Əli Əlirzayev: “Ona görə ki, bütün bunların sayəsində iqtisadi dividendlər artacaq”
Dövlət Neft Şirkəti - SOCAR planlı olaraq öz biznesini genişləndirir, eləcə də Gürcüstan, Türkiyə, Ukrayna, İsveçrə, Rumıniya və bir sıra ölkələrin bazarlarında öz mövqelərini möhkəmləndirir.
SOCAR, praktiki olaraq, 2007-ci ildən Azərbaycanın hüdudlarından kənarda öz biznesini inkişaf etdirməyə başladı. Bu, şirkətin qonşu Gürcüstan bazarlarına çıxışından sonra baş verdi. Əvvəl şirkət sırf neft-qaz biznesi ilə məşğul olurdusa, artıq o bu gün özünü neft-kimya, qazpaylaşdırma, magistral boru kəmərlərinin tikintisi, mayeləşdirilmiş təbii qaz marketinqi sahəsində əməliyyatların aparılması və s. seqmentlərdə doğruldur.
SOCAR bir sıra ölkələrin qazpaylayıcı sistemlərinin idarə olunmasında fəal iştirak edir. Belə ki, SOCAR Almaniyanın EWE energetika şirkətinin Türkiyədəki aktivlərinin alınmasını 2019-cu ilin ilk rübündə yekunlaşdırmağı planlaşdırır. Bundan başqa, Bolqarıstanın qazla təchiz olunması və bu işlərin idarə edilməsi ilə bağlı razılıq var.
Bu arada o da məlum olub ki, SOCAR Albaniyada qazlaşdırma prosesində iştirakın müxtəlif formalarını nəzərdən keçirir.
SOCAR Balkan şirkətinin rəhbəri Murad Heydərov bildirib ki, Albaniya hökuməti ölkənin ümumi qazlaşdırma planının texniki-iqtisadi əsaslandırmasının nəticələrini təsdiqləyib: “Yaxın vaxtlarda podratçıların seçilməsi prosesi başlayacaq. SOCAR Balkan bu prosesdə iştirakının müxtəlif formalarını nəzərdən keçirir”.
Qeyd edək ki, 2018-ci ilin fevral ayında SOCAR Balkan və Albqaz Albaniyada mühəndis-layihə xidmətlərinin göstərilməsi üçün niyyət məktubu imzalayıb. Albaniyanın Fier və Vlora şəhərləri arasında “Cənub Qaz Dəhlizi” ilə qaz tədarükünü təmin etmək üçün qaz kəməri çəkiləcək.
Albaniya CQD çərçivəsində Azərbaycan qazını alacaq Avropa ölkələrindən biridir.
Onu da qeyd edək ki, bir neçə il əvvəl Prezident İlham Əliyev tədbirlərin birində SOCAR-ın beynəlxalq şirkət olduğunu bildirdi: “Ötən illər ərzində SOCAR beynəlxalq enerji şirkətinə çevrilib. İlk növbədə ona görə ki, Azərbaycanda belə genişmiqyaslı böyük layihələr icra edilmişdir. Artıq SOCAR həm ölkə daxilində, həm xaricdə fəal iş aparır, böyük investisiyalar qoyur”.
Ümumilikdə, SOCAR-ın bu sahədə əldə etdiyi uğurları ekspertlər necə dəyərləndirirlər?
Sözügedən məsələni dəyərləndirən iqtisadçı-alim Əli Əlirzayev SOCAR-ın bununla bağlı əldə etdiyi nailiyyətlərə müsbət prizmadan yanaşdı: “Son illər SOCAR-ın bu sahədə əldə etdiyi uğurlar şirkətin artan nüfuzundan xəbər verir. Bu həm də Azərbaycanın uğurudur. Nəzərə almaq lazımdır ki, şirkət təkcə neft-qaz hasilatı ilə məşğul olmur. Eyni zamanda, bir sıra ölkələrdə böyük investisiya layihələri həyata keçirir. Neft emalı, neft-kimya komplekslərinin yaradılmasına sərmayə qoyur. Məsələn, Türkiyə və Gürcüstanda həyata keçirilən meqalayihələri göstərmək olar. Bununla yanaşı, şirkət bəzi ölkələrin qazpaylayıcı sistemlərinin idarə edilməsini öz üzərinə götürür. Hesab edirəm ki, bu yöndə işlərin miqyasının genişlənməsi Azərbaycanın xeyrinədir. Ona görə ki, bütün bunların sayəsində iqtisadi dividendlər artacaq. Ölkəyə daha çox valyuta gəlirlərinin daxil olmasına şərait yarana bilər. O baxımdan bu yöndə görülən işlərə müsbət yanaşıram”.
Vidadi ORDAHALLI
