şənbə günü, 11 iyul 2026
     

Prezidentin banklara sərt iradı - bəzi bankların yeni dirçəlişi başlaya bilər

  • Tarix: 15.07.2014 / 09:30
  • Bölmə: İqtisadiyyat
Image


Bu gün ölkədə qeyri-neft sektorunun inkişafı hökumətin xüsusi diqqət mərkəzində yer alsa da, banklar qeyd edilən məsələdə hələ də aktiv iştirak etmir. Söhbət bankların real sektora kredit ayırmamasından gedir ki, bu məsələ dövlət başçısı tərəfindən yenidən ciddi irad kimi tutuldu. Nazirlər Kabinetinin iclasında Prezident İlham Əliyev bu xüsusda qeyd etdi: "Sahibkarlığa Kömək Milli Fondunun xətti ilə banklara hər il 300 milyon manat verilir ki, pul qazansınlar.
Bəs onlar nə üçün iqtisadiyyatın real sektoruna kreditlər ayırmırlar? Nə üçün daha çox istehlak kreditləri verirlər? Pul qazanmaq üçün".
Dövlət başçısının sözlərinə görə, hər bir rayonda sənaye zonaları olmalıdır. Bu istiqamətdə də işlər gedir və getməlidir. Dövlət əsas yükü öz üzərinə götürür: "Belə də olmalıdır. Azərbaycanda dövlət siyasəti bu istiqamətdə aparılır. Mövcud olan təcrübəni öyrənirik və görürük ki, orada banklar bu sahədə çox müsbət rol oynayır. Banklar iqtisadiyyatın real sektoruna vəsait ayırır. Bizdə də belə olmalıdır. Bizdə isə belə deyildir. Bu sahəyə çox ciddi fikir verilməlidir". İlham Əliyev deyib ki, bu gün dövlət büdcəsində banklara güzəştli şərtlərlə nəzərdə tutulan 300 milyon manat kredit verilir ki, banklar bu vəsaiti sahibkarlara paylasınlar. Yəni bu, bankların öz resursları deyil, dövlətdən verilən resurslardır. Banklar bunu paylayır, eyni zamanda hələ pul da qazanırlar: "Bu, Azərbaycan dövlətinin özəl banklara olan böyük bir imtiyazıdır, güzəştidir. Hansı ölkədə dövlət özəl banklara pul verir, özü də bu şərtlərlə?! Amma bizdə Mərkəzi Bank lazım gəldikdə özəl banklara kredit resursları verir ki, onlar pul qazansınlar. Mən etiraz etmirəm, ancaq dövlətin siyasəti var və dövlət özəl bankları dəstəkləyir. Qeyd etdiyim kimi, kreditlər verir, şərait yaradır ki, pul qazansınlar. Onlar da öz məsuliyyətini dərk etməlidirlər. Dövlət siyasətini, xüsusilə ölkəmizin inkişafı ilə bağlı olan siyasəti görərək kənarda durmaq nə dərəcədə mümkündür?! Əgər belədirsə, dövlət o banklara niyə kömək göstərməlidir?! Ona görə burada çox ciddi islahatlar aparılmalıdır".
Xatırladaq ki, dövlət başçısı cari ilin fevralında da bu məsələ ilə bağlı banklara ciddi irad tutmuşdu. Həmin vaxt məlumat yayılmışdı ki, Mərkəzi Bank ölkədə bankların real sektoru kreditləşdirməsi istiqamətində təkliflər hazırlayır. Lakin hələ də bu təkliflərdən xəbər yoxdur. Son illərdə isə bankların kredit portfelində istehlak kreditlərinin həcmi sürətlə artıb. Belə ki, 2005-ci ildə iqtisadiyyata yönəldilən hər 100 manatın 27 manatı istehlak krediti şəklində verilirdi, hazırda isə bu rəqəm 41 manata çatıb. Hesab olunur ki, hökumət konkret addımlar atmasa, bu rəqəm daha da artar. Hazırda istehlak kreditləşməsi sürətlə artır və 16,6 milyard manatlıq kredit qoyuluşunun 6,7 milyard manatı bu kreditlərin payına düşür. Hazırda bank sektoru faktiki olaraq istehlak kreditlərinin üzərində dayanıb və Mərkəzi Bankın məhdudlaşdırıcı tədbirləri ciddi nəticə vermir. Araşdırmalara görə, 2014-cü ilin 5 ayında kredit qoyuluşu 1,2 milyard artıb ki, bunun da 0,5 milyard manatı istehlak kreditlərinin payına düşür. Ekspertlərə görə, istehlak kreditinin indiki sürətli artımı iqtisadiyyat üçün təhlükədir.
İqtisadçı ekspert Samir Əliyev də deyir ki, son on ildə istehlak kreditlərinin payı kəskin artıb: "İstehlak kreditləşməsinin artımı problemi əksər MDB ölkələrində aktualdır. Bu gün real sektorun maliyyələşdirilməməsinin günahını təkcə banklarda görmək düzgün olmazdı. Real sektorda risq həddindən artıq yüksəkdir. Digər məsələ vəsaitin həcmidir. İstehlak kreditlərindən fərqli olaraq, biznes daha çox vəsait, həm də daha çox güzəşt tələb edir. Bankların resursları irihəcmli biznesi maliyyələşdirməyə kifayət etmir. Həmin vəsaitin yönəldilməsi və geri qaytarılmaması bank üçün ölümcül zərbə ola bilər. İstehlak kreditlərində vəsait az olduğundan, geri qaytarılmada problem ciddi təsir göstərmir. Ancaq bir neçə yüz milyon manatlıq kredit portfelinə malik olan bank bir neçə müştəriyə kredit verib özünü risq altına salmaz".
Sahibkarlığa Kömək Milli Fondunun xətti ilə ayrılan kreditlərə gəlincə, bu kreditlərin həcmi, hələ ki, bazarda azdır. Bunun belə olmasının əsas səbəbi ondan ibarətdir ki, real sektora yönəldilən kreditdən fərqli olaraq, istehlak kreditləşməsi daha gəlirli hesab edilir. Real sektora yönəldilən kreditin faiz dərəcəsi istehlak kreditinə yönəldiləndən aşağıdır. Bu o deməkdir ki, kommersiya bankları real sektoru maliyyələşdirən zaman daha aşağı faizlərlə kredit verməli olurlar. Həmçinin, qeyd olunduğu kimi, real sektora yönəldilən kreditlərin həcmi adətən böyük olur. Böyük olduğundan, onun geri qaytarılması məsələsində də müəyyən risqlər olur. Bu sahədə vəziyyətin dəyişməsi üçün, ekspertlərə görə, birmənalı şəkildə müəyyən stimullaşdırıcı tədbirlərin həyata keçirilməsinə ehtiyac var. Mərkəzi Bank hər bir verilən kredit üzrə bütövlükdə əmsalların fərqləndirilməsi, o cümlədən vəsaitlər üzrə real sektora tətbiq edilən əmsalların daha yüksək həddə müəyyənləşdirilməsi yolu ilə özəl bankları prosesə stimullaşdıra bilər. Eləcə də vergi güzəştlərinin tətbiqi vacibdir. Məsələn, Yaponiya modelində real sektorun maliyyələşdirilməsinin stimullaşdırılması məqsədilə özəl banklara vergi güzəştləri tətbiq edilir. Kommersiya bankı tərəfindən real sektora nə qədər çox vəsait yönləndirilirsə, o, o qədər çox güzəşt almaq imkanına malik olur. Bu baxımdan vergi güzəştlərinin tətbiqi ölkəmizdə də olduqca vacibdir.




DİGƏR XƏBƏRLƏR

  • Tarix: 10.07.2026 / 20:55

Rusiyada dərin yanacaq qıtlığının Azərbaycana təsirləri gündəmdə...

  • Tarix: 10.07.2026 / 17:50

Əli Əsədovun rəhbərliyi ilə İqtisadi Şuranın iclası keçirildi - FOTO

  • Tarix: 10.07.2026 / 15:52

Beyləqan şəhərində fermerlər üçün aqrar sığorta ilə bağlı maarifləndirici təlim keçirilib

  • Tarix: 10.07.2026 / 14:47

Rusiya alimindən Ermənistan iqtisadiyyatı barədə inanılmaz rəylər - böhran olmayacaq...

  • Tarix: 10.07.2026 / 13:56

Azərbaycanın xarici dövlət borcu azaldı - 4 milyard 616,8 milyon...

  • Tarix: 10.07.2026 / 11:58

Rusiya Azərbaycan üzərindən Ermənistana propan və gübrə göndərəcək...

  • Tarix: 10.07.2026 / 09:17

Azərbaycan və Rusiya Samur çayının bölüşdürülməsini müzakirə edib

  • Tarix: 09.07.2026 / 19:05

Azərbaycana diri heyvan idxal edən iri şirkətlər əsas məlumatları "gizli" saxlayır...

  • Tarix: 09.07.2026 / 17:56

Britaniya “Zəngəzur” tankerini sanksiya siyahısından çıxardı

  • Tarix: 08.07.2026 / 15:30

"Avropa Yaşıl Enerji Dəhlizi" layihəsi icra mərhələsinə keçdi

  • Tarix: 08.07.2026 / 10:53

Beyləqanda şəkər çuğunduru fiaskosu...

  • Tarix: 07.07.2026 / 20:28

Sahibkarlara böyük şans açılır - üstəlik “qapı-qapı gəzməyə” son veriləcək...

VİDEO

  • Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

  • Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

  • Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

  • Tarix: 09.07.2026 / 21:52

İrandan Trampa “İrəvan mesajı” - sülh olmasa, TRIPP marşrutuna dözmərik...

  • Tarix: 09.07.2026 / 19:38

Vətəndaşın məmurlarla birbaşa ünsiyyətində sıfır hədd - rəqəmsallaşma dövrünün hədəfi...

  • Tarix: 09.07.2026 / 18:51

Çin və ABŞ-ın mübarizə apardığı Gürcüstan limanında Azərbaycan həlledici söz sahibinə çevrilir...

SON XƏBƏRLƏR

11.07.2026 / 09:53
“Azərbaycanca-Norveçcə sözlük" yayınlandı
11.07.2026 / 09:44
Vətənə və xalqa xidmət edən ömür Doğum gününüz mübarək, hörmətli Rasim Məmmədov!
11.07.2026 / 09:30
Amerikalı mütəxəssislər TRIPP layihəsi ilə bağlı Ermənistana səfər edib...
11.07.2026 / 09:15
İran Trampın iddialarını təkzib etdi – onlardan danışıqların bərpasını istəməmişik...
11.07.2026 / 08:49
İran ABŞ-ın bombaladığı nüvə obyektlərini bərpa edir - peyk görüntüləri ortaya çıxardı...
10.07.2026 / 22:43
Paşinyan hələ də Ermənistanda qalan Azərbaycan kəndlərindən danışdı...
10.07.2026 / 22:18
Kreml rəsmisi ABŞ-ın Ukraynaya “Patriot hədiyyəsini” dəstəklədi - Peskov nə demək istəyir?...
10.07.2026 / 21:44
Paşinyan yeni konstitusiya layihəsini dekabrda Əliyev və Trampla görüşədək təqdim edəcək...
10.07.2026 / 21:16
Avroparlament Putinin devrilməsinə doğru daha bir addım atdı...
10.07.2026 / 20:55
Rusiyada dərin yanacaq qıtlığının Azərbaycana təsirləri gündəmdə...
10.07.2026 / 20:41
Prezident İlham Əliyev bir sıra beynəlxalq qurumların rəhbər şəxslərini qəbul edib - FOTO
10.07.2026 / 20:37
Azərbaycan JF-17 qırıcı təyyarələri ilə bütün Xəzəri nəzarətə götürür
10.07.2026 / 20:36
Ərdoğanın hədiyyə etdiyi revolverlərin bir çoxu geri qaytarıldı
10.07.2026 / 20:21
Ermənistan İranın əlindən çıxır, TRIPP layihəsinin də buna birbaşa dəxli var
10.07.2026 / 20:05
Akademik Musiqili Teatrda "Şahmaran" tamaşasına daxili baxış keçirilib
10.07.2026 / 19:55
Ermənilərin məhkəməsi çıxışlarla davam etdirilib FOTO
10.07.2026 / 19:39
Tramp İrandan yeni təklif aldığını iddia etdi – “Biz də qəbul etdik”...
10.07.2026 / 19:22
Vasitəçi ölkələr ABŞ-İran gərginliyini azaltmaq üçün hərəkətə keçdi - Qətər Tehrana heyət göndərdi...
10.07.2026 / 18:57
Yaxın Şərqdə gərginliyi daha da artıracaq iddia - ABŞ-dan sonra iki körfəz ölkəsi də İrana hücum etdi...
10.07.2026 / 18:40
Xaricdə təhsil şirkətləri ilə bağlı vətəndaşlara xəbərdarlıq edildi... - "özünü "təhsil ekspertləri" kimi təqdim edənlər..."
10.07.2026 / 18:12
Kreml Türkiyənin S-400-ləri satacağını rəsmən təsdiqlədi – sistemlər üçüncü ölkələr üzərindən Rusiyaya qaytarıla bilər...
10.07.2026 / 17:50
Əli Əsədovun rəhbərliyi ilə İqtisadi Şuranın iclası keçirildi - FOTO
10.07.2026 / 17:35
Nazir Vilayət Eyvazovun göstərdiyi rəqəmlərlə bağlı müzakirə başladı - necə və hansı üsullarla?...
10.07.2026 / 17:19
Professor Məhərrəm Zülfüqarlının “ Atillanın yeni sərgüzəştləri” kitabı nəşr olundu - FOTO
10.07.2026 / 16:32
“Zəngəzur dəhlizi bəyanatına” Ermənistan XİN-nin əks-reaksiyası tam yersizdir...
10.07.2026 / 15:58
“XXI Əsrin Qadınları” İctimai Birliyinin layihəsinin yekun tədbiri Ağsuda keçirilib
10.07.2026 / 15:57
Yunus Oğuzun “Türk” etnonimi və törələri kitabı Respublika Gənclər Kitabxanasının fonduna daxil edilib
10.07.2026 / 15:52
Beyləqan şəhərində fermerlər üçün aqrar sığorta ilə bağlı maarifləndirici təlim keçirilib
10.07.2026 / 15:49
ABŞ MKİ-nin “əllərini pişik yeyib ki, İsrail kəşfiyyatı önə çıxıb?!”...
10.07.2026 / 15:41
Marketlər yerli istehsalçılardan 100 min manat istəyir? – Deputatdan iddia...
10.07.2026 / 15:27
Ölkədə qulaqdibi xəstəliyinin artması iddiaları ilə bağlı rəsmi açıqlama...
10.07.2026 / 15:10
Azərbaycanın Ermənistandakı eksklav kəndlərinin taleyini özümüz həll edəcəyik...
10.07.2026 / 14:59
Azərbaycandakı sabitlik və inkişaf Prezident İlham Əliyevin uğurlu siyasətinin nəticəsidir - ŞƏRH
10.07.2026 / 14:47
Rusiya alimindən Ermənistan iqtisadiyyatı barədə inanılmaz rəylər - böhran olmayacaq...
10.07.2026 / 14:34
Kəlbəcərdə mina partladı...
10.07.2026 / 14:29
İran hakimiyyətində yeni parçalanma? - İranda əhali, ABŞ-da mətbuat radikallaşır...
10.07.2026 / 14:18
Bakıda sərnişinlərdən küsən avtobus sürücüsü ilə bağlı QƏRAR VERİLDİ...
10.07.2026 / 14:12
Türkiyə Rusiyadan aldığı S-400 sistemlərini körfəz ölkəsinə satır – İDDİA...
10.07.2026 / 14:05
Bakcell və Gənclər Fondu "İnnovasiya və Süni İntellekt" üzrə təqaüd proqramının qalibləri ilə görüş keçirib - FOTO
10.07.2026 / 13:56
Azərbaycanın xarici dövlət borcu azaldı - 4 milyard 616,8 milyon...
10.07.2026 / 13:51
Ukrayna Rusiyaya ağır zərbə - neft zavodu, neft terminalı, neft anbarı və böyük bir müdafiə zavodu vuruldu...
10.07.2026 / 13:39
“Valideyn himayəsindən məhrum qalmış uşaqlarla iş” layihəsinin yeddinci təlimi
10.07.2026 / 13:17
Qazaxıstan da vitse-prezidentlik institutuna keçir...
10.07.2026 / 13:05
Rusiyaya qarşı yeni sanksiyalar paketi AB-ni parçaladı – birlik ölkələri razılığa gələ bilmir...
10.07.2026 / 12:54
Təbii qazın Azərbaycandan Gürcüstana təchizatı barədə saziş təsdiq edildi
10.07.2026 / 12:16
Trampın Ankaraya yeni təyyarəsi ilə gəlib köhnə təyyarəsi ilə qayıtmasının əsl səbəbi ortaya çıxdı...
10.07.2026 / 11:58
Rusiya Azərbaycan üzərindən Ermənistana propan və gübrə göndərəcək...
10.07.2026 / 11:30
Azərbaycan avtonom nəqliyyat vasitələrinin tətbiqinə hazırlaşır...
10.07.2026 / 10:51
Bakıda media və dekolonizasiya mövzusunda beynəlxalq konfrans keçiriləcək..
10.07.2026 / 10:20
Şuşada IV Qlobal Media Forumu keçiriləcək
10.07.2026 / 10:12
Zakir Həsənov Selçuk Bayraktarla görüşdü
10.07.2026 / 09:55
Azərbaycan və Serbiyanın hərbi kibertəhlükəsizlik mütəxəssislərinin görüşü oldu...
10.07.2026 / 09:17
Azərbaycan və Rusiya Samur çayının bölüşdürülməsini müzakirə edib
10.07.2026 / 07:22
İran ABŞ-ı ikinci mərhələ cavab zərbələri ilə hədələdi
10.07.2026 / 07:12
İranın enerji strukturu yenidən hədəfdə - gecə partlayışlar baş verib
10.07.2026 / 06:32
İran Trampa qarşı sui-qəsd planlaşdırır(?) - WSJ…
10.07.2026 / 06:11
Zaxarova Londonun Zelenskini həbs etməməsindən təəccüblənib…
10.07.2026 / 05:56
Tehrandakı Britaniya səfiri İran XİN-ə çağırıldı
10.07.2026 / 05:48
Tramp Netanyahu ilə bölgədəki vəziyyəti müzakirə etdi
10.07.2026 / 05:38
İİKK generalı raketlə vuruldu
09.07.2026 / 22:51
Separatçı qüvvələrin ortaya atdığı “Bakılılar günü”, “Bakılılar milləti” - “Azərbaycançılıq” ideologiyasına qarşı təxribat
09.07.2026 / 22:18
“Qərbi Azərbaycanın sakral coğrafiyası” silsiləsindən - Göyçə gölündən Araz çayınadək uzanan vadi: Türk-Müsəlman Ruhani və İrfan yurdları…
09.07.2026 / 21:52
İrandan Trampa “İrəvan mesajı” - sülh olmasa, TRIPP marşrutuna dözmərik...
09.07.2026 / 21:30
Ankara zirvəsində 2 əsas yekun - ABŞ-Avropa konsensusu, hamı Rusiyaya qarşı...
09.07.2026 / 21:06
Zirvədən sonra “daha güclü NATO” yarandımı? - Mübahisə var...
09.07.2026 / 20:40
Daxili İşlər Nazirliyi ilk 6 aya yekun vurdu... Cinayətlərin açılma faizi xeyli yüksəlib...
09.07.2026 / 20:27
Azərbaycanın "JF-17 Thunder" qırıcıları Ermənistanı qorxuya saldı...
09.07.2026 / 20:12
Diasporumuza Rusiyada problemlər yaradılandan sonra Avropa, Amerika istiqamətində fəallıq başladı...
09.07.2026 / 19:55
Tramp İranı birbaşa NATO zirvəsindən vurdu - mesajlar nədir?...
09.07.2026 / 19:38
Vətəndaşın məmurlarla birbaşa ünsiyyətində sıfır hədd - rəqəmsallaşma dövrünün hədəfi...
09.07.2026 / 19:21
Çexlər separatçı cani Vardanyana görə əfsanəvi Vatslav Haveli hörmətdən saldılar...
09.07.2026 / 19:08
Vüsal Tahirov haqqında deyilənlərdən...
09.07.2026 / 19:05
Azərbaycana diri heyvan idxal edən iri şirkətlər əsas məlumatları "gizli" saxlayır...
09.07.2026 / 18:51
Çin və ABŞ-ın mübarizə apardığı Gürcüstan limanında Azərbaycan həlledici söz sahibinə çevrilir...
09.07.2026 / 18:37
TRIPP-ə İran təhdidi böyüyür, Qafqaz savaşa cəlb edilə bilər...
09.07.2026 / 18:22
Azərbaycanlı miqrantların Rusiyada işi çətinləşir, pul köçürmələri kəskin azalır...
09.07.2026 / 18:10
İran İordaniyadakı ABŞ bazasını vurdu...
09.07.2026 / 17:56
Britaniya “Zəngəzur” tankerini sanksiya siyahısından çıxardı
09.07.2026 / 17:53
“İki sahil” qəzeti 35 yaşını qeyd edir
09.07.2026 / 17:51
Vatikanla humanitar və mədəni əməkdaşlığın perspektivləri müzakirə olunub
09.07.2026 / 17:39
Nəsimidə ər arvadını güllələdi
BÜTÜN XƏBƏRLƏR

Diasporumuza Rusiyada problemlər yaradılandan sonra Avropa, Amerika istiqamətində fəallıq başladı...

Populyar xəbərlər

XƏBƏR ARXİVİ