Qeyri-neft sektorunun mühüm qollarından biri kimi Azərbaycanda turizmin inkişaf etdirilməsi xüsusi diqqət mərkəzində qalmaqda davam edir. Bu istiqamətdə atılan addımlar ölkəyə gedərək daha çox turistin gəlişi ilə müşahidə olunmaqdadır. Ümumiyyətlə, yaxın perspektivdə gözlənir ki, Azərbaycan turizm xəttilə daha böyük miqdarda gəlir əldə edəcək.
Digər tərəfdən maliyyə bazarlarında vəziyyət də indiki şəraitdə ölkəyə turist axınını şərtləndirən başlıja məqamlardan birinə çevrilib. Söhbət Azərbaycanda məlum devalvasiyalardan gedir. "Fitch" beynəlxalq reytinq agentliyinin departament direktoru Paul Qambl da bildirir ki, Azərbaycanda turizm məhz devalvasiyadan sonra çiçəklənməyə başlayıb. O qeyd edir ki, devalvasiyanın təsiri ilə qeyri-neft sektorunda əsas sahələrdən biri olaraq turizm inkişaf etməyə başlayıb: "Buna təsir edən əsas amillər sırasındaa Azərbaycanda viza sadələşdirilməsini də qeyd etmək olar. Bu, ölkədə turizmin əsas uğur hekayəsidir".
Maliyyə bazrlarında manatın xarici valyutalar, o cümlədən dollara nisbətdə məzənnəsinin sabitləşməsi isə turistlər üçün daha əlverişli şərait yaradır. Yəni turistlərin xərclərinin həcminin müəyyən olunması baxımından bu amil böyük rola malikdir. Digər tərəfdən manatın xarici valyutalara nisbətdə ucuz olması indi xeyli sayda Azərbaycan vətəndaşını ölkə daxilində istirahətə meylləndirir. Çünki daxildə istirahət xaricə nisbətən xeyli ucuz başa gəlir. Beləliklə, həm xarici tursitlərin sayının artması, həm də insanların daxildə istirahətə üstünlük verməsi turizmin inkişafını sürətləndirməklə yanaşı, bu istiqamətdən əldə edilən gəlirlərin də miqdarının dinamik şəkildə artmasına rəvac verir.
Hazırda diqqət mərkəzində olan başlıca məqamlardan biri qarşıdakı dövr ərzində xaricdən Azərbaycana daha çox sayda turist cəlb etməkdir. Yaradılan əlverişli şərait və uğurla aparılan təbliğat da prosesdə öz sözünü deyir. Elə bunun nəticəsidir ki, Novruz bayramında istirahət günləri üçün Bakıdakı otel yerləri daha çox xaricilər tərəfindən tutulub. Azərbaycan Turizm Assosiasiyası sədrinin müşaviri Müzəffər Ağakərimov isə bildirir ki, Bakıda otellərdəki yerlərin çoxu İran turistləri tərəfindən bronlaşdırılıb. Novruzda Azərbaycanda istirahət edəcək əcnəbilər arasında Rusiya, ərəb ölkələri vətəndaşları da var.
M.Ağakərimov bildirib ki, Novruzda 9 qeyri-iş günü olmasından istifadə edən Azərbaycan vətəndaşları daha çox regionlardakı otellərdə dincəlməyə üstünlük veriblər. Onun sözlərinə görə, əsasən Şəki, Qəbələ, Qusar, Qubadakı otellərdə yerlər bronlaşdırılıb.
Məsələnin maraq doğuran tərəflərindən biri isə turizm xəttilə Azərbaycana həm də böyük həcmdə valyuta gəlişinin təmin olunmasıdır. Qarşıdakı bayram ərəfəsində də ekspertlər bildirir ki, ölkəyə gələn turistlər xeyli valyuta gətirə bilərlər. Bu amil də bayram günlərində manatın məzənnəsinə müsbət təsir edəcək. İqtisadçı-ekpsert Rəşad Həsənov bildirir ki, xüsusilə də İrandan gələn turistlərin sayında xeyli artım müşahidə olunacaq. Turistlərin valyuta ilə xərcləmələri bazarlarda dollar təklifini artıracaq və dövriyyəyə əlavə valyuta daxil olacaq. Son rəqəmlərə görə, bayram günlərində Azərbaycana gəlmək istəyən 23 minə yaxın iranlı turist viza üçün müraciət edib. Orta hesabla bir turistin Azərbaycanda 1000-1200 dollar vəsait xərcləyəcəyi proqnoz edilir. Bu isə təxminən ölkəyə 25-30 milyon dollar həcmində avalyuta axını deməkdir. Bu məbləğ təqribən bir valyuta hərracında bankların dollara olan tələbinin qarşılanmasına kifayət edir.
İranla yanaşı, ərəb ölkələrindən gələn turistlərin sayında gedərək artım müşahidə olunur. Son müşahidələr isə Birləşmiş Ərəb Əmirliklərindən (BƏƏ) ölkəmizə gələnlərin sayının dinamik şəkildə artıdığını göstərir. Özü də nəzərə alaq ki, BƏƏ varlı ölkələrdən sayılır və bu da o deməkdir ki, buradan gələn turistlərin Azərbaycanda xərclədikləri vəsait də az deyil. Azərbaycanın BƏƏ-dəki səfiri Daşqın Şikarov da BƏƏ-dən gələn turistlərin sayında ciddi artım olduğunu bildirir: "Azərbaycana ərəb ölkələrindən gələn turistlərin böyük qismi Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin payına düşür. Ötən ilin yalnız iyul ayında BƏƏ-dən Azərbaycana gələn turistlərin sayı 10000-dən çox olub ki, bu da 2015-ci ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 100 dəfə çoxdur". Səfirin sözlərinə görə, BƏƏ-dən Azərbaycana gələn turistlərin sayı 2015-ci illə müqayisədə 30 dəfə artıb. Cari il ərzində isə artım daha çox olacaq. Belə ki, artıq Bakıya BƏƏ-nin "Air Arabia" şirkətinin uçuşları reallaşır. Diplomatın sözlərinə görə, bundan başqa, yay mövsümündə "Fly Dubai" şirkətinin Dubay-Qəbələ marşrutu üzrə uçuşları həyata keçiriləcək, BƏƏ-dən Naxçıvana birbaşa reyslərin açılması istiqamətində isə iş aparılır: "Bütün bunları nəzərə alaraq əminliklə demək olar ki, 2017-ci ildə BƏƏ-dən Azərbaycana gələcək turistlərin sayı 2016-cı illə müqayisədə daha çox olacaq. Təbii ki, burada ölkəmizdə 2017-ci ildə keçiriləcək İslam Həmrəylik Oyunları və Formula-1 Azərbaycan Qran-Prisi tədbirlərinin böyük rolu var".
Tahir TAĞIYEV
