Tahir Mirkişili: “… insanlar rahat şəkildə banka olan kreditlərini ödəyəcəklər” Vüqar Bayramov: “Məhkəmələrdə kreditlərlə bağlı işlər geri qaytarılacaq”
Ölkə başçısı İlham Əliyev hər kəsin səbrsizliklə gözlədiyi problemli kreditlər məsələsinə son qoydu. Prezident İlham Əliyev Azərbaycan Respublikasında fiziki şəxslərin problemli kreditlərinin həlli ilə bağlı əlavə tədbirlər haqqında fərman imzalayıb. Qeyd edək ki, dövlət başçısının problemli kreditlərlə bağlı fərmanı 800 min nəfəri əhatə edəcək.
Fərmanda problemli kreditlərlə bağlı bir sıra müddəalar var. Eyni zamanda, məhkəmədə olan işlərin geri çağırılması ilə bağlı müddəa da yer alır. Məlumdur ki, problemli kreditlərlə bağlı məhkəmələrdə yüz minlərlə işə baxılırdı, çox sayda insan hətta həbs cəzası almışdı. Təbii ki, məhkəmə də qərarı vətəndaşın deyil, bankın xeyrinə çıxarırdı. Ancaq Prezidentin məlum fərmanından sonra güzəştə düşən kreditlərlə bağlı bankların vətəndaşlara qarşı məhkəmələrdə qaldırılan iddiları geri çəkiləcək.
Fərmanın 6.2 maddəsində qeyd olunur ki, fiziki şəxslərin vaxtı keçmiş kredit borclarının restrukturizasiya olunacağını nəzərə alaraq, banklar bir ay müddətində həmin kreditlərə hesablanmış faizlərin silinməsini və məhkəmədə olan işlərin geri çağırılmasını təmin edən tədbirlər görsünlər.
Eyni zamanda, fərmanın 8.10. maddəsində bildirilir ki, məhkəmədə olan işlərin geri çağırılması dedikdə vaxtı keçmiş kredit borcları ilə bağlı məhkəmələrdə olan iddialardan imtina edilməsi və icra sənədi üzrə icraata xitam verilməsi ilə əlaqədar Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin və "İcra haqqında" Azərbaycan Respublikası Qanununun tələblərinə uyğun tədbirlər görüləcək.
Vaxtı ötmüş kreditlərlə bağlı vətəndaşla bank arasında yaşanan münasibət artıq vətəndaşın xeyrinə olacaq.
Azərbaycan Mərkəzi Bankının baş direktoru Rəşad Orucov “Real TV”yə müsahibəsində bildirib ki, Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin problemli kreditlərlə bağlı imzaladığı fərmanın ikinci hissəsi bütövlükdə bu gün əhalinin banklar qarşısında mövcud olan borclarının həllinə yönəlib: “Bu gün banklar qarşısında vaxtı bir ildən çox, yəni 365 gündən çox keçmiş kreditlər varsa və bu kreditin məbləği dollarla 10 min dollara, manatla isə 17 min manata qədərdisə, bunun üçün də fərmanda mexanizm nəzərdə tutulub. Banklar əhaliyə yeni kredit müqaviləsinin bağlanmasını təklif edəcəklər. Kreditlərin müddəti 5 ilə qədər uzadılacaq. Fiziki şəxslərə 1 il güzəştli dövr veriləcək. Bu o deməkdir ki, fiziki şəxslər artıq yeni müqavilə üzrə öhdəliklərini güzəştlə alacaqlar, onlar öhdəliklərini ikinci ildən həyata keçirməyə başlayacaqlar. Eyni zamanda, bu günə qədər həmin kreditlər üzrə hesablanmış və ödənilməmiş faizlər, dəbbə pulları, cərimələr varsa, onların silinməsi üzrə tədbirlər görüləcək, yəni sıfırlanacaq. Eyni zamanda, yeni müqavilə üzrə kredit faizləri cəmi illik 1 faizə endiriləcək. Görürsünüz ki, bu faizlər çox aşağıdır. Bu gün banklarla borcalanlar arasında hansısa məhkəmə mübahisələri varsa, məhkəmə işləri gedirsə, hətta məhkəmə prosesi tamamlanıb və qərarlar icraya yönəldilibsə, bütün bu işlər geri çağırılacaq, dayandırılacaq. Əhalinin üzərində olan məhkəmə qərarları, icraları aradan götürüləcək. Əhali növbəti 5 ilə çox aşağı faizlə, silinmiş faizlə öz öhdəliklərini icra edə biləcək”.
Millət vəkili Tahir Mirkişili “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında qeyd etdi ki, problemli kreditlərlə bağlı Prezidentin imzaladığı fərmanda banklara tövsiyə olunur ki, məhkəmədə olan və məhkəmənin qərar verdiyi icrada olan işləri geri çəksin: “Məlumdur ki, məhkəmədə və icrada olan işlərin səbəbi vətəndaşların krediti geri qaytara bilməməsi idi. Devalvasiya nəticəsində kredit məbləği artdı. Bu fərman sayəsində məlum problem öz həllini tapacaq. Vətəndaşların əsas borcu aşağı düşəcək, eyni zamanda, qalıq borc 5 il müddətinə 1 faizlə ödəniləcək. Bu qərar sayəsində insanlar rahat şəkildə banka olan kreditlərini ödəyəcəklər”.
Millət vəkili hesab edir ki, banklar Prezidentin problemli kreditlə bağlı tövsiyəsinə əməl edəcək. Banklar məhkəmə və icraatda olan işləri dayandıracaq. Problemli kreditlərlə bağlı məhkəmələrdə olan işlər geri çəkiləcək və icrada olan qanunvericiliyin müvafiq formasına uyğun olaraq dayandırılacaq.
İqtisadçı-ekspert Vüqar Bayramov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında qeyd etdi ki, problemli kreditlərlə bağlı Prezidentin imzaladığı fərman banklar tərəfindən hesablanmış cərimə və faizləri ləğv edəcək: “Fərmanda vətəndaş-məhkəmə çəkişmələrinə də toxunulub. Qeyd olunur ki, məhkəmələrdə kreditlərlə bağlı işlər geri qaytarılacaq. Manatla qalan məbləğin ödənilməsi üçün banklar vətəndaşlara 5 il müddətinə illik 1 faiz olan kreditlər təklif edəcək. Devalvasiya nəticəsində yaranan fərq dövlət tərəfindən praktiki olaraq qarşılanır, qalan hissəni isə vətəndaş 5 illik 1 faizlik kreditlə ödəyəcək. Bu, fiziki şəxslərə aid olacaq və xarici valyuta ilə götürülmüş kreditlərə verilən güzəştdir. Güzəşt bütün banklardan götürülmüş xarici valyuta ilə olan kreditlərə aiddir".
Günel CƏLİLOVA