Qeyri-neft sektorunun mühüm qolu kimi turizmin inkişafı istiqamətində atılan addımlar artıq öz müsbət nəticələrini verir. Hətta iş o yerə çatıb ki, ölkə iqtisadiyyatının artımında turizmin rolu əhəmiyyətli dərəcədə yüksəlib. Bunu “Fitch” beynəlxalq reytinq agentliyi də təsdiq edir.
Agentlik hesab edir ki, bu il Azərbaycan iqtisadiyyatı 3,5% böyüyəcək. Bu böyümədə isə məhz turizmin mühüm töhfəsi olacaq. Qurum bu xüsusda bildirir: “Şahdəniz-2” qaz yatağının işə düşməsi və ölkənin ən böyük neft yatağı üzrə hasilat müqaviləsinin uzaldılması ilə yanaşı, turizm və kənd təsərrüfatı sahəsi də Azərbaycanda qeyri-neft sektorunun inkişafına təkan verəcək". Ümumiyyətlə, beynəlxalq miyqasda ölkəmizdə turizmin inkişafı istiqamətində atılan addımlar yüksək qiymətləndirilir.
Eyni zamanda görünən həm də budur ki, xidmət sektorunun inkiaşfına mühüm təkan verən turizm Azərbaycana valyuta gətirən əsas sahələrdən birinə çevrilir. Qeyd edək ki, regionların 2014-2018-ci illərdə sosial-iqtisadi inkişafı dövlət proqramının icrasının yekunlarına həsr olunan konfransda bu xüsusda Prezident İlham Əliyev də çox maraqlı məqamlara toxundu: “Bildiyiniz kimi, son illərdə Azərbaycana gələn turistlərin sayı getdikcə artır və bu çox müsbət haldır. Keçən il gələn turistlərin sayı təqribən 6 faizə yaxın artmışdır. Keçən il ölkəmizə əvvəlki illərdən daha çox - 2 milyon 850 min turist gəlmişdir”.
Bununla yanaşı, dövlət başçısı bildirib ki, aparılan hesablamalara görə, bu turistlər ölkəmizdə 2 milyard dollara yaxın pul xərcləyib: “Bu, belə demək olarsa, əlavə 2 milyard dollar ixrac deməkdir. Artıq bu rəqəm göstərir ki, turizmin nə qədər böyük əhəmiyyəti var. Bu pullar xidmət sektoruna gedir, vətəndaşlar, sahibkarlar bundan faydalanırlar. Yəni bu pullar birbaşa o şirkətlərə gedir ki, onlar bölgələrdə turistlərə müxtəlif xidmətlər göstərirlər. Çünki turistlərin böyük hissəsi artıq Azərbaycanın bölgələrinə gedir. Bütün lazımi şərait yaradılır və turizm sənayesi Azərbaycanda çox geniş imkanlara malik olmalıdır. Bunun üçün bütün lazımi ilkin şərtlər var…Yəni bütün bu amillər deməyə əsas verir ki, turizm sənayesi Azərbaycanda çox sürətlə inkişaf edəcək”.
Görülən işlər nəticəsində isə cari ildə həm ölkəmizə üz tutan turistlərinin sayının artması, həm də bu sahədən daha çox gəlir əldə edilməsi gözlənir. Hazırda isə Azərbaycana rus və ərəb turistlərinin axınında böyük artım müşahidə olunur. Dövlət Turizm Agentliyi bildirir ki, ötən ildə Rusiya, Gürcüstan və Yaxın Şərq Azərbaycana ümumi səyahətçi axınının üçdə ikisini təşkil edib. Ölkə turizminin səyahətçi sayına görə ən böyük paylarına malik olan Gürcüstan, Yaxın Şərq və Asiya bazar paylarını artırıb. Əcnəbi qonaqların sayının ən yüksək artım səviyyəsi 35 faiz olmaqla Yaxın Şərq və 55 faiz olmaqla Asiya ölkələrinə aiddir. Yaxın Şərq ölkələri arasında xüsusilə fərqlənənlər Səudiyyə Ərəbistanı, İsrail və Küveyt, Asiya ölkələri arasında isə Pakistan və Hindistan olub. Sonuncu ölkələrin böyük əhali sayına malik olması fonunda onlardan Azərbaycana turist axınının olması xüsusilə vacib sayılır. Qeyd edək ki, 2018-ci ildə Azərbaycana səfər edən hindistanlı turistlərin sayı 175 faiz artaraq 40 min nəfərə çatıb. Azərbaycan Turizm Bürosunun baş icraçı direktoru Florian Zenqstşmid Hindistanın nüfuzlu “Times of India” informasiya agentliyinə müsahibəsində bu artımın vacib məqamlarına toxunub. Florian Zenqstşmid Azərbaycanın turizm imkanları haqqında danışaraq, son illərdə hindistanlı turistlərin Azərbaycana daha çox maraq göstərdiyini vurğulayıb. O qeyd edib ki, Hindistan Azərbaycan Turizm Bürosunun rəsmi nümayəndəliyinin açıldığı ilk altı ölkədən biridir. Azərbaycanın turizm imkanlarının da artıma şərait yaratdığını vurğulayan baş icraçı direktor bildirib ki, mühüm amillərdən biri də Azərbaycana səfər etməyin asan olmasıdır. Belə ki, hindistanlı turistlər cəmi 3 saat ərzində onlayn olaraq viza əldə edə bilmə imkanına malikdirlər. O əlavə edib ki, Azərbaycana hazırda əsasən Körfəz ölkələri üzərindən uçuşlar həyata keçirilsə də, gələcəkdə birbaşa Dehli-Bakı uçuşlarının həyata keçirilməsi nəzərdə tutulub. Bütün bunlar Hindistandan Azərbaycana gələnlərin sayının daha da artacağını deməyə əsas verir.
Hazırda Azərbaycan üçün əsas məqamlardan biri də Çindən ölkəyə turist axınını təşkil etməkdir. Hesab edilir ki, Hindistanla yanaşı, Çindən də Azərbaycana turist axınının təşkil edilməsi bu sahə üzrə Azərbaycanın böyük gəlirlər əldə etməsinə səbəb olacaq. Eyni zamanda, ərəb turistlərin də Azərbaycana daha çox sayda gəlməsi proqnozlaşdırılır. Ekspert Azər Allahverənov bunu həm də İslam ölkələrindən olan turistlərin Azərbaycana yüksək marağı ilə izah edir: “Əvvəlki illərdə müsəlman turistlər daha çox Amerika və Avropa ölkələrinə üz tuturdular. Sovetlər dönəmində müəyyən məhdudiyyətlərin olması onların bura marağını azaltmışdı. Ancaq indi müstəqillik dövründə turizm üçün qəbul edilmiş proqramlar turistlərin marağını cəlb edə bilib. Qəbul edilən proqramlarda da hədəf kütləsi kimi ərəb ölkələrindən olan turistlər seçilmişdi. Azərbaycan ərəb turistləri üçün yeni ölkədir və onların bura marağı böyükdür”. Bu fonda Azərbaycana üz tutan ərəb turistlərin sayının artması gözlənir. Bütün bunlar nəticə etibarı ilə turizmin Azərbaycana daha çox gəlir gətirəcəyini də deməyə əsas verir.
Tahir TAĞIYEV
