31 Avqust - Beynəlxalq Afrika Mənşəli İnsanlar Günü kimi qeyd edilir. Bu gün 2020-ci ildə BMT tərəfindən təsis edilib və məqsədi Afrika mənşəli xalqların zəngin mədəni irsini, müxtəlif mədəniyyətlərini və dünyaya verdikləri əvəzsiz töhfələri geniş ictimaiyyətə çatdırmaqla yanaşı, onların üzləşdiyi ayrı-seçkilik, ədalətsizlik və bərabərsizlik kimi ciddi problemlərə diqqət çəkmək, onların fundamental insan hüquqlarının müdafiəsini təşviq etməkdir. Avqustun 31-nin qeyd olunması təkcə Afrika mənşəli xalqların deyil, ümumilikdə bəşəriyyətin hüquq və azadlıqlarının təmin olunması istiqamətində atılan əhəmiyyətli addımdır.
Bu sözlər Bakı Təşəbbüs Qrupunun (BTQ) yaydığı bəyanatda əksini tapıb.
Bəyanatda bildirilir ki, tarix boyu Fransa müstəmləkə siyasəti çərçivəsində Afrika mənşəli xalqlara qarşı qanlı repressiyalar, soyqırımı aktları həyata keçirib, insan haqlarını kobud şəkildə pozub və bu siyasətini hələ də davam etdirməkdədir. Fransa Afrikada yerləşən keçmiş müstəmləkələrində neokolonial siyasət həyata keçirməklə yanaşı, Reyunyon, Mayot, Qvadelup, Martinik və Fransız Qviyanası kimi müstəmləkə idarəçiliyi altında saxladığı ərazilərdə Afrika mənşəli xalqlara qarşı uzun illərdən bəri davam edən sosial, iqtisadi və siyasi basqılar edir. Bu siyasət çərçivəsində Fransa yerli xalqların siyasi müstəqillik və iqtisadi sərbəstlik hüquqlarını məhdudlaşdırır, milli kimliklərin zəiflədilməsinə səbəb olur və təbii sərvətləri öz nəzarəti altında saxlamağa çalışır.
Reyunyon və Mayot adalarında əhali ciddi sosial və iqtisadi ədalətsizliklərlə üzləşir. İşsizlik səviyyəsi 30 faizdən yüksəkdir, xüsusilə gənclər arasında işsizlik daha kəskin müşahidə olunur.
Səhiyyə və təhsil sahələrində resurs çatışmazlığı insanların həyat keyfiyyətini aşağı salır. Qvadelup və Martinikdə də yüksək işsizlik (35 faizdən çox), diskriminasiya və polis zorakılığı kimi sosial problemlər mövcuddur. Yerli əhali mədəni kimliklərini qorumaq üçün dövlət dəstəyindən məhrumdur. Fransız Qvianasında işsizlik təxminən 40 faizdir. Təbii sərvətlərin istismarı tamamilə Fransanın nəzarətindədir və yerli əhali iqtisadi faydaların çox hissəsindən məhrumdur.
Bakı Təşəbbüs Qrupu paytaxt Bakı şəhərində Fransanın müstəmləkə siyasətindən əziyyət çəkən Afrika mənşəli xalqların yaşadığı Reyunyon, Mayot, Qvadelup və digər müstəmləkə ərazilərinə həsr edilmiş beynəlxalq konfranslar təşkil edib, bu ərazilərdə yaşayan yerli xalqların, o cümlədən Afrika mənşəli xalqların müstəmləkəçilikdən qaynaqlanan problemlərinin BMT tribunasında qaldırılması istiqamətində çoxsaylı əməli fəaliyyət ortaya qoyub. Təşkilat Fransa hökumətini adıçəkilən ərazilərdə törətdiyi qanunsuzluqlar barədə cavab verməyə məcbur edib və BTQ-nin rəhbər heyəti BMT-nin Afrika mənşəli xalqlar üzrə Daimi Forumlarında iştirak edərək onların fəaliyyətinə dəstək nümayiş etdirib.
BTQ Fransanın bu ərazilərdə uzun illər ərzində bilərəkdən yaratdığı sosial və iqtisadi bərabərsizlikləri, milli kimliklərin sistemli şəkildə məhv edilməsini ətraflı dərc etdirdiyi hesabatlarında və sənədləşdirərək dünya ictimaiyyətinin diqqətinə çatdırıb.
Bu hesabatlarda Fransanın müstəmləkə siyasətindən irəli gələn insan hüquqları pozuntuları, iqtisadi və siyasi bərabərsizliyin davam etməsi, habelə mədəni assimilyasiya ilə milli kimliklərin itirilməsi mövzuları geniş şəkildə işıqlandırılıb.
ZÜMRÜD
