Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan Rusiyaya qarşı mövqeyini indi daha açıq formada ifadə etməyə başlayıb. O qeyd edib ki, Qarabağ üzərində Azərbaycanın nəzarətini bərpa etməsindən sonra Ermənistan yeni tərəfdaşlar axtarır.
“The Wall Street Journal”a müsahibəsində Paşinyan yenə sərsəmləyərək, Qarabağ müharibəsi zamanı Moskvanın İrəvan qarşısında müttəfiqlik öhdəliklərini yerinə yetirmədiyini iddia edib: “Bu vəziyyətlər bizi təhlükəsizlik əlaqələrimizi şaxələndirmək qərarına gətirdi. İndi isə biz bunu etməyə çalışırıq”.
Ermənistanın baş naziri əlavə edib ki, eyni səbəbdən, hazırda Rusiya hərbi bazasının Ermənistanda davam etməsində heç bir üstünlük görmür. Qeyd edək ki, Ermənistanda 102-ci Rusiya hərbi bazası mövcuddur. Hazırda şəxsi heyətinin 4 000 nəfər olduğu bildirilən hərbi bazanın döyüş heyəti İrəvan və Gümrü qarnizonundan ibarətdir. İrəvan qarnizonuna İdarəetmə Qrupu, 123-cü motoatıcı alay, 3624-cü aviasiya bazası, hospital, mənzil-təchizat hissəsi, qarnizon məhkəməsi və rabitə mərkəzi daxildir. Gümrü qarnizonuna isə 128-ci motoatıcı alay, 124-cü motoatıcı alay, 988-ci zenit raket alayı və 992-ci artilleriya alayı tabedir. Bazanın nəzdində əlahiddə tank, kəşfiyyat, təmir, mühəndis-istehkam, radiasiya-kimyəvi və bakteroloji mühafizə taborları, tank əleyhinə divizion, radioelektron, tibb, komendant bölükləri, prokurorluq, televiziya mərkəzi və sair fəaliyyət göstərir. Lakin görünən budur ki, Paşinyan iqtidarı 102-ci Rusiya hərbi bazasını ölkə ərazisindən çıxarmağa hazırlaşır. “The Wall Street Journal”a müsahibəsində Paşinyan artıq bunun anonsunu verib. Qeyd edildiyi kimi, Paşinyan Rusiya hərbi bazalarının ölkədə fəaliyyətinin davam etməsində heç bir üstünlük görmədiyini bildirib. Elə bu da onların ölkədən çıxarılması prosesininə başlanacağının anonsu hesab olunur. Amerika nəşri qeyd edir ki, Ermənistanın düşdüyü çətin vəziyyət ABŞ və Qərb müttəfiqlərini getdikcə daha çox narahat edir: “Avrasiyanı əhatə edən uzun qeyri-sabitlik xəttində region daha bir partlayıcı nöqtə kimi görünür. Vaşinqtonda və Avropa paytaxtlarında artan narahatlıq ondan ibarətdir ki, Bakı Türkiyənin dəstəyi və Rusiyanın iştirakı ilə tezliklə Azərbaycanla Türkiyə arasında quru körpüsü yaradaraq Ermənistanı və ya onun bir hissəsini tutmağa cəhd edə bilər. Eyni zamanda, Rusiyanın Ermənistanın liderini devirmək üçün çevriliş planlaşdırması həyəcan doğurur”. Amerika nəşri xatırladır ki, son həftələr Moskva Ermənistanın Roma Statununu ratifikasiya etməsindən sonra ictimai qınaqlara və təhdidlərə əl atıb: “Ermənistanın baş naziri Avropa Parlamentində Rusiyanın Ermənistanın və Qarabağ ermənilərinin təhlükəsizliyinin qorunmasında fəaliyyətsizliyini tənqid edib. Bu cür bəyanatlardan narahat olub-olmaması və Moskvanın onu hakimiyyətdən uzaqlaşdıra biləcəyindən qorxması sualına cavab verən Paşinyan hiddətini gizlətməyib: “Bu yanaşma bir-birinin daxili işlərinə qarışmamaqdan və diplomatik düzgünlük qaydalarından başlayaraq bir çox qaydaları pozur”. Bundan başqa, Paşinyan vurğulayıb ki, İrəvanın təhlükəsizlik əlaqələrini şaxələndirmək və yeni müttəfiqlər tapmaq səyləri sadəcə olaraq Qərbin bazaları və silahları tələbi kimi deyil, regionda sabit sülh istəyi kimi qiymətləndirilməlidir”.
Burada qeyd edək ki, “The Wall Street Journal”ın iddiasının əksinə olaraq, Azərbaycan Ermənistana heç bir hərbi müdaxilə planlaşdırmır. Paşinyan isə həqiqətən də Rusiya ilə bütün bağları qırır. Rusiya xarici işlər nazirinin keçmiş müavini, politoloq Andrey Fyodorov bu xüsusda qeyd edir: “Rusiyanın Ermənistanla siyasi münasibətləri açıq-aydın həyəcanverici sürətlə enişə doğru gedir. Müqayisə üçün deyək ki, Azərbaycanla əksinə, münasibətlər ancaq inkişaf edir. Qarabağ ətrafındakı vəziyyətdə isə Rusiya baş verən hər şeyi qəbul etdi. Əsas sual odur ki, Rusiya-Ermənistan münasibətlərindəki tənəzzül hansı səviyyəyə çatacaq? Paşinyanın MDB Şurasına gəlməməsi, görünür, labüd olaraq ortaya çıxacaq sualla - Ermənistanın KTMT-də gələcək iştirakı ilə müqayisədə xırda məsələdir. Ermənistan rəhbərliyindən İrəvanın Qərbin dəstəyi ilə ölkənin təhlükəsizlik sistemini yenidən qurmaq niyyətində olduğuna dair siqnallar var. İrəvanla Paris arasında bağlanan hərbi saziş yalnız başlanğıcdır. Daha ciddi bir razılaşma üzərində iş gedir - ABŞ-la strateji sənəd. Beləliklə, Ermənistanın bu cür tendensiyalar və atdığı addımlarla KTMT-də qalması mümkünsüz görünür. İrəvanın hələ də “bunu etməyə dəyərmi” deyə düşünməyə vaxtı var. Ermənistanın özü də başa düşmür ki, gördüyü iş xeyirli, yoxsa zərərlidir”. Erməni hərbi ekspert David Camalyan “Sputnik Armenia”ya müsahibəsində qeyd edir ki, Qərblə, indiki halda Fransa ilə hərbi əməkdaşlıq Ermənistana o qədər də böyük fayda verməyəcək, əksinə, İrəvanla Moskva arasında əməkdaşlığa ciddi ziyan vuracaq: “Çünki Parislə münasibətlər birləşmə prinsipi üzərində deyil, müxalifətçilik prinsipi üzərində qurulub”. Camalyan hesab edir ki, Fransadan hər hansı əhəmiyyətli həcmdə silah tədarükündən söhbət getmir, proses kifayət qədər siyasiləşib və adamda belə bir təəssürat yaranır ki, üç radarın və digər əməkdaşlıq atributlarının ötürülməsi Ermənistan hakimiyyəti tərəfindən şişirdiləcək və sadəcə növbəti şouya çevriləcək. Onun sözlərinə görə, Fransanın Rusiyaya alternativ kimi təqdim edilməsi cəhdlər yalnışdır: “Qərbin və xüsusən də Fransanın əsas vəzifəsi Rusiyanı regiondan sıxışdırıb çıxarmaqdır. Fransa indi Ermənistan üçün özünü Rusiyaya alternativ kimi göstərir. Amma bu, böyük bir illüziya, mifdir. Paris ən yaxşı halda müdafiə ehtiyaclarımızın yalnız kiçik bir hissəsini ödəyə bilər”. Xatırladaq ki, Fransa və Ermənistan arasında silah alqı-satqısı ilə bağlı sənədlər imzalanıb. Fransanın silahlı qüvvələr naziri Sebastyan Lökornü və onun erməni həmkarı Suren Papikyan, Ermənistana hava hücumundan müdafiə sistemlərinin satışı da daxil olmaqla, bir sıra silahların tədarükü ilə bağlı müqavilələr imzalayıblar.
Tahir TAĞIYEV
