Qərbi Azərbaycan İcması iyulun 15-də Brüsseldə Avropa İttifaqı Şurasının Prezidenti Şarl Mişel, Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev və Ermənistan Baş naziri Nikol Paşinyan arasında keçirilmiş görüşlə bağlı bəyanat yayıb.
Bəyanatda deyilir:
“Əldə etdiyimiz məlumatlara görə, 2023-cü il iyulun 15-də Brüssel şəhərində keçirilmiş üçtərəfli görüşdə Qərbi azərbaycanlıların təhlükəsiz və ləyaqətli şəkildə öz evlərinə qayıdışı məsələsi müzakirə olunmuşdur.
Bizim qayıdış məsələmizin Azərbaycan və Ermənistan arasında münasibətlərin normallaşmasına dair danışıqların gündəliyinə gətirilməsi bu məsələnin sülh yolu ilə beynəlxalq hüquqa uyğun həlli istiqamətində tarixi bir inkişafdır. Bu, Qərbi Azərbaycan İcmasını və Ermənistandan zorla çıxarılmış hər bir azərbaycanlını qayıdış hüququnun reallaşması istiqamətində fəaliyyətə daha da ruhlandırır.
Qərbi Azərbaycan İcması bir daha bəyan edir ki, Ermənistandan qovulmuş azərbaycanlıların təhlükəsiz və ləyaqətli şəkildə öz evlərinə qayıtması insan haqlarının və ədalətin təntənəsi olmaqla bərabər, Ermənistan və Azərbaycan arasında davamlı sülhün bərqərar olması üçün zəruri bir şərtdir. Bu baxımdan biz Ermənistandan qovulmuş azərbaycanlıların qayıdışı hüququ və təhlükəsizliyi məsələsinin Brüssel sülh prosesi çərçivəsinə gətirilməsini ürəkdən alqışlayırıq…”
Göründüyü kimi, Brüsseldə müzakirə olunan mövzuların sırasında soydaşlarımızın öz ata-baba yurdlarına qayıdışı da müzakirə edilib. Belə önəmli məsələnin vacib beynəlxalq görüşdə müzakirəsi nə kimi perspektiv vəd edir?
Siyasi şərhçi Tofiq Abbasov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, bu məsələ bizim üçün çox həssas və prinsipialdır: “Bilirik ki, 2020 - ci ilin payızına qədər - keçirdiyimiz əks - hücum əməliyyatına qədər oyun bir qapıya gedirdi. Ermənistan və onun havadarları çalışırdılar ki, Azərbaycana aid meydan hissədə bizə təzyiq göstərsinlər. Hər zaman bir qayda olaraq beynəlxalq qüvvələr, istər Vaşinqton, istər Moskva, istərsə də Paris onlara kömək edirdi və Ermənistanın dırnaqarası həqiqətlərini guya ortaya çıxarmağa çalışırdılar. Əllərindən gələni edirdilər ki, dünya birliyi, beynəlxalq cameə məhz bu yalançı təbliğatın təsiri altında olsun. İndi öz qələbəmizdən sonra biz görürük ki, İlham Əliyev diplomatik siyasəti ilə nə dərəcədə uğurlar əldə edir, həm də oyunda tarazlıq yaradır və tarazlıqdan sonra biz üstünlük qazanırıq. Nəhayət gələk Zəngəzur məsələsinə və bizim soydaşlarımızın dədə-baba yurdlarına qayıdışına. Baxın, ermənilərin təbliğatı nə qədər güclüdür ki, onların səsinə səs verənlər də var. Qarabağda güya 120 minlik erməni icması yaşayır. Bu belə deyil. 30 min ola, ya olmaya. Onlar yalançı 120 minin qayğısını, problemini az qalır kosmik səviyyəyə qaldıralar. Belə olduğu halda, Prezident İlham Əliyev ötən il dekabrda, öz ad günündə bu məsələni gündəmə gətirməklə Ermənistanla Azərbaycan arasında olan ixtilafların, qarşıdurmaların taleyinə yeni bir nəfəs gətirdi və bildirdi ki, əgər sizin həqiqətiniz birdisə, bizim həqiqətimiz ondur. Siz dünyaya səs salırsız ki, guya Azərbaycan Qarabağda etnik təmizləmə etməyə hazırlaşır. Siz yalançı soyqırımla bütün dünyanın başını doldurmağa çalışırsız ki, guya Azərbaycan Qarabağda soyqırım etmək istəyir. Bu qarşıdurma, demək olar ki, 200 ildir davam edir. Ermənilər 1828 - ci ildə Qafqaz bölgəsinə, Azərbaycan torpaqlarına köçürüldükdən sonra artıq onların bu məkrli siyasətləri qüvvəyə mindi. 200 il ərzində bizim aramızdakı soyuqluq, nifrət və imtina siyasətini nəzərə alaraq, məhz ötən ilin dekabrında Prezident İlham Əliyevin çox gözəl bir təşəbbüsü sayəsində düşməni və onun havadarlarını tərksilah etdik. Onlar bilsinlər ki, Azərbaycan xalqı heç nəyi unutmayıb. Digər tərəfdən biz öz hüquqlarımızı, soydaşlarımızın hüquqlarını qorumağı bacarırıq və çalışacağıq ki, onları ora qaytaraq. Zəngəzur, ona yaxın olan bölgələrinin hər birində azərbaycanlıların yaşaması ondan irəli gəlir ki, bu torpaqlar Azərbaycan torpaqlarıdır. Qondarma Ermənistan dövlətini yaradanlar elə bir situasiya formalaşdırdılar ki, zaman - zaman azərbaycanlılar ordan sıxışdırılıb çıxarılmağa başladı. Bu, sözün əsl mənasında etnik təmizləmə siyasəti idi, biz həmçinin orda soyqırım əlamətlərini görürdük. Odur ki, bu məsələnin gündəmdə olması ondan xəbər verir ki, Azərbaycan diplomatiyasının bu gedişi çox uğurlu və qarşı tərəf üçün də çox təsirli, həssasdır. Ona görə də, Qarabağda bir yığın erməninin hüquqlarını yüksəyə qaldıranlar çalışsınlar, əzəli Azərbaycan torpaqları olan indiki Ermənistan ərazisindən çıxarılan azərbaycanlıların hüquqlarını da bərpa etsinlər. Əgər bu artıq Brüsseldə müzakirə obyekti olubsa, demək bu prosesin davamı var və böyük də perspektivi olacaq”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ