ABŞ, Rusiya və Fransa səfirləri Azərbaycan hökumətinin diplomatik korpusla birgə ikinci Qarabağ müharibəsi zamanı azad edilmiş Şuşa şəhərinə dəvətini qəbul etməyib. ATƏT-in Minsk Qrupu həmsədr dövlətlərinin mövqeyi Azərbaycanda ictimai etiraza səbəb olub.
Bununla əlaqədar ABŞ-ın Azərbaycandakı səfirliyi mövqe ifadə edib: “Səfirin iş qrafiki və ya müəyyən tədbirlərdə iştirak edə bilməməsinin səbəbləri ilə bağlı detalları şərh etmirik. Qeyd etmək istərdik ki, cümə günü Bakıda Füzuli və Şuşaya gedə bilməyən bir sıra diplomatik nümayəndəliklərin üzvləri var idi. ABŞ 2014-cü ildə Rusiyaya qarşı Ukrayna ərazilərinin işğalı, zərərli kiber fəaliyyətlər və terrorla mübarizə əməliyyatları, insan alveri, silah yayılması və digər zərərli fəaliyyətlərə görə sanksiyalar tətbiq etdi.
ABŞ Rusiya ilə qarşıdurma axtarmır. Rusiyanın daha sabit və proqnozlaşdırılan ikitərəfli münasibətlər qurmağımızı təmin edəcək qaydalara əsaslanan beynəlxalq öhdəlik modelinə qayıdacağı günü səbrsizliklə gözləyirik. ABŞ sanksiyalar, silahların azaldılması və iqlim dəyişikliyi kimi qarşılıqlı və qlobal maraq kəsb edən məsələlərdə Avropada Təhlükəsizlik və Əməkdaşlıq Təşkilatının (ATƏT) Minsk Qrupunun həmsədri olaraq Rusiya ilə əməkdaşlığı istisna etmir. Səfirimizin cədvəlinin təfərrüatlarını şərh etmirik. Digər səfirliklərlə bağlı ətraflı məlumat üçün Fransa və Rusiya səfirləri ilə əlaqə saxlamağınızı tövsiyə edirik”.
ABŞ səfirliyinin cavabı məntiqi sayılmasa da, hər halda, məsləyə aydınlıq gətirib. Bəs Rusiya və Fransanın ölkəmizdə olan səfirliklərinin susqunluğuna hansı qiyməti vermək olar?
Qarabağ Azadlıq Təşkilatının sədri Akif Nağı “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, ABŞ səfirliyinin izahatı qaneedici deyil: “Öz addımlarına haqq qazandırmaq və mövzudan yayınmaq cəhdindən başqa nəsə deyil. Ancaq yenə də bir fikir bildiriblər. Təəssüf ki, Fransa və Rusiya səfirlikləri məlum addımları ilə bağlı heç bir izahat vermir. İstənilən səfirliyin fəaliyyəti onların öz dövlətlərinin siyasətinə uyğun tənzimlənir. Hansısa səfir öz şəxsi təşəbbüsü ilə addım ata bilməz. Səfirlərin Şuşaya səfərdən imtina ilə bağlı addımlarını həmin ölkələrin rəsmi mövqeyi kimi dəyərləndiririk. Bu, yarıtmaz mövqedir. Qarabağ məsələsi həllini tapıb, ancaq bunlar hələ də erməniləri müdafiə etməkdə davam edirlər. 2008-ci ilin mart ayının 15-də BMT Təhlükəsizlik Şurasında Azərbaycanın işğal olunmuş ərazilərilə bağlı qətnamə müzakirə olunurdu, onda da əleyhinə səs verdilər. Mətbuata da belə açıqlama verdilər ki, güya tərəfsizliyə görə belə mövqe ortaya qoyublar. Bu gün də görünür ki, 3 ölkə tərəfsizlik yox, konkret Ermənistanın tərəfini tutur. Azərbaycan hakimiyyəti həmin ölkələrin qarşısında sərt tələb qoymalıdır. Artıq bu məsələni uzatmaq olmaz. 30 ildi onların qərəzini görürük. Qoy, digər iki səfirlik də öz mövqeyini ifadə etsin. Təqribi bilirik nə deyəcəklər. Onlar istəyir ki, münaqişə davam etsin və bunun nəticəsində Qarabağda erməni siyasi mövcudluğunu saxlamaq üçün bizdən əlavə nələrisə qoparsınlar. Cəmiyyət tərəfindən həmin ölkələrin addımına ciddi etirazlar var. Bizə də təklif edirlər ki, sərt mövqe ortaya qoyaq. Biz təşkilatın daxilində də müzakirə edib bu qərara gəlmişik ki, həmin səfirliklərin qarşısında fasiləsiz etiraz aksiyaları keçirmək lazımdır. Bu cür siyasətdən onları ictimai təzyiqlə çəkindirməliyik. Əvvəlki illərdə olduğu kimi, yenə də sərt mövqe ortaya qoymaq niyyətindəyik”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ