JEK-lərin nə ölmək, nə dirilmək taleyi davam edir

Tarix: 09.05.2014 / 09:56
Bölmə: İqtisadiyyat

Cari ilin sonunda keçiriləcək bələdiyyə seçkiləri fonunda bu qurumların səlahiyyət məsələsi yenidən aktuallaşır. Hesab olunur ki, bələdiyyələr hələ də lazımi qədər səlahiyyətə malik deyil və belə vəziyyət onların cəmiyyət həyatında səmərəli rol oynamasına imkan vermir. Əksər ekspertlərin fikrincə, bələdiyyələrin səlahiyyətlərinin daha da artırılması üçün ilkin mərhələdə Mənzil İstismar Sahələrinin (JEK) ləğv edilməsi və bu səlahiyyətlərin bələdiyyələrə verilməsi vacibdir.
Xatırladaq ki, bu məsələni ötən il ombudsman Elmira Süleymanova da gündəmə gətirmişdi. Lakin JEK-lərin ləğvi hələ də uzanır.
Onu da bir daha xatırlatmaq lazım gəlir ki, mövcud Mənzil Məcəlləsi JEK-lərin fəaliyyətini tənzimləmir. Həmin Məcəlləyə görə, dövlət mənzil fondunu müvafiq dövlət qurumları, bələdiyyə mənzil fondunu bələdiyyələr idarə edir. Özəl mənzil fondu isə mülkiyyətçinin birbaşa özü və ya onun seçimi əsasında idarəedici təşkilat tərəfindən idarə olunur.
Məcəllədə o da göstərilir ki, çoxmənzilli binanın sahə mülkiyyətçiləri binanın üç idarəetmə üsulundan birini seçməyə borcludur. Bunlar binanın sahə mülkiyyətçiləri tərəfindən bilavasitə idarə edilməsi, mənzil mülkiyyətçiləri müştərək cəmiyyəti və ya ixtisaslaşmış istehlak kooperativi tərəfindən idarə edilməsi, idarəedici təşkilat tərəfindən idarə edilməsindən ibarətdir. Göründüyü kimi, mənzil fondunun hər üç mülkiyyət formasında JEK-lərin xidməti barədə heç nə deyilmir. Məcəllədə əsasən müştərək cəmiyyətlərin və ya ixtisaslaşmış istehlak kooperativlərinin yaradılması və idarəedilmənin onlara verilməsi nəzərdə tutulur.
Bütün bunlar fonunda hesab edilir ki, JEK-lərin ləğvi tezləşməli və səlahiyyətləri bələdiyyələrə verilməlidir. Ekspertlərə görə, bu fonda çoxmənzilli binaların idarəçiliyinin bələdiyyələrə verilməsi üçün də əsaslı maneə yoxdur. O da faktdır ki, bu gün JEK-lərin fəaliyyəti qüsurludur və onlar öz işlərinin öhdəsindən gələ bilmir. Hətta hazırda bələdiyyələr JEK-lərin bəzi işlərini öz hesablarına həyata keçirirlər. Xüsusən abadlıq işləri, zibillərin daşınması, yaşıllaşdırma kimi bəzi işləri bələdiyyə həyata keçirir və görülən işlərin də effekti var. Ona görə təklif edilir ki, ən azından bu səlahiyyətlər qanunvericiliklə bələdiyyələrə verilsin. Eyni zamanda, JEK-lərə ayrılan vəsaitlər bələdiyyələrin hesabına köçürülməlidir ki, onlar daha yaxşı işləsinlər. Lakin bunun üçün mənzil-kommunal sektorundakı indiki qeyri-müəyyənliyə son qoyulmalı və bələdiyyələrin səlahiyyətləri artırılaraq onlara kommunal sektorda işləmək imkanının yaradılması zəruri şərt kimi çıxış edir.
O da vurğulanır ki, bələdiyyələr mənzil idarəçiliyi ilə bağlı bir sıra məsələləri həyata keçirə bilər. Bələdiyyələrin təşkilatçılığı ilə kondominimumlar yaradıla və sonra bu qurumlar mənzili özləri idarə edə bilər.
Hazırda JEK-lər şəhər və rayon icra hakimiyyətlərinin bir bölməsi kimi fəaliyyət göstərir. Məsələn, paytaxt JEK-ləri Bakı Şəhər İcra Hakimiyyətinin nəzdində olan Mənzil-Kommunal Təsərrüfatı Departamentinə (MKTD) tabedir. Bu Departament Bakı Şəhər İcra Hakimiyyəti başçısının 12 may 1999-cu il tarixli sərəncamı əsasında yaradılıb. MKTD-nin funksiyası mənzil-kommunal təsərrüfatının təkmilləşdirilməsi, mənzil fondunun və kommunal təyinatlı obyektlərin istismar səviyyəsinin yüksəldilməsi, abadlaşdırılması, onların qorunması sahəsində tədbirlər görülməsi və s. əhatə edir. Bura mənzil fondunun və kommunal təyinatlı obyektlərin əsaslı təmiri, modernləşdirilməsi və qurulması, aşınmalara uğramış liftlərin dəyişdirilməsi və texniki xidməti də daxildir.
İndilikdə həm də JEK-lər bu gün ancaq arayış verməklə, evlərdən pul yığmaqla məşğuldur. Xatırladaq ki, JEK-lər sovet dövründən miras qalıb. Dövlət mənzil fondunun istismarı üzrə təsərrüfat hesablı təşkilat olan JEK-lər 1959-cu ildə yaradılıb və SSRİ-də mənzil təsərrüfatının ilkin halqası hesab olunub. Lakin indiki dövrdə bu qurumların hansısa ciddi fəaliyyəti yoxdur. Məhz bu səbəbdən JEK-lərin ləğvi prosesinin sürətləndirilməsi önəmli hesab olunur.

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 31.10.2026 / 11:23

Qubadlıda ilk su elektrik stansiyası tikilir...

Tarix: 30.10.2026 / 18:36

Azərbaycan illərdi Transxəzər qaz kəmərindən danışır - Aşqabad indi hərəkətə keçir...

Tarix: 30.10.2026 / 17:04

Azərbaycanda əhali dollarını satır

Tarix: 30.10.2026 / 12:14

Azərbaycanla Gürcüstan arasında yeni sərhəd-keçid məntəqəsi yaradılır...

Tarix: 29.10.2026 / 13:45

"Sahibkar olmayan şəxsin kartına hər gün 5 dəfə pul daxil olması normal deyil" - Mərkəzi Bankın sədri

Tarix: 29.10.2026 / 13:07

“Bank Melli İran” Azərbaycandan gedir? - Mərkəzi Bankdan açıqlama...

Tarix: 29.10.2026 / 11:49

Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları 89,4 milyard dollara çatdı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:43

Mərkəzi Bank illik inflyasiya ilə bağlı proqnozunu açıqladı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:04

Mərkəzi Bank uçot dərəcəsini sabit saxladı...

Tarix: 28.10.2026 / 18:30

Tramp "Şimal axını" qaz kəmərini Rusiyadan satın ala bilər...

Tarix: 28.10.2026 / 18:22

İpoteka kreditlərinin verilməsi qaydalarına dəyişiklik edildi

Tarix: 28.10.2026 / 16:15

Ətin qiymətinə görə Ermənistandan da geridəyik - hesabatı kim yayıb?

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 29.10.2026 / 17:35

Məhkəmə hakimlərinin yeni "Etik Qaydaları"nda bir vacib məqam unuduldu...

Tarix: 29.10.2026 / 17:05

Ramiz Mehdiyevin təltiflərdən məhrum edilməsinin hüquqi mexanizmləri var...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Turizm regionlarımızın inkişaf mənbələrindən birinə çevrilir...