Dövlətimizin qanunlarına əsasən, vergidən yayınmaq böyük cinayətdir. Amma şou-biznes nümayəndələri açıq şəkildə nəinki vergidən yayınırlar, hətta gündəlik qazandıqları 10-15 manat müqabilində ay ərzində cəmi 30 manat vergi ödəməklə canlarını qurtarırlar. 10-15, 20 min manata toylara gedən müğənnilərin gəlirlərinə uyğun vergiyə cəlb edilməli olduğu aktuallaşıb.
Müğənni qazandığı külli miqdarda pul müqabilində 30 manat vergi ödəyirsə, az gəlir əldə edən başqa fəaliyyət sahəsində olan vətəndaş bundan qat-qat artıq vergi ödəyir. Müğənni bir gündə qazandığı 10-15 min müqablində 30 manat, jurnalistlər isə jurnalist yazı müsabiqələrində qazandıqları 300, 500 manata görə 26 manat vergi ödəyirlər.
Ekspertlər hesab edir ki, toylara, şənliklərə gedən müğənnilərin gündəlik qazancının monitorinqi keçirilməli və onlar üçün vergi əldə etdikləri məbləğə uyğun hesablanmalıdır. Ekspertlər qeyd edir ki, müğənni qazandığı böyük məbləğə görə 30 manat, çəkməçi, ofisant isə qazandığı cüzi pula görə böyük məbləğdə vergi ödəyir.
“...Doğrudan da jurnalistlərin vergi yükü çoxdur”
Tanınmış iqtisadçı Samir Əliyev “Bakı-Xəbər”ə bildirdi ki, bu gün şou-biznes nümayəndələri və ictimai iaşə xidməti ilə məşğul olanlar vergidən yayınanlar sırasında öndə durur:”Burada məsələyə təkcə müğənnilərlə bağlı yox, ümumi yanaşmaq lazımdır. Söhbət məsələyə ədalətli yanaşmadan gedir. Müşahidələr göstərir ki, az gəlir əldə edənlə çox qazanc götürənlərin vergi yükü eyni deyil, az gəliri olanların vergi yükü daha çoxdur. Bayaq siz jurnalistlərin ödədiyi vergi məbləğini misal çəkdiniz, doğrudan da jurnalistlərin vergi yükü çoxdur. Amma müğənnilərin, şoumenlərin, eləcə də digər gəlirli sahədə çalışanların vergi yükü çox azdır, bu da müğənnilərin, eləcə də daha çox gəlir əldə edən insanların gəlirlərinin vergiyə düzgün şəkildə cəlb edilməməsi ilə bağlıdır. Deyirik ki, müğənnilər vergidən yayınır, gəlirinə uyğun vergi ödəmir. Onlar üçün vergi tətbiq olunub, amma bu vergi düzgün tətbiq edilməyib. Məsələn, işləyənlər üçün gəlir intervalı müəyyən edilib. Əgər muzdlu işçilərin gəlirlərinə uyğun vergi tətbiq edilirsə, ofisiant, digər insanlar üçün 30 manat sabit vergi tətbiq olunursa, bəs onda nəyə görə hansısa bir müğənninin, şoumenin minlərlə ölçülən gündəlik gəlirlərindən cüzi məbləğdə verdi tutulur? Halbuki, şou müğənnilərinin ayılıq vergiləri 100 manatlarla olmalıdır. Toylardan böyük məbləğdə pul qazanan müğənnilərlə bağlı ədalətli vergi qaydası müəyyən edilməlidir. Düşünürəm ki, onlara sabit vergi tətbiq etmək olmaz, çünki onların gəlirləri çox böyükdür və dəyişkəndir. Bu mexanizmin tətbiq edilməsi vacibdir. Amma müğənnilərin gündəlik gəlirlərinə nəzarət hansı formada olmalıdır ki, onlar vergidən yayına bilməsinlər, real gəlirlərini gizlətməsinlər? Gəlirləri müəyyən etmək o zaman asan olur ki, tərəflər arasında müqavilə imzalanır və müğənniyə ödənilən pul həmin sənəddə açıq şəkildə əks etdirilir. Bizim toylara gedən müğənnilər rəsmi müqavilə imzalamadan, danışıqla toya gedirlər”.
S.Əliyev qeyd etdi ki, bu restoran və şadlıq evlərinin özlərinin çoxu normal qaydada vergi ödəmir. Onun sözlərinə görə, hazırda vergidən yayınan qurumlar var. “Bu gün ictimai iaşə və şou-biznes vergi ödəmə sahəsində geridə qalıb, onlar düz-əməlli vergi ödəmirlər. Kafelərin hansı qazandığı gəlirə görə vergi ödəyir? Bu sektorlarda vergidən yayınmalar çoxdur”-deyə S.Əliyev qeyd etdi.
İradə SARIYEVA
