Rus rublu Azərbaycan üçün problem yaratmaqda davam edir

Tarix: 01.09.2014 / 13:01
Bölmə: İqtisadiyyat

Şimal qonşumuzun bütün cəhdlərinə baxmayaraq, rus rublu yenə sürətlə dəyər itirməkdə davam edir. Son məlumatlara görə, Moskva fond birjasında rus rublu tarixi rekord vuraraq 1 ABŞ dollarına görə 37 rubl səviyyəsində qərarlaşıb. Rublun məzənnəsinin düşməsi Ukraynada davam edən ağır döyüşlər fonunda Qərbin Rusiyaya qarşı yeni sanksiyalar tətbiqi təhlükəsi ilə də birbaşa bağlıdır.
Dollarla yanaşı, avronun da rus rubluna nisbətdə məzənnəsi dəyişib. Belə ki, Avropa valyutası bahalaşaraq 1 avroya 48 rubl 72 qəpik səviyyəsinə qalxıb.
"VTB Kapital" analitiklərinin fikrincə, yaranmış vəziyyətə baxmayaraq, Rusiya Mərkəzi Bankı valyuta bazarına müdaxilə etməyəcək və rubl azad şəkildə qalaraq siyasi risqlər ucbatından ucuzlaşmağa davam edəcək. Qeyd edək ki, ABŞ prezidenti Barak Obama və Almaniya kansleri Angela Merkel aralarında baş vermiş telefon danışığının nəticəsi olaraq Rusiyaya qarşı əlavə sanksiyaların qəbul edilməsi imkanlarını nəzərdən keçirməyə çağırıb. HSBC bankının Rusiya və MDB üzrə baş iqtisadçısı Aleksandr Morozov hesab edir ki, rublun sabitliyi yalançıdır və müvəqqəti xarakter daşıyır. Ekspert bildirib ki, ilin sonuna kimi rubl-dollar nisbəti 37,5 həddindən də böyük rəqəmlə ifdə olunacaq.
Beləliklə, regiondakı son proseslər birmənalı şəkildə Rusiya iqtisadiyyatına, eləcə də Rusiya rubluna mənfi təsir göstərir. Güman olunur ki, Rusiya rublunun məzənnəsindəki ucuzlaşma Rusiyanın ixrac potensialını artıra bilər, amma dollara nisbətən rublun məzənnədən düşməsi şimal qonşumuzun iqtisadiyyatı üçün ciddi bir problemdir. Artıq dəfələrlə gündəmə gətirildiyi kimi, baş verənlər Azərbaycana da təsirsiz ötüşmür. Ümumiyyətlə, Azərbaycan üçün Rusiya rublunun məzənnəsinin aşağı düşməsi həm makro, həm də mikro yanaşma səviyyəsində təsirlərə malikdir. Makro səviyyədə təsir ondan ibarətdir ki, Dövlət Neft Fondu ehtiyatlarının bir qismini rublda saxlayır. Yəni rublun məzənnəsinin aşağı düşməsi həmin ehtiyatlara mənfi təsir göstərir, onların dəyərinin azalmasına gətirib çıxarır. Digər neqativ tərəf ondan ibarətdir ki, Rusiyada rublun dollara nisbətən məzənnədən düşməsi rublun manata nisbətən də məzənəsinin azalmasına gətirib çıxarır. Yəni manat da rubla nisbətən möhkəmlənir. Bu, Rusiyaya məhsul ixracını müəyyən qədər məhdudlaşdırır və faktiki olaraq Azərbaycan məhsullarının Rusiyada bahalı olmasına gətirib çıxarır.
Düzdür, müvafiq rəsmi dairələr bildirir ki, Rusiya rublunun ucuzlaşması Azərbaycanın milli valyutasının sabitliyinə təsir etməyəcək. Bildirilir ki, Azərbaycanın maliyyə-iqtisadi potensialı milli valyutanın məzənnəsinin saxlanmasını mümkün və məqsədəuyğun edir. Qeyd olunur ki, rublun devalvasiyası manatın ABŞ dollarına nisbətdə məzənnəsinə təsir etmir. O da vurğulanır ki, manatın məzənnəsinin sabitliyi fundamental amillərlə şərtlənir, bu da qlobal maliyyə böhranı dövründə özünü doğruldur.
Lakin rublun ucuzlaşmaqda davam etməsi təkcə Rusiyaya yox, onunla ticarət əlaqəsi olan ölkələrə, o cümlədən Azərbaycana da təsirsiz ötüşmür. Rublun isə ucuzlaşması davam edəcək. Ekspertlər hesab edir ki, Ukraynada vəziyyətin daha da gərginləşməsi xarici investorların Rusiyanı tərk etməsinə səbəb olub ki, bu da ciddi kapital itkisi ilə nəticələnir. Çünki onsuz da ABŞ-ın Federal Ehtiyatlar Sistemi ilə bağlı yeni siyasəti faiz dərəcələrinin artımına gətirib, nəticədə Rusiyadakı xarici investorlar əllərində olan vəsaiti dollara dəyişərək ölkəni tərk edir. Rusiyada dolların azalmasını bu da sürətləndirir.
Bu fonda Rusiya hökumətinin son hərəkəti iqtisadi vəziyyəti düzəltmək əvəzinə daha da geri salır. Rusiyalı maliyyə analitikləri etiraf edir ki, rublun məzənnəsinin düşməsi ölkədə yaxın zaman ərzində daha böyük qiymət artımına gətirib çıxaracaq. Qiymətlərin artması isə həm də Rusiya pərakəndə ticarət bazarında 40 faiz mal ehtiyatının idxal nəticəsində formalaşması ilə bağlıdır. Bu, faktiki olaraq, qiymətlərin qalxmasına təkan verir. O da aydındır ki, rublun ucuzlaşması Rusiyanın ixracına təsirsiz ötüşmür. Yuxarıda qeyd olunduğu kimi, Rusiya ölkəmizin əsas ticarət partnyorlarındandır. Rublun ucuzlaşması şimal qonşularımızdan gələn idxalın həcminin artmasına səbəb olur. Çünki manatın bahalaşması hesabına bu ölkədən gətirilən malların həcmi avtomatik çoxalır. Rublunun ucuzlaşması Rusiyadan göndərilən pul kütləsinə də təsir göstərir. Çünki rublla qazanan soydaşlarımız Azərbaycana pul göndərəndə ya Rusiyada dollara çevirib yollayır, ya da Azərbaycanda manata çevirir. Bu isə pulun dəyərsizləşməsi deməkdir. Hər halda, rubl bundan sonra da dəyər itirməkdə davam edəcək.

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 31.10.2026 / 11:23

Qubadlıda ilk su elektrik stansiyası tikilir...

Tarix: 30.10.2026 / 18:36

Azərbaycan illərdi Transxəzər qaz kəmərindən danışır - Aşqabad indi hərəkətə keçir...

Tarix: 30.10.2026 / 17:04

Azərbaycanda əhali dollarını satır

Tarix: 30.10.2026 / 12:14

Azərbaycanla Gürcüstan arasında yeni sərhəd-keçid məntəqəsi yaradılır...

Tarix: 29.10.2026 / 13:45

"Sahibkar olmayan şəxsin kartına hər gün 5 dəfə pul daxil olması normal deyil" - Mərkəzi Bankın sədri

Tarix: 29.10.2026 / 13:07

“Bank Melli İran” Azərbaycandan gedir? - Mərkəzi Bankdan açıqlama...

Tarix: 29.10.2026 / 11:49

Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları 89,4 milyard dollara çatdı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:43

Mərkəzi Bank illik inflyasiya ilə bağlı proqnozunu açıqladı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:04

Mərkəzi Bank uçot dərəcəsini sabit saxladı...

Tarix: 28.10.2026 / 18:30

Tramp "Şimal axını" qaz kəmərini Rusiyadan satın ala bilər...

Tarix: 28.10.2026 / 18:22

İpoteka kreditlərinin verilməsi qaydalarına dəyişiklik edildi

Tarix: 28.10.2026 / 16:15

Ətin qiymətinə görə Ermənistandan da geridəyik - hesabatı kim yayıb?

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 29.10.2026 / 17:35

Məhkəmə hakimlərinin yeni "Etik Qaydaları"nda bir vacib məqam unuduldu...

Tarix: 29.10.2026 / 17:05

Ramiz Mehdiyevin təltiflərdən məhrum edilməsinin hüquqi mexanizmləri var...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Turizm regionlarımızın inkişaf mənbələrindən birinə çevrilir...