Əkrəm Həsənov: "Problemli kreditlərin qarşısını almaq üçün banklar tərəfindən təqribi məzənnə müəyyən olunmalıdır ki, kredit götürən şəxs həmin məbləğlə vəsaiti geri qaytara bilsin"
Problemli kreditlərin həcminin günü-gündən artması heç kimə sirr deyil. Manatın məzənnəsinin xarici valyutaya nisbətən dəyişməsi kreditlərin qaytarılmasına təsir göstərib. Azərbaycan Mərkəzi Bankının yaydığı məlumata əsasən, problemli kreditlərin yarıdan çoxu xarici valyutadadır. Cari il mayın 1-nə problemli kreditlərin 54,5 %-i və ya 869,2 mln. manatı xarici valyutada verilən kreditlər üzrə yaranıb.
Azərbaycan Mərkəz Bankının hesabatında qeyd olunur ki, xarici valyutada problemli kreditlərin həcmində illik 32,7 % artım qeydə alınıb. Problemli kreditlərin xarici valyutada kreditlərdə xüsusi çəkisi illik müqayisədə 4,4 faiz bəndi artaraq 11,7 % və cəmi kredit portfelində xüsusi çəkisi 7,1 faiz bəndi artaraq 54,5 %-ə çatıb.
Geri qaytarılmayan kreditlərin həcminin çox hissəsinin xarici valyutada olması barədə fikir bildirən bank sahəsi üzrə mütəxəssis Əkrəm Həsənov "Bakı-Xəbər"ə açıqlamasında bunları qeyd etdi: "Xarici valyutada olan kredit borcları günü-gündən artır. Bunun qarşısını almaq üçün təqribi məzənnə müəyyən olunmalıdır ki, kredit götürən şəxs həmin məbləğlə vəsaiti geri qaytarsın. Vətəndaş vaxtilə 0.70 məzənnə ilə kredit götürüb, daha sonra devalvasiyanın baş verməsi nəticəsində məzənnə 1.70 olub. Vətəndaş krediti 1.70 ilə deyil, milli valyutaya çevrildikdən sonra 1.20 və ya 1.30-la geri qaytara bilər. Belə olan halda, vətəndaş borcunun dollarla deyil, manatla olduğunu nəzərə alıb krediti imkan daxilində geri qaytara biləcək. Bəzi banklar artıq bu qaydanı tətbiq edir. Ancaq əksər banklar isə güzəştə getmək istəmir. Çarəsiz qalan vətəndaş məzənnənin dəyişkən olduğunu nəzərə alıb götürdüyü krediti geri qaytarmaqda çətinlik çəkir".
Ekspertin sözlərinə görə, xarici valyuta ilə geri qaytarılmayan kreditlərin əksəriyyəti biznes kreditləridir. Belə ki, o kreditlər şirkətlər və ya sahibkarlar tərəfindən götürülüb.
Günel CƏLİLOVA