Turizmin fəaliyyət dairəsinin genişləndirilməsi, yerli və xarici turistlərin asudə vaxtlarının səmərəli təşkili hər zaman dövlətin diqqətində olub. Azərbaycan dövlətinin bu sahəyə qayğısı sayəsində turizm prioritet istiqamətlərdən birinə çevrilib.
Mədəni-tarixi irsə və əlverişli təbii şəraitə malik ölkəmizdə turizmin kənd, müalicə-sağlamlıq, ekoloji, mədəni, sosial, kommersiya, idman və s. növləri daha da genişləndirilib. Qəbul edilmiş dövlət proqramları, həyata keçirilən ekotədbirlər bunu şərtləndirən əsas amillərdəndir.
Qeyd edək ki, turizm mühüm gəlir mənbəyidir. Bu sahənin gəlirləri bir sıra inkişaf etmiş ölkələrdə dövlət büdcəsinin formalaşmasında həlledici faktordur. Azərbaycanda qeyri-neft sektorunun inkişaf etdirilməsi ilə bağlı həyata keçirilən tədbirlər çərçivəsində, digər sahələrlə yanaşı, turizmin inkişafı da Prezident İlham Əliyev tərəfindən prioritet istiqamətlərdən biri kimi müəyyən olunub. Dövlət başçısının tapşırıq və tövsiyələrinə uyğun olaraq, son illər respublikamızda müasir tələblərə cavab verən turizm infrastrukturunun yaradılması istiqamətində çox mühüm işlər görülür. Bakı ilə yanaşı regionlarımıza da turistlərin cəlb edilməsi istiqamətində məqsədyönlü iş aparılır. “Azərbaycan Respublikası regionlarının 2019–2023-cü illərdə sosial-iqtisadi inkişafı Dövlət Proqramı”nda turizmə məxsusi diqqət yetirilib. Sənəddə deyilir ki, regionlarda müxtəlif turizm növlərinin inkişafının dəstəklənməsi, o cümlədən turizm sahəsində göstərilən xidmətlərin keyfiyyətinin daha da yaxşılaşdırılmasına diqqət artırılacaq. Qeyd etdiyimiz kimi, bölgələrdə də turizmin inkişafı ilə müəyyən işlər görülür. Lakin buna baxmayaraq, ölkəyə gələn xarici turistlər daha çox paytaxt ərazisində istirahət etməyə üstünlük verir. Ekspertlər bildirir ki, turizm imkanları baxımından regionlar hələlik paytaxtla rəqabət apara bilmir. Bu səbəbdən də əcnəbi turistlər Bakıda istirahət etməyə daha çox üstünlük verir.
Açıqlanan statistik rəqəmlərə əsasən, 2022-ci ilin ilk rübündə ölkə mehmanxanalarında keçirilmiş gecələmələrin sayı 2021-ci ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 45,3 faiz artaraq 435,3 min olub. Gecələmələrin 48,5 faizi Bakıda, 10,8 faizi Qusarda, 8,0 faizi Qubada, 7,6 faizi Qəbələdə, 6,1 faizi Şabranda, 3,4 faizi Naftalanda, 3,1 faizi Lənkəranda, 2,3 faizi Naxçıvan Muxtar Respublikasında, 1,2 faizi Şamaxıda, 1,1 faizi Mingəçevirdə və 7,9 faizi digər şəhər və rayonlardakı mehmanxanalarda qeydə alınıb.
Maraqlıdır, turistlərin rayonlara marağını artırmaq üçün nə kimi işlər görülməlidir?
Vüqar Bayramov: “Azərbaycana gələn turistlərin hələ də böyük qismi Bakı şəhərinə üstünlük verir”
Millət vəkili Vüqar Bayramov qeyd etdi ki, Azərbaycana gələn turistlərin hələ də böyük qismi Bakı şəhərinə üstünlük verir. Turizm imkanları baxımından regionlar hələlik paytaxt ilə rəqabət apara bilmirlər: “Hesab edirəm ki, turistlərin rayonlara marağının artırılması üçün sistemli tədbirlərin genişlənməsinə, stimullaşdırıcı kampaniyaların təşkilinə ehtiyac var. Onu da qeyd edim ki, 2022-ci ilin birinci rübündə mehmanxanaların gəlirləri əvvəlki ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 74,8 faiz artaraq 59,7 milyon manat olub. Birinci rübün nəticələri göstərir ki, karantin qaydalarının yumşaldılması həm gəlmə, həm də daxili turizmin dövriyyəsinə müsbət təsir göstərib. Mövcud tendensiya yeni turizm mövsümündə ölkəyə gələn xaricilərin sayının artacağından xəbər verir”.
Elçin Rüstəm: “Bölgələrə turist axınını artırmaq üçün ilk növbədə nəqliyyat sistemini inkişaf etdirmək lazımdır”
Turizm sahəsi üzrə ekspert Elçin Rüstəm qeyd etdi ki, turistlərin ən çox səfər etdiyi bölgələr Quba, Qəbələ, İsmayıllı və Şamaxıdır. Digər bölgələrə turist axınını çoxaltmaq üçün nəqliyyatın rolu böyükdür: "Təbii ki, turizm infrastrukturu üç –dörd bölgədən ibarət olmalı deyil. Qərb zonası var - Şəmkir, Qazax, Gəncə, bundan başqa, Qarabağ zonası. Bunlar da digər bölgələrimiz kimi münbit şəraitə malikdir. Həmçinin şimal-şərq, şimal-qərb, cənub zonası, daha doğrusu, Şamaxıdan tutmuş Zaqatalayadək, Şabrandan tutmuş Quba, Qusaradək, aşağıda Lənkəran, Masallı, Lerik zonaları şərait baxımından yaxşıdır, əlverişlidir. Bölgələrə turist axınını artırmaq üçün ilk növbədə nəqliyyat sistemini inkişaf etdirmək lazımdır. Məsələn, sürət qatarları Gəncə, Şəmkir, Qazax zonasına yaxşı işləyərsə, turistlər də oralara gedib çıxa bilər. İndi qatar turizmi də artıq fəaliyyətə başlayıb. Düşünürəm ki, turist axınına bunun da öz təsiri olacaq. Yəni bu bölgələri əlçatan etmək lazımdır. Gələn turistlər üçün maraqlı ekskursiya marşrutları hazırlamaq, onların diqqətini çəkmək lazımdır. Bunu biz etməliyik ki, turistdə maraq yaransın və növbəti dəfə bir də ora getsin. Yəni bu məsələdə biz də maraqlı olmalıyıq. Turistləri bir az da biz yönləndirməliyik. Belə olan təqdirdə, bütün bölgələrə turist səfərləri baş tutacaq”.
Günel CƏLİLOVA