Yaxın vaxtlarda Ermənistanın hüquq-mühafizə sistemində xüsusi bölmə yaradılacaq ki, onun funksiyası Ermənistan ərazisindən keçən beynəlxalq rabitə, yük, nəqliyyat vasitələri və insanların təhlükəsizliyini təmin etmək olacaq. Bu sözləri Ermənistan Baş naziri Nikol Paşinyan Tiflisdə keçirilən “İpək Yolu” beynəlxalq konfransı zamanı deyib.
Onun sözlərinə görə, bölmə patrul polisi ilə birgə fəaliyyət göstərəcək. 10 noyabr 2020-ci il bəyanatının 9-cu bəndinə əsasən Ermənistandan keçən yolun – Zəngəzur dəhlizinin – təhlükəsizliyini Rusiya FTX-nin Sərhəd Xidməti təmin etməli idi.
Belə çıxır ki, Paşinyan 10 noyabr sənədindəki bir bənddən imtina edir?
Siyasi şərhçi Elşad Həsənov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, 10 noyabr 2020 - ci ildən bu günə artıq 3 il müddət keçib və bu müddətdə çox böyük dəyişikliklər baş verib: “Xüsusilə 2023 - cü il sentyabrın 20-də yeni bir reallıq yarandı. Azərbaycan öz ərazilərində tam süverenliyi təmin etdi, ərazimizdə olan silahlı revanşist qüvvələr tərksilah edildi və onun nəticəsi olaraq da xunta və separatçı rejim özünü buraxdı. Azərbaycanlılara zülm edən, Xocalıda baş verən qətliamda əlləri olan ermənilər qısa müddət ərzində xunta rejiminin tapşırığı ilə Azərbaycan ərazilərini tərk etdilər. Bu gün Qarabağ iqtisadi zonasında az miqdarda erməni qalıb, onlar da Azərbaycan bayrağı altından keçib, Azərbaycan Konstitusiyasını qəbul edib və bizim ərazimizdə, bizim qanunlarla yaşamağa hazır olduqlarını bildiriblər. 2020 - ci ildə də Ermənistanı, həmin xunta rejimini məhv olmaqdan qurtaran Rusiya oldu. Rusiyanın təkidli tələbi ilə biz Xankəndiyə girsək də, şəhərlərimizin, kəndlərimizin dağılmaması üçün müharibəni dayandırdıq. Bəyanatın imzalanmasına razı olduq və bəyanatda göstərilən bəndlərin də hamısını yerinə yetirdik. 4 - cü bəndlə 9 - cu bənd qalmışdı. 4 - cü bənddə də göstərildi ki, Azərbaycanda olan erməni silahlı qüvvələri çıxarılsın. Bunu Rusiya etməli idi, amma etmədi. Sentyabr ayının 19 və 20 - si bir günlük antiterror əməliyyatı ilə bunu da biz yerinə yetirdik. İndi qalır 9 - cu bənd. Yəni Azərbaycanın Qərb rayonlarını Naxçıvanla birləşdirən yolun Ermənistan ərazisində açılması. Bu da həmin bənddə göstərilir. Göstərilir ki, Rusiyanın Federal Təhlükəsizlik Xidməti həmin yola nəzarət edəcək. Ancaq həmin dövrdən sonra Ermənistan siyasətində baş verən dəyişikliklər, Qərbin Ermənistana təsiri, Amerikanın apardığı siyasət açıq şəkildə göstərir ki, Ermənistan və onların siyasi rəhbərliyi Rusiyadan birmənalı olaraq qopmağa çalışır və bu yöndə də ciddi addımlar atırlar. Artıq bütün bu olanları, ermənilərin Qarabağdan çıxarılmasını, hər birini Rusiyanın üzərinə atmağa çalışır. Rusiyanı onların təhlükəsizliyinə təminat verə bilməməkdə ittiham edir. Ona görə də, özünə yeni arxa- dayaq axtarır. Düşünür ki, Fransa bu dayaqlardan biri ola bilər. Fransa da Rusiyanın yerinə özünü yerləşdirmək istəyir ki, bu da ayrı bir mövzudur. Ancaq, 9 - cu bəndin yerinə yetirlməməsini biz dəfələrlə qeyd etmişik və tələb etmişik ki, bu bənd yerinə yetirilsin. Çünki Naxçıvan blokada şəraitində qalıb və bizim ora yolumuz yoxdur. Ona görə də biz bu işin üstünə getdik. Ermənistan da başa düşür ki, bu yol məhz Ermənistanın özünə çox vacibdir. Eyni zamanda Qərb sanksiyasına məruz qalan Rusiya üçün də vacibdir. Ona görə də, bizdən çox Rusiya Ermənistana təkid edir ki, bu yol açılsın. Rusiya öz mallarını bu yolla Şərqə, Hindistana, Çinə, digər Şərq ölkələrinə satmağı planlaşdırır. Ancaq bizim son zamanlar apardığımız tədbirlər nəticəsində görürük ki, Ermənistan bu yolun açılmasını istəmir. Onlar Avropada, Qərbdə şayiə yayırlar ki, guya Azərbaycan hücum edərək Zəngəzuru almaq, həmin yolu açmaq istəyir. Bəllidir ki, bizi təcavüzkar ölkə kimi göstərmək istəyirlər. Ancaq biz onlara cavab verdik ki, öz suveren torpaqlarımızı azad etmişik, heç bir ölkənin ərazisində də gözümüz yoxdur. Avropada keçirilən görüşlərdə də Ermənistanın ərazi bütövlüyünü və süverenliyini tanıdığımızı bildirmişik. Artıq Ermənistan başa düşür ki, bu yol onlar üçün çox vacib yoldur. Ona görə də, Tiflisdə keçirilən “ İpək yolu” konfransında bu haqda çıxış etdi, bu yolun açılmasını və buna da Ermənistanın özünün nəzarət etməsini bildirdi. Paşinyanın dediyi odur ki, həmin yola Ermənistan özü nəzarət edəcək. Bu da ancaq danışıqlar yolu ilə razılaşdırıla bilər. Müxtəlif variantlar, Gürcüstanın keçmiş prezidenti Saakaşvilinin də irəli sürdüyü təklif var. Bütün bunlar hamısı diplomatik yolla gedən danışıqlardan asılıdır. Biz də artıq bəyan etmişik ki, İran ərazisindən keçməklə həmin yolun açılmasına razıyıq. Ermənistan Zəngəzur yolunun açılmasına razı olmasa, biz İran ərazisindən keçən yola üstünlük verəcəyik və Ermənistan yenə də kənarda qalacaq. Bu da onlara iqtisadi ziyan vuracaq. Ancaq görürəm ki, Ermənistan siyasiləri artıq bunu başa düşür və müxtəlif variantlarda bəndin yerinə yetirilməsi üçün fikirlərini bildirirlər. Əsas diqqət çəkən məsələ odur ki, Ermənistan özü, özlərinin yaratdığı polis dəstəsi onların təhlükəsizliyinə təminat verir. Ancaq mən onu bildirmək istəyirəm ki, Ermənistan istəsə də, istəməsə də Rusiyanın təkidi ilə həmin yolun açılması yaxın zamanlarda reallaşacaq. Rusiya-Ermənistan münasibətləri hazırda çox gərgindir, Paşinyanın özünün bildirdiyinə görə, onu hakimiyyətdən devirmək üçün Rusiya imkan axtarır. Ümid edirəm ki, gec də olsa bu yol açılacaq və Ermənistanın iqtisadiyyatına da öz təsirini göstərəcək”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
