Məlum olduğu kimi, iyulyn 25-də Moskvada Azərbaycan, Rusiya və Ermənistan xarici işlər nazirləri Ceyhun Bayramov, Sergey Lavrov və Ararat Mirzoyan üçtərəfli formatda görüşüblər. Sözügedən görüşlə bağlı Rusiya XİN-in yaydığı məlumatda yenə qərəzli yanaşma öz əksini tapıb.
Qeyd edilir ki, keçirilmiş üçtərəfli və ayrı-ayrı ikitərəfli danışıqların yekunlarına əsasən, Rusiya tərəfi Ermənistan və Dağlıq Qarabağı birləşdirən Laçın dəhlizinin tezliklə açılmasının və Qarabağ əhalisinin normal həyatının bərpasının tərəfdarıdır: “Rusiya tərəfi Laçın dəhlizinin blokunun tezliklə açılmasının və Dağlıq Qarabağ əhalisinin normal həyatının bərpasının zəruriliyini vurğulayıb”.
Burada iki məqam diqqəti çəkir. Birincisi, Rusiya hələ də “Dağlıq Qarabağ” ifadəsindən əl çəkmir və ümumi məlumatda bundan istifadə edirlər. İkincisi, Rusiya hələ də o mövqedədir ki, Azərbaycan Laçın yolunu blokadada saxlayır və bunu götürməlidir. Belə ədalətsiz yanaşma Azərbaycanla Rusiya arasında anlaşıqlı münasibətin formalaşmasına, bunun saxlanılmasına çox ciddi şəkildə mane olur.
“Rəsmi Moskvanın hələ də “Dağlıq Qarabağ” ifadəsindən əl çəkməməsinə gəlincə, bu, yaranan qıcıqdan, prosesləri həzm etməməkdən irəli gəlir”
Sözügedən məsələ ilə bağlı fikirlərini “Bakı-Xəbər”lə bölüşən “SƏS” Media Qrupunun rəhbəri, politoloq Bəhruz Quliyev hesab edir ki, Rusiya XİN-in məlum yanaşması reallıqdan uzaqdır: “Bu gün Avropa, Rusiya və Amerika arasında Azərbaycan və Ermənistan arasındakı danışıqlara kimin ev sahibliyi edəcəyi barədə liderlik uğrunda mübarizə gedir. Faktiki olaraq neçə müddətdir regionda geoasiyasi mübarizə gedir. Hətta deyərdim ki, son aylar geosiyasi mübarizə daha da kəskinləşib. Ancaq bizim üçün vacib məqam sülhün tez bir zamanda nizamlanması və milli maraqların diqtə etdiyi formatdan irəli gələn məsələlərdir. Son dövrlərdə Avropada, Brüsseldə, Birləşmiş Ştatlarda, Rusiyada həm xarici işlər nazirləri, həm də prezidentlər səviyyəsində üçtərəfli müzakirələrin aparılması artıq sülhə doğru irəliləyişlərin olduğunu göstərir. Prezidentlərin son görüşündən sonra da artıq danışıqlarda müsbət tendensiyalar hiss olunmaqdadır”.
Rusiya XİN-in bəyanatına gəldikdə isə, Bəhruz Quliyev hesab edir ki, son dövrlərdə rəsmi Moskva danışıqlar prosesində bir qədər arxa plana keçib: “Rusiya tərəfi bütün danışıqlar prosesinə ev sahibliyi etməyi, onun vasitəçisi olmağı, eləcə də regionun bütün məsələlərinin ondan duyulmasını istəyir. Rusiya XİN-in belə ziddiyətli yanaşma sərgiləməsi həm də bununla bağlıdır. Məsələ ondadır ki, Kreml hələ də Qarabağ separatçılarından bir təzyiq vasitəsi kimi istifadə etməyə çalışır. Lakin bu qəbuledilməzdir. Bizim üçün əsas olan danışıqlar prosesində kimin dinamik, çevik və dəqiq olmasıdır. Rəsmi Moskvanın hələ də “Dağlıq Qarabağ” ifadəsindən əl çəkməməsinə gəlincə, bu, yaranan qıcıqdan, prosesləri həzm etməməkdən irəli gəlir. Bu da Rusiyanın imperiya siyasətindən irəli gələn bir tendensiyadır. Azərbaycan dəfələrlə bu barədə qarşı tərəfə öz mövqeyini bildirib və qeyd olunub ki, artıq “Dağlıq Qarabağ” ifadəsi yoxdur. Belə bir coğrafi məkan yoxdursa, o zaman onun adını çəkməyin bir mənası yoxdur”.
Vidadi ORDAHALLI
