredit kartlarındakı vəsaitlər lüzumsuz, lazım olmayan istiqamətlərdə xərclənir. Problemli kreditlərin yaranmasında taksit kartlarının payının getdikcə artması məhz vətəndaşların kartlardan səmərəli istifadə ilə bağlı məlumatsız olmaları ilə əlaqələndirilir.
Onu da qeyd edək ki, hazırda banklar daha çox taksit kartlarının paylanmasına çalışır. İndiki şəraitdə, ekspertlərə görə, atılan belə addımlar bankların marketinq strategiyasının bir tərkib hissəsidir. Bununla bağlı reklamlarında banklar müxtəlif yollarla - məbləğin artırılması, faiz dərəcəsinin azaldılması və digər üsullarla özlərinə daha çox müştəri cəlb etmək istəyir. Lakin bəzən olur ki, taksit kartlarının verilməsi zamanı müştərilərə tam məlumat verilmir. Qeyd olunduğu kimi, bu sahədə problemlərə son qoymaq üçün istehlak kreditləri haqqında qanunun qəbulu zəruridir. Qərb ölkələrində artıq fəaliyyətdə olan belə qanunların əsas məqsədi istehlak krediti alan müştərinin hüquqlarını qorumaqdır. Burda müqavilənin şərtlərinin müəyyən edilməsindən tutmuş, reklam məlumatlarının əhaliyə çatdırılmasına qədər məsələlər öz əksini tapır.
Hazırda ölkəmizdə müştəri banka kredit almağa getdikdə bank müqavilə təklif edir. Orada bankın öz hüquqları geniş şəkildə göstərilsə də, müştəri hüquqları çox məhdud çərçivədə qeyd edilir. Nəticədə də müqavilə bankın öz istəyinə uyğun şəkildə tərtib olunur. Amma halbuki, müqavilə tərtib olunanda istehlakçı hüquqları nəzərə alınmalıdır. Bu kimi hallara qarşı ölkəmizdə istehlakçıların hüquqlarının qorunması haqda ayrıca qanun var. Amma bu qanun ümumi istehlakçılara tətbiq olunur. Ona görə də hesab olunur ki, istehlakçı kreditləri haqda xüsusi qanun qəbul edilməsi vacibdir. Bu halda banklar taksit kartları vasitəsilə də istədiyi şərtləri diqtə edə bilməz. Eyni zamanda, müştəri taksit kartından istifadə edərkən mütləq şəkildə öz xərclərinə nəzarət etməlidir. Əksər hallarda isə bu baş vermir. Məsələn, Türkiyədə aparılan araşdırmalar göstərir ki, kredit götürən şəxslərin 60%-i limitdən artıq istifadə etdiyindən külli miqdarda borc yaranır. İqtisadçılar Azərbaycanda da belə bir problemin tədricən genişlənəcəyini istisna etmir.

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 10.07.2026 / 20:55

Rusiyada dərin yanacaq qıtlığının Azərbaycana təsirləri gündəmdə...

Tarix: 10.07.2026 / 17:50

Əli Əsədovun rəhbərliyi ilə İqtisadi Şuranın iclası keçirildi - FOTO

Tarix: 10.07.2026 / 15:52

Beyləqan şəhərində fermerlər üçün aqrar sığorta ilə bağlı maarifləndirici təlim keçirilib

Tarix: 10.07.2026 / 14:47

Rusiya alimindən Ermənistan iqtisadiyyatı barədə inanılmaz rəylər - böhran olmayacaq...

Tarix: 10.07.2026 / 13:56

Azərbaycanın xarici dövlət borcu azaldı - 4 milyard 616,8 milyon...

Tarix: 10.07.2026 / 11:58

Rusiya Azərbaycan üzərindən Ermənistana propan və gübrə göndərəcək...

Tarix: 10.07.2026 / 09:17

Azərbaycan və Rusiya Samur çayının bölüşdürülməsini müzakirə edib

Tarix: 09.07.2026 / 19:05

Azərbaycana diri heyvan idxal edən iri şirkətlər əsas məlumatları "gizli" saxlayır...

Tarix: 09.07.2026 / 17:56

Britaniya “Zəngəzur” tankerini sanksiya siyahısından çıxardı

Tarix: 08.07.2026 / 15:30

"Avropa Yaşıl Enerji Dəhlizi" layihəsi icra mərhələsinə keçdi

Tarix: 08.07.2026 / 10:53

Beyləqanda şəkər çuğunduru fiaskosu...

Tarix: 07.07.2026 / 20:28

Sahibkarlara böyük şans açılır - üstəlik “qapı-qapı gəzməyə” son veriləcək...

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 09.07.2026 / 21:52

İrandan Trampa “İrəvan mesajı” - sülh olmasa, TRIPP marşrutuna dözmərik...

Tarix: 09.07.2026 / 19:38

Vətəndaşın məmurlarla birbaşa ünsiyyətində sıfır hədd - rəqəmsallaşma dövrünün hədəfi...

Tarix: 09.07.2026 / 18:51

Çin və ABŞ-ın mübarizə apardığı Gürcüstan limanında Azərbaycan həlledici söz sahibinə çevrilir...

Diasporumuza Rusiyada problemlər yaradılandan sonra Avropa, Amerika istiqamətində fəallıq başladı...