Tikinti bumu paytaxtdan regionlara keçir

Tarix: 25.07.2014 / 05:11
Bölmə: İqtisadiyyat

Son dövrlərdə regionlarda tikinti prosesinin getdikcə daha geniş vüsət alması müşahidə olunmaqdadır. Buna əsas səbəb isə regionlarda tikinti işlərinin aparılmasının paytaxtla müqayisədə daha asan olması, yerlərin ayrılması prosesində hansısa ciddi çətinliyin yaşanmamasıdır. Hesab edilir ki, bu gedişlə regionlarda tikinti prosesinin həcmi Bakını üstələyə bilər. Düzdür, nisbət hələ Bakının xeyrinədir. Lakin bunun dəyişməsi tamamilə gözləniləndir.
Məlumat üçün bildirək ki, rəsmi statistikaya görə, Azərbaycanda tikilən evlərin 60 faizdən çoxu şəhər yerlərinin payına düşür. Tikinti işlərinin böyük hissəsi şəhərlərdə aparılsa da, son illər Bakıda yaşayış evlərinin tikintisinin həcmində azalma müşahidə edilir. 2008-ci ildə Bakıda 733,168 min kvadratmetr yaşayış evi tikilib. Əvvəlki ilə nisbətən paytaxtda mənzil tikintisi 2008-ci ildə 46,3 faiz artıb. Lakin həmin ilin sonunda böhranın baş verməsi paytaxtda tikinti bumuna ciddi zərbə endirib. Nəticədə 2009-cu ildə yaşayış sahələrinin tikintisi 31 faiz azalaraq 507,47 min kvadratmetrə enib. Paytaxtda yaşayış evlərinin tikintisinin azalmasını Bakının respublika üzrə ümumi tikintidəki payının azalması da təsdiqləyir. 2008-ci ildə ölkə üzrə istifadəyə verilən evlərin 40 faizi paytaxtın payına düşüb. 2012-ci ildə yaşayış evlərinin 25 faizi, 2013-cü ildə isə 17,42 faizi paytaxtda istifadəyə verilib.
Ekspertlər hesab edir ki, regionlarda tikilən evlərə ipoteka kreditinin verilməsi mümkün olarsa, bölgələrdə ümumiyyətlə tikinti bumu başlana bilər. Özü də hesab olunur ki, regionlara ipoteka kreditləri verilərsə, onun şərtləri və faiz dərəcələri indiki ilə müqayisədə daha yüngül olmalıdır. Çünki indiki şərtlərlə verilən ipoteka kreditləri orta statistik azərbaycanlı üçün əlçatan deyil. Buna görə də hökumət ipoteka sistemində, xüsusən də sosial ipoteka sahəsində dəyişikliklər etmək istəyir. Həmin dəyişikliklər daha çox yığım və faiz dərəcələri sahəsində gözlənir.Xatırladaq ki, bu məsələdə ekspertlər tərəfindən belə fikirlər səslənir ki, adi ipoteka üzrə faiz dərəcəsi 8 faizdən 4-5 faizə, sosial ipoteka üzrə isə 4 faizdən 2 faizə endirilsin. İkincisi, ilkin ödəniş sahəsindəki problemi yumşaltmaqdan ötrü xüsusi fond və Tikinti-Əmanət Bankı yaradılsın. Bu həm də tikinti sektorunun bumuna, tikinti materialları sənayesinin sürətli inkişafına təkan vermiş olar.
Hazırda kredit götürmək istəyənlər üçün əsas problem ilkin ödənişlə bağlıdır. Bu səbəbdən hesab olunur ki, sosial və adi ipoteka kreditləri üçün ilkin ödənişlər aradan qaldırmalıdır. İlkin ödənişin qarşılanması məqsədilə İpoteka Zəmanət Fondunun yaradılması da olduqca vacibdir. Sözügedən fond ilkin ödəniş etmək imkanı olmayan vətəndaşların ilkin ödənişini qarşılaya bilər. Bu, regionlarda əhalinin ipoteka kreditləri alması baxımından olduqca vacibdir.
Digər tərəfdən, regionlarda mənzil Bakı ilə müqayisədə daha ucuz qiymətə satılır. Qeyd edək ki, paytaxtda son illərdə yaşayış sahəsinin qiymətində kəskin artım var. Mənzillərin kəskin bahalaşması onun satışını da çətinləşdirir. Hazırda paytaxtda orta qiymətlər geniş əhali kütləsi üçün əlçatmazdır. Paytaxtda son illər mənzillərin önəmli hissəsi gəlir əldə etmək üçün alınır. Yaşayış üçün mənzil alışının azalması çoxlu sayda yeni binaların tikintisini risqli edir. Buradan irəli gələrək əksər şirkətlər çoxmənzilli yaşayış binası tikməkdə maraqli olmur. Sadalanan səbəblər paytaxtda tikinti işinin miqyasını və həcmini xeyli azaldıb. Azalma fərdi evlərin də tikintisində müşahidə edilir.
Onu da bildirək ki, paytaxtda hələ də tikinti işlərinin digər regionlara nisbətən çox olmasının səbəbi dövlət sifarişi ilə yaşayış sahələrinin tikintisinin genişlənməsidir. Son illərdə dövlət sifarişi ilə paytaxtda məcburi köçkünlər, güzəştli katiqoriyaya aid digər şəxslər üçün, həmçinin müxtəlif dövlət təşkilatlarının sifarişi əsasında yaşayış evləri tikilir. Aydındır ki, sosial məqsədli tikinti işləri aparılmasa, o halda paytaxtda tikinti göstəricisi daha kiçik olar. Əvəzində isə, qeyd olunduğu kimi, regionlarda tikintinin miqyası tədricən artır. Artıq əksər tikinti şirkətlərini də məhz regionlarda inşaat işlərinin aparılması maraqlandırır.

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 31.10.2026 / 11:23

Qubadlıda ilk su elektrik stansiyası tikilir...

Tarix: 30.10.2026 / 18:36

Azərbaycan illərdi Transxəzər qaz kəmərindən danışır - Aşqabad indi hərəkətə keçir...

Tarix: 30.10.2026 / 17:04

Azərbaycanda əhali dollarını satır

Tarix: 30.10.2026 / 12:14

Azərbaycanla Gürcüstan arasında yeni sərhəd-keçid məntəqəsi yaradılır...

Tarix: 29.10.2026 / 13:45

"Sahibkar olmayan şəxsin kartına hər gün 5 dəfə pul daxil olması normal deyil" - Mərkəzi Bankın sədri

Tarix: 29.10.2026 / 13:07

“Bank Melli İran” Azərbaycandan gedir? - Mərkəzi Bankdan açıqlama...

Tarix: 29.10.2026 / 11:49

Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları 89,4 milyard dollara çatdı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:43

Mərkəzi Bank illik inflyasiya ilə bağlı proqnozunu açıqladı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:04

Mərkəzi Bank uçot dərəcəsini sabit saxladı...

Tarix: 28.10.2026 / 18:30

Tramp "Şimal axını" qaz kəmərini Rusiyadan satın ala bilər...

Tarix: 28.10.2026 / 18:22

İpoteka kreditlərinin verilməsi qaydalarına dəyişiklik edildi

Tarix: 28.10.2026 / 16:15

Ətin qiymətinə görə Ermənistandan da geridəyik - hesabatı kim yayıb?

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 29.10.2026 / 17:35

Məhkəmə hakimlərinin yeni "Etik Qaydaları"nda bir vacib məqam unuduldu...

Tarix: 29.10.2026 / 17:05

Ramiz Mehdiyevin təltiflərdən məhrum edilməsinin hüquqi mexanizmləri var...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Turizm regionlarımızın inkişaf mənbələrindən birinə çevrilir...