Qızıl yenə dəyər itirməyə başladı

Tarix: 09.05.2014 / 10:08
Bölmə: İqtisadiyyat

Bu gün dünyanın əksər ölkələri valyuta ehtiyatlarının formalaşmasında əsas vasitələrdən biri kimi qızıldan istifadə edir. Azərbaycan da artıq analoji təcrübədən istifadə edən ölkələrdən biri kimi çıxış edir. Xatırladaq ki, təkcə Dövlət Neft Fondunun xəttilə 30 ton qızıl alınıb. Lakin hazırda özünü göstərən problem bu qiymətli metalın ehtiyat depozit kimi etibarlılığını itirməsi ilə bağlıdır.
Məsələ burasındadır ki, sözügedən qiymətli metal yenə sürətlə dəyərdən düşməkdə davam edir. Belə ki, qızılın bir unsiyasının qiyməti 1,5% azalaraq 1289 dollara bərabər olub. Tendensiya davam edərsə, qeyd edildiyi kimi, bu qiymətli metal ehtiyat depozit kimi etibarlılığını itirə bilər. Ekspertlər qızıl bazarında əhval-ruhiyyənin dəyişməsinin bir neçə səbəbi olduğu qənaətindədir. Hesab olunur ki, Avrozonada borc böhranının uzanması, Amerika Birləşmiş Ştatları və Çində iqtisadi artım tempinin yavaşıması və investorların qızıl sərmayələrini azaltması vəziyyətə təsirsiz ötüşmür.
Amerikalı ekspertlərin apardığı araşdırmalara görə, qızılın qiyməti 1300 dollarlıq psixoloji həddən aşağı düşərsə, yataqlarda fəaliyyət göstərən müəssisələrin 30 faizinin fəaliyyəti rentabelli olmur. Artıq qızıl hasil edən ölkələrdə bəzi mədənlərin fəaliyyətinin dayandırıldığı bildirilir.
Qeyd edək ki, 2011-ci ilin sentyabr ayında qızılın bir unsiyası 1921 dollar 15 sentlə tarixi maksimuma çatıb. Lakin indi tamamilə əks proses baş verir. Təbii ki, bu hal Azərbaycana da öz təsirini göstərəcək. Xatırladaq ki, 2008-ci ildə baş verən qlobal maliyyə böhranı zamanı Neft Fondu qızılın alınmasına başlamışdı. Çünki o zaman ekspertlər güman edirdilər ki, ucuzlaşan qızıla böhrandan sonra tələbat artacaq. Demək olar ki, həmin ərəfədə proqnozlar özünü doğrultdu, böhrandan sonra qızılın qiyməti 50 faiz bahalaşdı. Lakin son iki il yarımda ucuzlaşma qeydə alınır. Qızılın qiymətinin ucuzlaşmasına təsir edən digər amil isə bu qiymətli metala zinət əşyası kimi marağın azalmasıdır. Eyni zamanda, 2008 və 2009-cu illərdə ehtiyatlarının bir qismini qızıla çevirən bir sıra ölkələr, o cümlədən Çin və Hindistanda qızıl külçələr və sikkələr ötən ildən başlayaraq bazara çıxarılır ki, bu da qızıl təklifinin artmasına səbəb olub. Qızılın ucuzlaşmasının başqa bir səbəbi isə, həmişəki kimi, qızıl bazarında spekulyativ oyunlardır. Qızıl bazarında investor aktivliyinin azalması qiymətli əşyanın dəyərinin aşağı düşməsi ilə nəticələnir.
Bu durum banklarda qızıl depozitinə də təsir edir. Xatırladaq ki, bu xidmət bank müştərilərinə virtual şəkildə, yəni qızılı fiziki şəkildə almadan qızılda əmanət yerləşdirməyə imkan verir. Lakin qızılın ucuzlaşması belə depozitlərə marağı kəskin azaldır.
Dünya bazarında qızılın ucuzlaşması Azərbaycanda da bu metalın qiymətlərinə təsirsiz ötüşməyib. Paytaxtın qızıl dükanlarında aparılan müşahidələr göstərir ki, qiymətlərdə, az da olsa, ucuzlaşma var. Paytaxtın qızıl alış-verişi məkanlarında son günlər alıcıların sayının artdığı da nəzərə çarpır. Bu isə qızılın ucuzlaşması və ona olan tələbatın artmasının təzahürü sayılır. İqtisadçı-ekspertlər də deyir ki, qızılın qiyməti dünya bazarındakı konyunkturadan asılı məsələdir. Yəni ümumi qayda budur ki, praktik təklif azalıb-çoxalırsa, qızılın qiyməti də enib-qalxmağa başlayır. Başqa sözlə, bu məsələ yalnız dünya bazar qiymətlərindən asılı olaraq tənzimlənir. Beləliklə, Azərbaycan qızılın idxalçısı olduğundan, dünyada qızılın qiymətindəki bir faiz artım və ya azalma ölkəmizdən də yan keçmir. Bir daha xatırladaq ki, ölkəmizə qızıl məmulatları əsasən Rusiya, Türkiyə, İtaliya və Birləşmiş Ərəb Əmirliyindən gətirilir.
Eyni zamanda, Azərbaycanda qızıl hasilatı artır. Belə ki, ölkədə qızıl istehsalçısı olan "Anglo-Asian Mining plc" şirkəti cari ilin ilk rübündə "Gədəbəy" kompleks mədənində hasil edilən 11 312 unsiya qızıl istehsal edib. Müqayisə üçün deyək ki, şirkət 2013-cü ilin ilk rübündə 8 585 unsiya qızıl istehsal edib. Qeyd edək ki, Azərbaycan hökuməti ilə məhsulun bölüşdürülməsi haqqında sazişin şərtlərinə görə, "Anglo-Asian Mining plc" təqribən 2 min kvadratkilometr sahədə mineral resursların kəşfiyyatı və hasilatını aparmaq hüququna malikdir. Bura 3 müqavilə sahəsi, yəni "Qoşa", "Gədəbəy" və "Ordubad" daxildir.

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 10.07.2026 / 20:55

Rusiyada dərin yanacaq qıtlığının Azərbaycana təsirləri gündəmdə...

Tarix: 10.07.2026 / 17:50

Əli Əsədovun rəhbərliyi ilə İqtisadi Şuranın iclası keçirildi - FOTO

Tarix: 10.07.2026 / 15:52

Beyləqan şəhərində fermerlər üçün aqrar sığorta ilə bağlı maarifləndirici təlim keçirilib

Tarix: 10.07.2026 / 14:47

Rusiya alimindən Ermənistan iqtisadiyyatı barədə inanılmaz rəylər - böhran olmayacaq...

Tarix: 10.07.2026 / 13:56

Azərbaycanın xarici dövlət borcu azaldı - 4 milyard 616,8 milyon...

Tarix: 10.07.2026 / 11:58

Rusiya Azərbaycan üzərindən Ermənistana propan və gübrə göndərəcək...

Tarix: 10.07.2026 / 09:17

Azərbaycan və Rusiya Samur çayının bölüşdürülməsini müzakirə edib

Tarix: 09.07.2026 / 19:05

Azərbaycana diri heyvan idxal edən iri şirkətlər əsas məlumatları "gizli" saxlayır...

Tarix: 09.07.2026 / 17:56

Britaniya “Zəngəzur” tankerini sanksiya siyahısından çıxardı

Tarix: 08.07.2026 / 15:30

"Avropa Yaşıl Enerji Dəhlizi" layihəsi icra mərhələsinə keçdi

Tarix: 08.07.2026 / 10:53

Beyləqanda şəkər çuğunduru fiaskosu...

Tarix: 07.07.2026 / 20:28

Sahibkarlara böyük şans açılır - üstəlik “qapı-qapı gəzməyə” son veriləcək...

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 09.07.2026 / 21:52

İrandan Trampa “İrəvan mesajı” - sülh olmasa, TRIPP marşrutuna dözmərik...

Tarix: 09.07.2026 / 19:38

Vətəndaşın məmurlarla birbaşa ünsiyyətində sıfır hədd - rəqəmsallaşma dövrünün hədəfi...

Tarix: 09.07.2026 / 18:51

Çin və ABŞ-ın mübarizə apardığı Gürcüstan limanında Azərbaycan həlledici söz sahibinə çevrilir...

Diasporumuza Rusiyada problemlər yaradılandan sonra Avropa, Amerika istiqamətində fəallıq başladı...