Fikrət Yusifov: “Yeni təsisat vergi ödəyiciləri ilə dövlət arasındakı münasibətlərin etibarlığının təmin olunmasına ciddi töhfə verəcək”
Məlum olduğu kimi, Vergilər Nazirliyində 2018-ci ilin yekunlarına və 2019-cu ilin vəzifələrinə həsr edilmiş geniş tərkibli kollegiya iclası keçirilib. İclasda çıxış edən vergilər naziri Mikayıl Cabbarov 2018-ci ilin yeni vəzifələrin və iş prinsiplərinin icrası və tətbiqi baxımından çox əhəmiyyətli dövr olduğunu deyib, vergi sistemində struktur yenilikləri və kadr islahatlarının aparıldığını, inzibatçılıqda yeni prinsiplərin tətbiq edildiyini, qanunvericiliyin təkmilləşdirildiyini diqqətə çatdırıb.
M.Cabbarov deyib ki, sahibkarların hüquqlarını qoruyan yeni və daha effektiv mexanizmlərin yaradılması istiqamətində araşdırmalar aparılıb və inkişaf etmiş ölkələrin qabaqcıl təcrübəsi əsas götürülərək vergi ombudsmanı institutunun yaradılması qərara alınıb.
Məlumat üçün qeyd edək ki, vergi ombudsmanı institutu dedikdə, əsasən iki anlayış nəzərdə tutulur: birincisi, ölkənin vergi administrasiyasından və Ombudsman Aparatından ayrıca fəaliyyət göstərən qurum; ikincisi, ölkədə mövcud olan Ombudsman Aparatının tərkibində vergi ödəyicilərinin hüquqlarını qoruyan struktur. Vergi məsələləri üzrə ombudsmanın fəaliyyətinin əsas prinsiplərinə gəlincə, başlıca məqsəd və vəzifə vergi ödəyicilərinin hüquqlarının daha etibarlı qorunmasını təmin etmək, onların şikayət və müraciətlərinin məhkəmə müstəvisinə çıxmadan həllinə nail olmaq, vergi administrasiyaları ilə münasibətlərinin sivil formada tənzimlənməsinə kömək göstərməkdir.
Bütün bu deyilənlərlə yanaşı, ölkədə vergi ombudsmanının yaradılmasını ekspertlər necə dəyərləndirirlər?
Sözügedən məsələni “Bakı-Xəbər”ə şərh edən iqtisad elmləri doktoru Fikrət Yusifov vergi ombudsmanının yaradılmasına müsbət prizmadan yanaşdı: “Bu gün Vergilər Nazirliyinin apardığı islahatlar vergi ödəyiciləri ilə dövlət arasında münasibətlərin ən optimal variantının formalaşdırılmasını hədəfləyir. Bir sözlə, islahatların fəlsəfəsini vergi ödəyicilərinin vergi yükünün optimallaşdırılması təşkil edir. Bu, aparılan islahatların olduqca mühüm tərəfidir. Vergilər Nazirliyinin təşəbbüsü ilə Vergi Məcəlləsində bu ilin yanvar ayının əvvəlindən tətbiq olunmağa başlayan yeniliklər də bilavasitə bu məqsədlərə xidmət edir. Bu hələ son deyil. Vergilər Nazirliyi bundan sonra da islahatlar kursunu davam etdirmək niyyətindədir. Beynəlxalq təcrübədə yaxşı olan bütün alətlərdən yararlanmaq da islahatların səmərəliliyinin artırılması istiqamətində atılan addımlardan biridir. Bu sırada Vergilər Nazirliyinin vergi ombudsmanı yaratmaq təşəbbüsü təqdirəlayiq bir addımdır. Əslində, bu addımla Vergilər Nazirliyi daha çox vergi ödəyicilərinin hüquqlarının qorunmasını təmin etmək niyyətindədir”.
F.Yusifovun fikrincə, M.Cabbarovun bilavasitə təşəbbüsü ilə yaradılacaq bu institutun fəaliyyəti vergi ödəyicilərinə mübahisəli məsələləri məhkəməyə çıxarmadan həll etməyə imkan verəcək: “Bununla da Vergilər Nazirliyində vergi ödəyiciləri ilə mübahisəli məsələlərin həllində əvvəllər mövcud olmuş lüzumsuz təcrübəyə alternativ olan yeni – vergi ödəyicilərinin hüquqlarını daha çox müdafiə edən bir qayda ortaya qoyulmuş olacaq. Vergi ödəyicilərinin hüquqlarının daha yaxşı qorunmasına xidmət edəcək ombudsman institutu vergi ödəyiciləri ilə dövlət arasındakı münasibətlərin etibarlığının təmin olunmasına da ciddi töhfə verəcək. Vergilər Nazirliyi bu gün vergi ödəyiciləri ilə dövlət arasında münasibətləri elə bir səviyyəyə yüksəltmək istəyir ki, vergi ödəyiciləri öz konstitusiya borclarını məmnuniyyətlə yerinə yetirməyə köklənsinlər. Buna qədər vergi ödəyicilərinin əlindən bu məmnunluğu alan iki ciddi problem mövcud idi. Bunlardan birincisi vergi yükünün ağırlığı, ikincisi isə vergi ödəyicilərinin qabaqdakı dövrlər üçün vergi ödənişləri aparmağa təhrik olunması idi. Aparılan islahatlar birinci problemin, yəni vergi yükünün optimallaşdırılması probleminin həll olunmasına imkan verdi. İkinci problem, yəni qabaqkı dövrlər üçün vergi ödəmək kimi eybəcər bir təcrübəyə isə son qoyuldu”.
Vidadi ORDAHALLI
