Azərbaycanda “Gənclər evi” şəbəkəsinin qurulmasına 2005-ci ildən başlanıb və ərsəyə gəlməsinə milyonlarla manat vəsait xərclənib. “Gənclər evi” Azərbaycan şəbəkəsi 2005-2009-cu illərdə dövlət proqramının tədbirlər planına əsasən yaradılıb.
Məqsəd gənclərin ahəngdar inkişafı və asudə vaxtlarının təşkili, gənclərə sosial-psixoloji, hüquqi və informasiya yardımlarının göstərilməsidir. “Gənclər evi” Gənclər və İdman Nazirliyinin tabeliyindədir. O cümlədən, dövlət büdcəsindən maliyyələşir. Təkcə 2011-2016-cı illərdə 11 “Gənclər evi” tikilib. Hazırda Azərbaycanda 34 “Gənclər evi” var.
Ancaq müşahidələr göstərir ki, bölgələrdə belə evlər faktiki olaraq işləmir. Məsələn, Astarada 10 ildən çoxdur açılan “Gənclər evi”ndə gənclərdən əsər-əlamət yoxdu. Bina bir çayçının ümidinə qalıb, amma masalar boşdur. İnternetklubda kompyuterlərin prosessorları var, monitorları yoxdur. Kompyuter əvəzinə bilyard stolu qurulub. Üstəlik, orada bir çox xidmətlərdən istifadə ödənişlidir. Bir sözlə, 30 min gənci olan Astara rayonunda bu ev onların üzünə bağlıdır. Faktiki olaraq rayondakı “Gənclər evi” müasir gəncliyin çağırışlarına uyğun fəaliyyət mexanizmi qurmayıb.
Maraqlıdır, ucqar rayonlarda “gənclər evləri” niyə işləmir?
“Gənclər evi”nin adı var, fəaliyyəti yoxdur”
Məsələyə münasibət bildirən AVCİYA-nın vitse-prizidenti, professor Məhərrəm Zülfüqarlı bölgələrdə sözügedən problemin mövcud olmasını bir sıra amillərlə əlaqələndirdi: “Deməzdim ki, bütün rayonlarda “Gənclər evi”nin qapısı bağlıdır. Seçkilər vaxtı regionların əksəriyyətində oluram. Müşahidəçilərlə müxtəlif treninqlər keçirirəm. Elə rayonlar var ki, orada “Gənclər evi”nin fəaliyyəti qənaətbəxşdir. Eləsi də var ki, qapısı bağlıdır. Məsələn, Tərtər və Goranboy rayonlarının “Gənclər evi”ndə dəfələrlə tədbir keçirmişəm. Özüm şahidi olmuşam ki, ortada fəaliyyət var. Müxtəlif görüşlər, kurslar, layihələr həyata keçirilir. Ancaq əlbəttə ki, bunu digər rayonlara aid etmək olmaz. Çünki rayonlarda yerləşən “Gənclər evi”ndən ya təyinati üzrə istifadə edilmir, ya da ümumiyyətlə ortada fəaliyyəti yoxdur. Astarada yaranan xoş olmayan mənzərə də bundan irəli gəlir. Problem ondadır ki, rayonların əksəriyyətində sovet ənənələrinə uyğun olaraq bu işi qururlar. Ona görə də “Gənclər evi”nin adı var, fəaliyyəti yoxdur. SSRİ dövründə orta məktəblərdə linqvistiq otaqlar olurdu. Orada maqnitafonlar, mikrafonlar, qulaqcıqlar qoyulurdu, amma həmin otaqların qapısı hər zaman bağlı olurdu. Yalnız yoxlama və yaxud da hansısa mötəbər qonaq gələndə qapını açırdılar. Açıb göstərirdilər ki, belə bir kabinetimiz var. Hazırda, təəssüflər olsun ki, bir sıra rayonlarda “Gənclər evi” bu stillə işləyir. Bunda Gənclər və İdman Nazirliyinin və icra hakimiyyətlərinin günahı var. Onlar gərək elə şərait yaratsınlar ki, “Gənclər evi”nin qapısı gənclərə bağlı olmasın. Bunun üçün isə işi düzgün təşkil etmək lazımdır”.
Bir sözlə, professor bu sahədə görülən işləri qənaətbəxş hesab etmir.
Vidadi ORDAHALLI