“Bu, ilk növbədə dövlətimizin gücünü, öz vətəndaşına qayğısını, ərazilərin qaytarılması və bərpasına dair əzmimizi göstərir”
Prezident İlham Əliyev məcburi köçkünlərin mənzil-məişət şəraitinin yaxşılaşdırılmasını, sosial problemlərinin həllini dövlət siyasətinin mühüm prioritetlərindən biri kimi müəyyənləşdirib. Ən ağır şəraitdə yaşayan məcburi köçkünlər üçün yeni mənzillər tikilir və bu istiqamətdə görülən işlər davamlı xarakter alıb. Gələn il 5 min məcburi köçkün ailəsinin yeni mənzillərə köçürülməsi nəzərdə tutulub.
Ölkədə qaçqın və məcburi köçkünlərin yaşayış şəraitinin yaxşılaşdırılması ilə bağlı siyasətin təməli mərhum prezident Heydər Əliyev tərəfindən qoyulub. 1998-ci ildə "Qaçqınların və məcburi köçkünlərin yaşayış şəraitinin yaxşılaşdırılması və məşğulluğunun artırılması üzrə Dövlət Proqramı" qəbul olunub. 2001-ci ildən başlayaraq neft ixracından əldə edilən ilk bonusların bu qəbildən olan insanların həyat və mənzil-məişət şəraitinin yaxşılaşdırılmasına sərf olunmasına başlanıb. 2003-cü ildən sonra isə proses daha da sürətləndirilib. 2004-cü ildə "Qaçqınların və məcburi köçkünlərin yaşayış şəraitinin yaxşılaşdırılması və məşğulluğunun artırılması üzrə Dövlət Proqramı" təsdiqlənib. 2007 və 2011-ci illərdə həmin proqrama əlavələr qəbul olunub. Son 17 ildə qaçqın və məcburi köçkünlər arasında işsizliyin səviyyəsi 75 faizdən 12 faizə enib. İndiyədək bu kateqoriyadan olan şəxslərin sosial problemlərinin həllinə 7,1 milyard manat vəsait sərf olunub. O cümlədən, 300 minədək qaçqın və məcburi köçkün yeni mənzillərlə təmin olunub.
Bununla yanaşı, qaçqın və məcburi köçkünlərlə bağlı mükəmməl qanunvericilik bazası da yaradılıb. Beynəlxalq təşkilatlar da Azərbaycan modelini münaqişələrdən əziyyət çəkən ölkələr üçün nümunə göstərir. Təkcə 2018-ci ildə 5800 məcburi köçkün ailəsi yeni mənzillərlə təmin olunub. Qeyd olunduğu kimi, sözügedən proses gələn il də davam etdiriləcək.
Bütün bu deyilənlərlə yanaşı, qaçqın və məcburi köçkünlərin mənzillə təmin olunmasının Azərbaycan üçün nə kimi beynəlxalq əhəmiyyəti var? Bu, ölkənin imicinə necə təsir göstərir?
Sözügedən məsələni dəyərləndirən Azərbaycanda Atatürk Mərkəzinin şöbə müdiri, Milli QHT Forumu İdarə Heyətinin üzvü Əkbər Qoşalı bu istiqamətdə görülən işlərin Azərbaycanın beynəlxalq imicinə müsbət təsir göstərdiyini bildirdi: “Əlbəttə, qaçqın, məcburi köçkün vətəndaşlarımız üçün ən yaxşı mənzil, inşallah, onların doğma yurdlarında – işğaldan azad edəcəyimiz şəhər və kəndlərimizdəki mənzilləri olacaq. Biz qaçqın və məcburi köçkünlərin mənzil problemlərinin həlli barədə danışarkən ilk növbədə onu deməliyik ki, dövlətimiz, dövlət başçımız torpaqlarımızın azad edilməsi, azad ediləcək torpaqlarımızda bərpa-abadlıq və tikinti işlərinin planlaşdırılması, vətəndaşlarımızın öz yurdlarına dönməsi işini prioritet fəaliyyət sahəsi olaraq, dövlətin çox önəmli yanaşması kimi görür. Bununla yanaşı, təbii, qaçqın və məcburi köçkünlərimiz böyük qayıdış gününədək normal şəraitlə təmin olunmalıdır. Bunun üçün dövlətimizin həm maddi resursları, həm də siyasi iradəsi var. Şübhəsiz ki, bütün bu dediklərimizlə birgə, mənəvi məsələni, dövlət nəzakətini də vurğulamadan keçməməliyik. Yaxşı bilirik ki, Prezident vətəndaşlara, özəlliklə, sosial cəhətdən qayğıya ehtiyacı olan insanlara dövlət qayğısını öz nümunəsində göstərir. Dövlət qulluqçuları da, məhz Prezidentdən nümunə götürməyə borcludur.
Məsələnin beynəlxalq aspektinə gəldikdə isə, bu, ilk növbədə dövlətimizin gücünü, öz vətəndaşına qayğısını, ərazilərin qaytarılması və bərpasına dair əzmimizi göstrərir. Bu onu göstərir ki, hansısa humanitar aksiya, xaricdən dəstək olmadan, biz öz problemlərimizi həll edə bilirik. Üstəlik, dövlətimiz bir çox xarici ölkəyə zəruri məqamlarda humanitar yardımlar göndərib. Belə faktlar onlarladır və bu onu göstərir ki, biz insanın, insanlığın, haqqın-ədalətin yanındayıq. Başqalarının üzüntülərinə biganə deyilik. Deməli, bizim üzüntülərimizə də biganə olmaq lazım deyil. Qaçqın və məcburi köçkünlərə göstərilən sosial qayğı, onların evlə təmin olunması Azərbaycanın beynəlxalq müstəvidə imicini daha da artırır. Görürlər ki, dövlət öz vətəndaşlarına necə sahib çıxır. O üzdən, bu istiqamətdə aparılan uğurlu siyasəti alqışlayıram”.
Vidadi ORDAHALLI
