Mənzil bazarında yeni çöküş başlayır

Tarix: 24.07.2014 / 10:40
Bölmə: İqtisadiyyat

Aparılan son araşdırmalar bir daha göstərir ki, ölkənin mənzil bazarında paradoksal bir durum müşahidə olunmaqdadır. Belə ki, mənzilə tələb sürətlə artsa da, tikinti sektorunda ciddi geriləmələr müşahidə olunur. Məlumat üçün qeyd edək ki, ilin əvvəlindən Azərbaycanda 6142 mənzil istifadəyə verilib. Bu, 2013-cü ilin eyni dövründəkindən 22% azdır. Bu il mənzil tikintisinin həcmi 824,6 min kvadratmetr olub. Mənzil tikintisi sahəsi 10% azalıb.
Dövlət vəsaiti ilə 44,1 6 min kvadratmetr mənzil tikilib. Ötən il isə dövlət 174,9 6 min kvadratmetr mənzil tikmişdi. Bunlar əsasən məcburi köçkünlər və Qarabağ müharibəsi əlilləri üçün olan evlərdir. Ötən il 18 605 mənzil tikilib, bu, 2012-ci ildəkindən 6,6% azdır.
Hazırda mövcud vəziyyət göstərir ki, bünövrəsi qoyulan yeni tikili mənzillərin sayı get-gedə azalmaqdadır. Ekspertlər hesab edir ki, burada bir səbəb də şəhər zonasında torpaq qıtlığının yaranması ilə əlaqəlidir. Digər tərəfdən, yeni qanunvericiliyə görə, paytaxtın mərkəzində çoxmərtəbəli binaların tikintisinə qadağa qoyulub. Baş plana görə, qanunla şəhər ərazisində 7 mərtəbədən hündür binalar tikilə bilməz. Artıq tikinti sahibləri də şəhərdən kənarlaşmağa başlayır. Həmçinin, ötən illərdə tələbatın artması və əksinə, mənzillərin azalması tikinti şirkətlərinin sıradan çıxması ilə əlaqəlidir. Əvvəllər istənilən şəxs bünövrə atıb tikililər inşa edirdi. Lakin indi bu sahəyə də nəzarət güclənib. Belə vəziyyət qiymətləri də bahalaşdırır.
Həmçinin, bahalaşma paytaxtda söküntü işlərinin genişlənməsi, eləcə də təklif portfelində ucuz mənzillərin payının tədricən azalması və nisbətən daha bahalı mənzillərin payının artması ilə bağlıdır. Bu isə bazarda belə tikililərin həcminin azalması ilə nəticələnib. Nəticədə alıcı kontingenti xeyli azalıb. Ekspertlərin sözlərinə görə, ilkin mənzil bazarında mövcud vəziyyət ən yaxın aylarda qiymətlərin sabitləşməsini sual altına alır. Hesab olunur ki, bu gedişlə 2014-cü il ərzində də qiymətlər 6-8 faiz artacaq.
Orta statistikaya görə, il ərzində Bakı üzrə təkrar bazarda 700, 800 mənzil satıldığı halda, ilkin mənzil bazarında bu rəqəm 200-250 arasında dəyişir. İqtisadçı-ekspertlərə görə, alıcı marağının azaldığını görən tikinti şirkətləri indi daha çox qeyri-yaşayış sahələrinə və dövlət sifarişlərinə üstünlük verir. Onlar bu yolla öz maliyyə problemlərini həll etməyə çalışır. Mütəxəssislər hesab edir ki, yeni tikilən mənzillərə dövlət reyestr sənədlərində sadələşmə aparılarsa və bu tipli mənzillərin ipoteka kreditləşməsində iştirakına icacə verilərsə, qarşıdakı 2 ildə tikintinin ümumi həcmində artım hiss oluna bilər. Bu, ilk olaraq mənzil bazarında canlanma yaratmaqla yanaşı, hətta mənzillərin qiymətinin artmasına və tələbin təklifi üstələməsinə gətirib çıxaracaq.
Burada bir məqamı da qeyd edək ki, yeni tikililərdə evlərin kvadratmetri köhnələrdən bir az aşağı olsa da, əhalinin ilkin bazara tələbatı azdır. Məsələn, yeni tikililərdə mənzilin bir kvadrat metri təxminən orta qiymətlə 850 manatdırsa, köhnə tikililərdə bu rəqəm 1000 manata çatır. Buna səbəb isə köhnə tikililərin mərkəzdə və təmirli olması, həmçinin tikinti bazarında göydələnlərdəki mənzillərin əksəriyyətinin rəsmi qaydada reyestrə alınmamasıdır. Daşınmaz əmlak bazarında sənədsiz evlərin sayı sənədli evlərin sayından daha çoxdur. Yeni tikililərin kommunal xərclərinin çoxluğu və işıq-qaz, liftlə təmin olunmaması da tələbatın azalma səbəblərindəndir.
Belə şəraitdə yeni tikililərin sayının azalması mənzil bazarında acınacaqlı durum yarada bilər. Bu səbəbdən ekspertlər hesab edir ki, əhalinin mənzillə təmin edilməsi üçün dövlətin əsaslı proqram qəbul etməsinə ehtiyac var. Bu proqram əsasında icra strukturlarının üzərinə öhdəlik qoyulmalıdır ki, müəyyən torpaq sahələri əlverişli qiymətə ayrılsın. Həmin sahələrdə müəyyən layihələr işlənib şəhərciklər, mikrorayonlar tikilə bilər. Bundan başqa, tikinti şirkəti üçün sənədləşdirmə işlərində nizam-intizam yaradılmalıdır. Mənzil tikintisinin dövlət proqramı əsasında aparılmasına gəldikdə, bu sahəyə tək dövlət yox, həm investorlar, həm də müxtəlif fondlar cəlb olunmalıdır. O da maraqlıdır ki, bu il dövlət komissiyası özəl şirkətlərin tikdiyi bir yüksək mərtəbəli binanı belə qəbul etməyib. İlin ilk yarısında mənzil tikintisinə investisiyalar 457,8 milyon manat olub. Maliyyələşmə 0,9% azalıb.

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 31.10.2026 / 11:23

Qubadlıda ilk su elektrik stansiyası tikilir...

Tarix: 30.10.2026 / 18:36

Azərbaycan illərdi Transxəzər qaz kəmərindən danışır - Aşqabad indi hərəkətə keçir...

Tarix: 30.10.2026 / 17:04

Azərbaycanda əhali dollarını satır

Tarix: 30.10.2026 / 12:14

Azərbaycanla Gürcüstan arasında yeni sərhəd-keçid məntəqəsi yaradılır...

Tarix: 29.10.2026 / 13:45

"Sahibkar olmayan şəxsin kartına hər gün 5 dəfə pul daxil olması normal deyil" - Mərkəzi Bankın sədri

Tarix: 29.10.2026 / 13:07

“Bank Melli İran” Azərbaycandan gedir? - Mərkəzi Bankdan açıqlama...

Tarix: 29.10.2026 / 11:49

Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları 89,4 milyard dollara çatdı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:43

Mərkəzi Bank illik inflyasiya ilə bağlı proqnozunu açıqladı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:04

Mərkəzi Bank uçot dərəcəsini sabit saxladı...

Tarix: 28.10.2026 / 18:30

Tramp "Şimal axını" qaz kəmərini Rusiyadan satın ala bilər...

Tarix: 28.10.2026 / 18:22

İpoteka kreditlərinin verilməsi qaydalarına dəyişiklik edildi

Tarix: 28.10.2026 / 16:15

Ətin qiymətinə görə Ermənistandan da geridəyik - hesabatı kim yayıb?

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 29.10.2026 / 17:35

Məhkəmə hakimlərinin yeni "Etik Qaydaları"nda bir vacib məqam unuduldu...

Tarix: 29.10.2026 / 17:05

Ramiz Mehdiyevin təltiflərdən məhrum edilməsinin hüquqi mexanizmləri var...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Turizm regionlarımızın inkişaf mənbələrindən birinə çevrilir...