Son illərdə kredit əsaslarında müəyyən irəliləyişlər olsa da, Azərbaycanın bank sektoru hələ də kifayət qədər zəifdir. Bunu “Fitch” beynəlxalq reytinq agentliyi bildirir. Əlavə edir ki, bu “Fitch”in Bankçılıq Sistemi İndikatorunun “b” reytinqi ilə əks olunur.
Qeyri-işlək kreditlərin nisbəti 22-ci ilin birinci yarısının sonunda 3.5%-ə düşüb (2020-ci ilin sonundakı 6,1%-dən), 1-ci dərəcəli kapital 16,1%-ə adekvatdır və sektorun mənfəətliliyi qorunub.
“Fitch Ratings”in ekspertləri Azərbaycanın bank sektorunda irəliləyişlərin olduğunu qeyd etsələr də, sektorun hələ də zəif olduğunu bildiriblər.
Azərbaycan bank sektorunda problemlərin olduğu danılmaz faktdır. Bank sektorunun sağlamlaşdırılması ilə bağlı illərdir müəyyən işlər görülsə də hələ də bu sahədə vəziyyət ürəkaçan deyil. Təbii ki, bank sektorunda yaşanan gerilik beynəlxalq təşkilatlarında diqqətindən yayınmır.
Maraqlıdır, bank sektoru necə güclənə bilər? Bu sahənin beynəlxalq səviyyəyə çatması üçün hansı işlər görülməlidir?
“Təəssüf ki, hazırda Azərbaycanda şaxələnmiş bank sektoru yoxdur”
Bank sektoru Əkrəm Həsənov bildirdi ki, Azərbaycanın bank sektoru da iqtisadiyyatımız kimi, əsasən, neft gəlirlərindən asılıdır: “Çünki Azərbaycanda iqtisadiyyatın digər sahələri kifayət qədər inkişaf etməyib. Bizdə hansı sahəyə baxırsan əsas oyunçular, yəni sahibkarlar dövlət sektoruna bağlıdırlar. Dövlətin də əsas gəliri neftdəndir. Bu o deməkdir ki, bank sektorunda qeyri-sabitlikdir. Bu da bank sistemi üçün təhlükədir. 2015-ci ildə neftin qiyməti kəskin düşəndə, milli valyutamızda devalvasiya olanda gördük ki, Azərbaycanın bank sistemi çox zəifdir”.
Ə.Həsənovun dediyinə görə, son zamanlar bank sektoru ötən illərə nisbətən güclənib. Bunun da müəyyən səbəbləri var: “Məlumdur ki, dünya bazarında neftin və qazın qiyməti qalxıb, Rusiya Ukrayna ilə müharibədədir, dünyada enerji böhranıdır. O cümlədən bizim valyuta ehtiyatlarımız artıb və bunun hesabına Azərbaycan iqtisadiyyatına əlavə pul gəlib. Dövlət sektoru böyük vəsaitlər xərcləyir. Bundan özəl sektor da vəsait götürür. Bu puldan bank sektoruna düşür və onlar da güclənir. Bu, təbii ki, əhaliyə də müsbət təsir edir. Vətəndaş maaş alır, əməkhaqqına güvənib kreditlər götürür və banklar yenə fəallaşmağa başlayırlar. Amma təəssüf ki, hazırda Azərbaycanda şaxələnmiş bank sektoru yoxdur”.
Həmsöhbətimiz onu da əlavə etdi ki, bank sektorunda boşluqlar da mövcuddur. Bu boşluqlarda müəyyən problemlərin yaranmasına səbəb olur.
Günel CƏLİLOVA
