Uzunmüddətli kreditlər beş il və daha uzun müddətə banklardan götürülən borclardır. Bir qayda olaraq, belə kreditlər adətən iri alış-verişlər – avtomobil, daşınmaz əmlakın alınması və ya mənzildə bahalı təmirin aparılması üçün əldə olunur.
Uzunmüddətli kreditlərə beş ildən yuxarı müddətli borcları aid etmək olar. Əsasən bu tip kreditlər fiziki şəxslər tərəfindən – tikinti və ya daşınmaz əmlakın əldə olunması (bu tip kreditlərin verilməsi müddəti bəzən 25 ilə də çata bilir, bununla yanaşı borcalan kreditor tərəfindən qoyulan məhdudlaşdırıcı tələblərə də cavab verməlidir) məqsədilə istifadə olunur. Avtomobilin alınması üçün kreditlər bir qayda olaraq, daha az müddətə – iki-üç il müddətinə verilə bilər.
Eyni zamanda uzunmüddətli kreditlər, tez-tez müəssisə və təşkilatlar tərəfindən istehsalın modernləşdirilməsi və texniki genişləndirmə məqsədilə biznesin inkişafı və investisiya üçün istifadə olunur. Eləcə də hüquqi şəxslərə kredit təşkilatı tərəfindən borcun verilməsi zamanı bir sıra tələblər irəli sürülür. Bu tələblərə maliyyə göstəricilərinin stabilliyi, eləcə də hüquqi şəxsin fəaliyyət müddəti və ya inkişaf üzrə biznes-planın kredit təşkilatına təqdim edilməsi aid edilir.
Onu da qeyd edək ki, uzunmüddətli, nisbətən aşağı faizli kreditlər daha az aylıq ödənişli kreditlərdir.
Sahibkarlar adətən uzunmüddətli kreditlərə üstünlük verir. Lakin banklar sahibkarlara uzunmüddətli kredit verməkdə maraqlı deyil. Bu da sahibkarlığın inkişafına təsir edən faktlardan biridir.
“Bankların uzunmüddətli kredit verməməsinin səbəbi Azərbaycanda biznes mühitinin tam formalaşmamasıdır”
İqtisadçı Əyyub Kərimli bildirdi ki, bankların uzunmüddətli kredit verməməsinin səbəbi Azərbaycanda biznes mühitinin tam formalaşmamasıdır: “Banklar uzunmüddətli kredit verməzdən əvvəl hər bir biznes subyektinin sabitliyini və inkişafını müəyyən edir, risqləri nəzərə alaraq kreditləri daha çox qısamüddətli ayırırlar. Belə kreditlər üçün hesablanan faizlər də ayrılan məbləğə nisbətdə çox olur və sahibkarlıq subyektlərinin inkişafına mənfi təsir göstərir. Uzunmüddətli kreditlərin verilməsi üçün dövlət banklara həmişə maliyyə dəstəyi verməlidir. Və yalnız bu yolla kredit təşkilatlarını uzunmüddətli kreditlər verməyə stimullaşdırmaq olar. Biznes mühiti tam formalaşdıqdan sonra bankların dövlətin maliyyə dəstəyinə ehtiyacı aradan qalxacaq".
Günel CƏLİLOVA
