Kürdəmir rayonunun, Bağman kəndi başda olmaqla, digər bir sıra kəndlərinin sakinlərinin dolanışığı mal-qara hesabınadır, amma örüş yerlərindən istifadə edə bilmədiklərinə görə çarəsiz vəziyyətə düşüblər. Məcburdular ki, heyvanları tövlədə saxlasınlar və bunadan ötrü daha çox ot tədarük etsinlər. Quru ot bağlamalarının qiyməti baha olduğuna görə sakinlərin buna xərci çox çıxır. Dolanışığı heyvan saxlamaqdan çıxan sakinlər çıxılmaz durumla üzləşiblər.
Sakinlər deyir ki, bələdiyyə sədri örüş torpaqlarını öz qohumları adına keçirdiyi üçün, onlar bundan istifadə etmək imkanından məhrum olublar. 2005-2019-cu illərdə Bağman kəndinin də daxil olduğu Böyük Kəngərli bələdiyyəsinin sədri iki ay əvvəl vəfat etmiş Vidadi Pirişov olub. Sakinlər deyir ki, bu illər ərzində o, kəndin örüş torpaqlarını hərrac vasitəsilə öz qohumlarının adına keçirib. Bələdiyyə sədrinin qardaşı Qədir Pirişov deyilənləri inkar etsə də, fakt odur ki, sakinlər örüş yerlərindən məhz həmin ərazilər icarəyə verildiyi üçün istifadə edə bilmirlər.
Torpaqların hərraca çıxarılmasını Əmlak Məsələləri Dövlət Xidməti də inkar etmir. Qurumdan bildiriblər ki, 2015-2019-cu illərdə təxminən 49 hektar örüş sahəsi qanuni şəkildə vətəndaşlara hərraca verilib. Bələdiyyənin torpaq ehtiyat fondundan da istifadə edilməsinə imkan verilmir. Ən nəhayət, Nazirlər Kabinetinin 2000-ci ildə verdiyi sərəncama əsasən, torpaqların təyinatı dəyişdirilərsə və ya hərraca verilərsə, kənd əhalisinin ehtiyacları da nəzərə alınmalıdır. Görünən odur ki, bütün bunlar nəzərə alınmır. Bütün bunlar sakinlərin ciddi narazılığına səbəb olub.
“Yerli məmurlar icarəyə götürülən torpaqlardan öz şəxsi məqsədləri üçün istifadə edirlər”
Məsələyə münasibət bildirən ekspert Rəsul Cahangirlinin fikrincə, Kürdəmirdəki örüş yerləri ilə bağlı problem digər rayonlarda da var: “Sözügedən məsələdə problem nədir? Problem odur ki, icra başçısı, bələdiyyə sədrləri torpaqları hərraca çıxararkən ərazilərin böyük hissəsini hansısa vasitələrlə öz adamlarının adına keçirir. Ancaq çox vaxt həmin ərazilərin böyük hissəsi ya istifadəsiz qalır, ya da təyinatı üzrə istifadə edilmir. Nəticədə kənd sakinləri bundan istifadə etməkdən məhrum olur. Qanunvericiliyə görə, icarəyə götürülən ərazi istifadə edilmirsə, davamlı olaraq ərazi icarədarın əlində qala bilməz. Ancaq problem ondadır ki, bizdə bu, praktiki baxımdan işləmir. Həm qanunlar işləmir, həm də qanunvericilikdə boşluqlar var. Müəyyən yerli məmurlar icarəyə götürülən torpaqlardan öz şəxsi məqsədləri üçün istifadə edirlər. Kimi böyük mal-qara sürüləri üçün əraziləri örüş sahəsi kimi, kimi də əkin sahəsi kimi istifadə edir. Nəticədə kənd sakinləri belə çətinliklərlə üzləşirlər. Kəndlinin dolanışıq yeri heyvandarlıqla əkinçilikdir. Bu olmayandan sonra kənd sakinləri nə etməlidir? Sonra da deyirlər ki, kəndlər sürətlə boşalır, cavanlar şəhərə köçür. Belə halların baş verməsinin bir səbəbi ədalətsiz torpaq bölgüsüdür”.
O baxımdan ekspert hesab edir ki, icarə torpaqları ilə bağlı qanunvereicilik təkmilləşdirilməlidir.
Vidadi ORDAHALLI
