Sığortalanmayan əmanətlərin artımını dayandırmaq üsulu göstərildi

Tarix: 07.08.2014 / 08:13
Bölmə: İqtisadiyyat

Mövcud əmanətlərin təxminən yarısı qorunmur. Əmanətlərin Sığortalanması Fondunun verdiyi məlumata görə, ümumilikdə əmanətlərin həcmi 6 milyard 77 milyondur. Onlardan 3,568 milyardı qorunan, 2,5 milyardı isə qorunmayan əmanətlərdir.
Müşahidələr göstərir ki, əmanətlərin sığortalanması üzrə faiz dərəcələri 9 faizə endirildikdən sonra sığortalanmayan əmanətlərin həcmi banklarda artmaqda davam edir. Ötən ildən başlayaraq Əmanətlərin Sığortalanması Fondu sığortalanan əmanətlərin faiz dərəcəsinin azaldılması siyasəti yürüdür. Son bir ildə artıq 2 dəfə faizlər aşağı salınıb. Əvvəlcə 2013-cü ilin avqustunda faizlər 12%-dən 10%-ə salındı. Daha sonra bu ilin may ayında bir qədər də azaldılaraq 9%-ə qədər endirildi.
Maraqlıdır, bu tendensiyanın davam etməsi nə vəd edir? Sözügedən məsələni dəyərləndirən iqtisadçı-ekspert Samir Əliyev hesab edir ki, sığortalanmayan əmanətlərin həcminin artması yaxşı hal deyil: "Mərkəzi Bankın 25 iyul 2012-ci il tarixli qərarı ilə fəaliyyətdə olan bankların məcmu kapitalının həcminə dair şərtlər sərtləşdirilərək 50 milyon manata çatdırılıb. Bu müddətin 2013-cü ilin dekabrın 31-də bitməsi nəzərə tutulsa da, tənzimləyici qurumun qərarı ilə daha bir il uzadıldı. Banklara bundan ötrü verilən vaxta rəğmən, bir sıra banklar hələ də bu tələbi yerinə yetirə bilmir. Belə bir situasiyada, təbii ki, əmanətçilərin kütləvi şəkildə əmanətlərini sığortalamağa çalışacaqları gözlənilirdi. Ancaq nə baş verdi? Gözləntilərin əksinə olaraq qorunmayan əmanətlərin həcmi artmağa başladı. 2013-cü ilin ikinci rübündə bütün əmanətlərin ancaq 33%-i qorunmurdusa, indi bu rəqəm 45,2%-ə yüksəlib. Bu çox yüksək göstəricidir və deyərdim ki, əmanətlərin sığortalanması mexanizmi tətbiq ediləndən bəri ən yüksək həddir. Təbii ki, son bir ildə əmanətlərin həcmi artır. Maraqlıdır ki, artım qorunmayan əmanətlərin hesabına baş verib. Belə çıxır ki, əmanətçilər nəinki qorunmayan əmanətlərini qorunan əmanətlərə çevirməyiblər, hətta banklarda yüksək faizli vəsait yerləşdirməkdə davam ediblər".
Həmsöhbətimizin fikrincə, sığortalanan əmanətlərin faiz dərəcəsinin möcvud həddi əmanətçiləri qane etmədiyi üçün onlar yüksək faizli əmanət yerləşdirməkdə davam edirlər: "Xüsusilə də bir qrup əmanətçi var ki, əllərindəki ilkin kapitalı banklara yerləşdirməklə əldə olunan faizlər hesabına ailələrini dolandırır. Onlar üçün aşağı faizlə əmanət yerləşdirmək sərfəli deyil. Məcmu kapitalı 50 milyon manatdan çox olan bankların bağlanmaq təhlükəsi olmadığından, həmin bankın müştəriləri arxayın şəkildə yüksək faizli əmanət yerləşdirməkdə davam edirlər. Sığortalanmayan əmanətlər daha çox bank sektorunda işləyənlərə - xüsusən də rəhbər vəzifədə çalışanlara yaxın olan insanlara məxsusdur. Bu insanlar əksər hallarda bankın bağlanma təhlükəsini qabaqcadan müəyyənləşdirə bildiklərindən, həm özlərinin, həm də yaxınlarının əmanətlərini yüksək faizlə yerləşdirə bilirlər. Hazırda əmanət bazarı getdikcə cəlbediciliyini itirir. Əsas səbəb faizlərin aşağı salınmasıdır. Digər tərəfdən, əmanət faizlərinə tətbiq edilən vergi güzəşti ilin sonuna kimi qüvvədədir".

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 10.07.2026 / 20:55

Rusiyada dərin yanacaq qıtlığının Azərbaycana təsirləri gündəmdə...

Tarix: 10.07.2026 / 17:50

Əli Əsədovun rəhbərliyi ilə İqtisadi Şuranın iclası keçirildi - FOTO

Tarix: 10.07.2026 / 15:52

Beyləqan şəhərində fermerlər üçün aqrar sığorta ilə bağlı maarifləndirici təlim keçirilib

Tarix: 10.07.2026 / 14:47

Rusiya alimindən Ermənistan iqtisadiyyatı barədə inanılmaz rəylər - böhran olmayacaq...

Tarix: 10.07.2026 / 13:56

Azərbaycanın xarici dövlət borcu azaldı - 4 milyard 616,8 milyon...

Tarix: 10.07.2026 / 11:58

Rusiya Azərbaycan üzərindən Ermənistana propan və gübrə göndərəcək...

Tarix: 10.07.2026 / 09:17

Azərbaycan və Rusiya Samur çayının bölüşdürülməsini müzakirə edib

Tarix: 09.07.2026 / 19:05

Azərbaycana diri heyvan idxal edən iri şirkətlər əsas məlumatları "gizli" saxlayır...

Tarix: 09.07.2026 / 17:56

Britaniya “Zəngəzur” tankerini sanksiya siyahısından çıxardı

Tarix: 08.07.2026 / 15:30

"Avropa Yaşıl Enerji Dəhlizi" layihəsi icra mərhələsinə keçdi

Tarix: 08.07.2026 / 10:53

Beyləqanda şəkər çuğunduru fiaskosu...

Tarix: 07.07.2026 / 20:28

Sahibkarlara böyük şans açılır - üstəlik “qapı-qapı gəzməyə” son veriləcək...

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 09.07.2026 / 21:52

İrandan Trampa “İrəvan mesajı” - sülh olmasa, TRIPP marşrutuna dözmərik...

Tarix: 09.07.2026 / 19:38

Vətəndaşın məmurlarla birbaşa ünsiyyətində sıfır hədd - rəqəmsallaşma dövrünün hədəfi...

Tarix: 09.07.2026 / 18:51

Çin və ABŞ-ın mübarizə apardığı Gürcüstan limanında Azərbaycan həlledici söz sahibinə çevrilir...

Diasporumuza Rusiyada problemlər yaradılandan sonra Avropa, Amerika istiqamətində fəallıq başladı...