Rusiyaya qarşı artan iqtisadi sanksiyaların Azərbaycanın enerji sektoruna mümkün təsirləri...

Tarix: 17.04.2014 / 10:58
Bölmə: İqtisadiyyat

Rusiyanın Ukraynadakı hadisələrə müdaxiləsi və Krım yarımadasını öz ərazilərinə qatmaq üçün həyata keçirdiyi ekspansiyaya cavab olaraq ABŞ və Avropa Birliyi bu ölkəyə qarşı sanksiyaları nəzərdən keçirir.
Artıq bir sıra məsələlərdə Rusiya ilə əməkdaşlıq dayandırılıb. Görünən odur ki, Qərb bütün diplomatik resursları sınaqdan keçirdikdən sonra, iqtisadi sanksiyaların miqyasını genişləndirəcək. Digər tərəfdən, AB ölkələrinin Rusiyadan olan qaz asılılığı ciddi iqtisadi sanksiyaların tətbiqini yubadır. Buna baxmayaraq, görünən odur ki, Rusiya prezidenti Vladimir Putin yeritdiyi siyasətdən əl çəkmək fikrində deyil. Belə olan halda Rusiyaya qarşı hansı sanksiyaların tətbiq olunması gündəmə gəlir?
Rusiya KİV-i mümkün sanksiyalarla bağlı əhali arasında yarana biləcək narahatlığın əvvəlcədən qarşısını almaq məqsədilə belə bir fikir təlqin edir ki, Qərbin Rusiyaya qarşı tətbiq edəcəyi sanksiyalar öz maraqlarına da ciddi zərbə olduğu üçün bu addım atılmayacaq. Bunu onunla əsaslandırırlar ki, Rusiyadan ixrac olunan neftin 67,5 faizi Avropya, 6 faizi Amerikaya satılır. Avropa istifadə etdiyi neftin 46,38 faizini, Amerika isə cəmi 5 faizini Rusiyadan alır. Buna rəğmən, ABŞ-ın Rusiyadan aldığı neftdən imtina etməsi mümkündür. Bu addım da Rusiya iqtisadiyyatına müəyyən zərbə vura bilər. Avropaya Rusiya qazının 64,7 faizi ixrac olunur və bu, Avropanın qaza olan ehtiyaclarının 34,46 faizini təmin edir. Avropa ölkələri Rusiya qazının əsas alıcısı hesab olunsalar da, get-gedə bu asılılığı aradan qaldırmağa çalışırlar. İstənilən halda Qərb dövlətlərinin sanksiya tətbiq etməsi mümkündür və bu sanksiyalar Rusiya iqtisadiyyatı üçün ağır zərbə ola bilər. Avropa ölkələri və ABŞ Rusiyaya investisiya yönəldən əsas dövlətlərdir. ABŞ investisiyasının əsas hissəsi neft məhsullarının istehsalı, avtomobil və cihazqayırma sahəsinə yönəldilib. Bu investisiyaların geri çəkilməsi Rusiya sənayesinə ağır zərbədir. Bütün bunların fonunda neftin kəskin ucuzlaşması Rusiya iqtisadiyyatına ciddi zərbə vura bilər. Çünki ölkə iqtisadiyyatının 80 faizi neft və qaz ixracından asılıdır. O da heç kəsə sirr deyil ki, Azərbaycan büdcəsinin böyük hissəsi neft gəlirləri hesabına formalaşır. O baxımdan neftin kəskin ucuzlaşma təhlükəsi Azərbaycana da təsirsiz ötüşməyəcək. Ona görə də Azərbaycanı ola biləcək bu iqtisadi itkilərdən sığortalamaq üçün nə etmək lazımdır?
Məsələyə münasibət bildirən iqtisadçı-ekspert Samir Əliyevin fikrincə, iqtisadiyyatın strukturu şaxələndirilməlidir: "Neftin kəskin ucuzlaşması iqtisadiyyat üçün böyük təhlükədir. Çünki 2009-cu ildə neftin kəskin ucuzlaşması ilə əlaqədar Azərbaycan dövlət büdcəsi kəsirlə icra olundu. Hazırda ölkə büdcəsində neft 100 dollardan götürülüb. Bu məbləğə qədər ucuzlaşma olarsa, bunun təhlükəsi yoxdur. Ancaq neftin qiyməti 100 dollardan aşağı düşsə, təhlükə var. Ucuzlaşma uzun müddət davam etsə, bu, problemlər yarada bilər. İqtisadiyyatın neftin ucuzlaşmasından qorunması məsələsi uzunmüddətli məsələdir. Ancaq indinin özündə də gec deyil. O baxımdan gec deyil ki, söhbət iqtisadiyyatın şaxələndirilməsindən gedir. Bu istiqamətdə əsas işlərdən biri də kənd təsərrüfatının inkişaf etdirilməsidir. Artıq bununla bağlı müəyyən səylər göstərilir. Bütün bunlarla yanaşı, informasiya və kommunikasiya texnologiyalarının və bir də sənayenin inkişafı vacibdir. Eyni zamanda, orta sahibkarlıq inkişaf etdirilməli və rəqabət yaradılmalıdır. Bunlar olmasa, görülən tədbirlərin effekti olmayacaq".

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 31.10.2026 / 11:23

Qubadlıda ilk su elektrik stansiyası tikilir...

Tarix: 30.10.2026 / 18:36

Azərbaycan illərdi Transxəzər qaz kəmərindən danışır - Aşqabad indi hərəkətə keçir...

Tarix: 30.10.2026 / 17:04

Azərbaycanda əhali dollarını satır

Tarix: 30.10.2026 / 12:14

Azərbaycanla Gürcüstan arasında yeni sərhəd-keçid məntəqəsi yaradılır...

Tarix: 29.10.2026 / 13:45

"Sahibkar olmayan şəxsin kartına hər gün 5 dəfə pul daxil olması normal deyil" - Mərkəzi Bankın sədri

Tarix: 29.10.2026 / 13:07

“Bank Melli İran” Azərbaycandan gedir? - Mərkəzi Bankdan açıqlama...

Tarix: 29.10.2026 / 11:49

Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları 89,4 milyard dollara çatdı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:43

Mərkəzi Bank illik inflyasiya ilə bağlı proqnozunu açıqladı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:04

Mərkəzi Bank uçot dərəcəsini sabit saxladı...

Tarix: 28.10.2026 / 18:30

Tramp "Şimal axını" qaz kəmərini Rusiyadan satın ala bilər...

Tarix: 28.10.2026 / 18:22

İpoteka kreditlərinin verilməsi qaydalarına dəyişiklik edildi

Tarix: 28.10.2026 / 16:15

Ətin qiymətinə görə Ermənistandan da geridəyik - hesabatı kim yayıb?

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 29.10.2026 / 17:35

Məhkəmə hakimlərinin yeni "Etik Qaydaları"nda bir vacib məqam unuduldu...

Tarix: 29.10.2026 / 17:05

Ramiz Mehdiyevin təltiflərdən məhrum edilməsinin hüquqi mexanizmləri var...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Turizm regionlarımızın inkişaf mənbələrindən birinə çevrilir...