Məlum olduğu kimi, Bakıda “Qlobal Çağırışlar Əsrində Afrikanın Gücləndirilməsi və Çoxtərəfliliyin Təşviqi: Qoşulmama Hərəkatının rolu” adlı beynəlxalq konfrans keçirilir. Konfrans hər il mayın 25-də qeyd olunan Afrika gününə həsr olunub.
Konfransın məqsədi Afrika və Qoşulmama Hərəkatına üzv ölkələrdən olan siyasətçi və ekspertləri bir araya gətirərək Afrikanın güclənməsi və qlobal geosiyasi şəraitdə multilateralizmin təbliğinə dair strategiyaları müzakirə etməkdir. Tədbirdə Qoşulmama Hərəkatına üzv və digər ölkələrdən beyin mərkəzlərinin və xarici siyasət idarələrinin nümayəndələri, diplomatik korpus təmsilçiləri, Azərbaycan hökumətinin nümayəndələri və yerli ekspertlər iştirak edir.
Sözügedən tədbirdə çıxışlarda qeyd edilib ki, dünyada, xüsusən də Afrikada müstəmləkəçilik davam edir və ya onun təsiri hiss olunur. Qeyd edilib ki, müstəmləkəçilik bu və ya digər formada Afrikada var. Qitədəki bir sıra ölkələrin müstəqilliyi kağız üzərindədir. Afrikada ən böyük müstəmləkəçi dövlət tarixən Fransa olub və görünən odur ki, bu siyasət bu gün də davam edir.
“1994-cü ildə Ruandada iki tayfadan birini silahlandırmaqla böyük soyqırımın törədilməsini həyata keçirdi”
Sözügedən məsələ ilə bağlı fikirlərini “Bakı-Xəbər”lə bölüşən AVCİYA-nın vitse-prezidenti, professor Məhərrəm Zülfüqarlı hesab edir ki, Fransanın hazırda Afrikada müstəmləkəçilik siyasəti bir sıra formalarda davam edir: “Ötən əsrin 60-cı illəri Afrika ölkələrinin milli-azadlıq hərəkatında bir dönüş nöqtəsi idi. Təkcə 1960-cı ildə 17 Afrika ölkəsi siyasi müstəqillik əldə etdi. Bu səbəbdən həmin ili şərti olaraq Afrika ili adlandırırlar. Həmin dövrdə Afrika ölkələrinin əksəriyyəti siyasi müstəqillik əldə etsə də, iqtisadi baxımdan yenə də asılı idilər. Mərkəzi və Qərbi Afrika ölkələri uzun illər Fransanın müstəmləkəsi olub və olmazın məhrumiyyətlərə məruz qalıblar. Afrikanın zəngin təbii resurslarını talayan Fransa yerli xalqlara divan tutub. Afrika ölkəsi olan Əlcəzair 1962-ci ildə müstəqillik qazanana qədər milyonlarla qurban verdi. Milyonlarla əlcəzairli soyqırıma məruz qaldı. Afrika ölkələri siyasi müstəqillik əldə etsələr də, iqtisadi baxımdan yoxsul olduqları üçün asılı vəziyyətdə idilər. Fransa məhz bu amildən sui-istifadə edərək Afrikada müstəmləkə siyasətini davam etdirir. Məsələ ondadır ki, Fransa yoxsul Afrika ölkələrinin bu dövlətə olan xarici borclarını silmir. Nəticədə həmin ölkələr istər-istəməz asılı vəziyyətə düşürlər. Bu həmin Fransadır ki, 1994-cü ildə Ruandada iki tayfadan birini silahlandırmaqla böyük soyqırımın törədilməsini həyata keçirdi. Ruandada yaşanan vəhşətin bilavasitə baiskarı məhz Fransadır. İndinin özündə də Afrikanın bir sıra ölkələri yoxsulluqdan və aclıqdan əziyyət çəkir. Fransa Afrika ölkələrindən gələn miqrantlara qarşı daha sərt və amansız davranır. Bir sıra Afrika ölkələrinin zəngin almaz, qızıl və digər təbii sərvətlərini Fransa şirkətləri dəyərindən xeyli aşağı qiymətə alaraq qitəni talayırlar. Fransa indinin özündə də bir sıra Afrika ölkələrinə öz koloniyası kimi baxır. Fransa 19-cu əsrdə olduğu kimi, bu gün də Afrika ölkələrinə bir xammal mənbəyi kimi baxır. Orada hansısa sənaye, istehsal və emal sənayesinin qurulmasına yardımçı olmur. Afraikada mövcud olan iqtisadi geriliyin səbəblərindən biri də budur. Bir sözlə, Fransa Afrikaya yalnız fəlakət gətirib”.
Vidadi ORDAHALLI
