Kirayə bazarında sürətli bahalaşma sosial mənzilləri yenidən gündəmə gətirdi

Tarix: 08.07.2014 / 11:41
Bölmə: İqtisadiyyat

Mövsümə uyğun olmasa da, Bakıda kirayə evlərin qiymətində indidən artımlar müşahidə olunur. Ekspertlər hesab edir ki, sentyabrdan etibarən kirayə qiymətlərində daha çox artım müşahidə olunacaq. Çünki kirayə bazarında bahalaşma adətən avqustun sonu, sentyabrın əvvəllərində yaşanırdı. Lakin Bakıda məlum söküntü işləri fonunda mənzil bazarına daha çox insanın müraciət etməsi indidən kirayə bazarında qiymət yüksəlişinə səbəb olub.
Digər tərəfdən, kirayə üçün bazarda daha az ekin təklif olunması da qeyd edilən vəziyyətin yaranmasına səbəb olur. İqtisadçı-ekspert Nüsrət İbrahimov buna konkret misal olaraq bildirib ki, 2014-cü ilin may ayında kirayə mənzil bazarında təklifin həcmi 21,2% azalaraq 189 mənzil təşkil edib: «Təklif portfelində azalma bazarda aktivliyin tədricən artması ilə izah edilir. Ay ərzində, xüsusən də təklif portfelində daha çox orta qiymətə olan evlərin payının azalması həmin seqmentə tələbin yuxarı olması ilə bağlı olub». Ekspertin sözlərinə görə, bazarda qiymətlərin dəyişməsi də təklif portfelində sayın dəyişməsi ilə düz mütənasiblik təşkil edib. Qiymətlərə toxunan N.İbrahimov deyir ki, kirayə mənzil bazarında qiymətlər tələbə uyğun dəyişib.
Qeyd edək ki, mövsümlə əlaqədar bağ evlərinin kirayə qiymətləri daha çox yüksəlib. Aparılan araşdırmalar göstərib ki, bağ evlərinin kirayə qiymətləri 700 manatdan bir neçə min manata qədərdir. Misal üçün, Novxanıda bağ evlərinin qiymətləri 750, 1500, 6000 manatdır. Şüvəlan qəsəbəsində qiymətlər 1200, Buzovnada isə 1500 manatdan başlayır. Mərdəkan qəsəbəsində aylığı 4000 manata, Bilgəhdə isə 1100 manata yaxşı vəziyyətdə olan bağ evində istirahət mümkündür. Bağın yerləşdiyi ərazi, ekoloji vəziyyəti, bağ evinin vəziyyəti, ölçüsü, kommunikasiya xidmətləri qiymətlərə təsir edən ciddi faktorlardır.
Lakin vətəndaşları narahat edən əsas məqam daha çox qalmaq üçün mənzillərin kirayə qiymətlərinin artımıdır. Hesab olunur ki, kirayə bazarında qiymət artımının qarşısını almaq mümkün olmasa, vəziyyət kirayədə qalanlar üçün daha da çətinləşəcək. Dünya praktikasında problemin aradan qaldırılmasının 2 mümkün yolu var. Birinci daha çox inzibati müdaxilə kimi qiymətləndirilir və bu, Amerika Birləşmiş Ştatlarında tətbiq edilib. Burada rayonlar üzrə qiymətlərdə maksimum və ya hətta minimum hədlərin müəyyənləşdirilməsi həyata keçirilir.
Digər metod da dövlətin müdaxiləsini nəzərdə tutur, lakin bu stimullaşdırmaya xidmət edir. Bu zaman ölkədə sosial mənzil fondu formalaşdırılır və həmin fond daxilində mənzillər uzunmüddətli dövrdə aşağı ödənişlə gənc ailələrə və ya tələbələrə təklif edilir. Qeyd edək ki, ölkəmizdə Mənzil Məcəlləsində sosial mənzil fondunun yaradılması məsələsi öz əksini tapsa da, hələlik bu istiqamətdə real addımlar atılmayıb. Digər ölkələrin təcrübəsi göstərir ki, sosial mənzil fondunun formalaşması üçün büdcədən tikinti ilə bağlı vəsait ayrılmalıdır və özəl şirkətlər tərəfindən bu tikilərək dövlətə təhvil verilməlidir. Bu mənzillər aztəminatlı ailələrə yalnız kirayəyə deyil, aşağı qiymətlə uzun müddətə kreditə də verilə bilər.
Qeyd edək ki, adətən kirayə bazarı üçün mövsümi aylar avqust, sentyabr ayları hesab olunur. Çünki bu zaman tələbələr rayonlardan Bakıya doğru istiqamət aldığından evlərin kirayə qiymətlərində artım müşahidə olunur. Lakin yuxarıda qeyd olunduğu kimi, hazırda mövsümi aylar olmasa da, evlərin kirayə qiymətlərində artım müşahidə olunur. Mütəxəssislər bunu aparılan söküntü işlərilə əlaqədar mənzillərin qiymətlərində müşahidə olunan bahalaşma ilə əlaqələndirir. Təcrübə də göstərir ki, mənzillərin qiyməti artanda, onunla bərabər həm kirayə qiymətləri, həm də digər sahələrdə qiymətlər əlaqəli olaraq artır. Bu gün müşahidə olunan bahalaşma da bununla bağlıdır. Bütün bunlara əsas səbəb isə Bakının bəzi ərazilərində evlərin sökülməsidir. Ekspertlər hesab edir ki, kirayə evlərin qiymətinin bahalaşması daha çox paytaxtda təhsil alan tələbələrə ziyan vuracaq, çünki ucuz kirayəlik mənzillər, əsasən, sökülən ərazilərdə yerləşir. Məsələn, «Sovetski»də 10 min evdən təxminən 2 mininə qədərində kiraynəşin yaşadığı bildirilir. Təkcə 1 nəfərdən hesablasaq məlum olur ki, ümumilikdə söküləcək 10 min evdə 2 mindən artıq insan kirayənişin yaşayır. Onların mənzilsiz qalması isə kirayə mənzil bazarına ciddi təsir edir. Bəzi ekspertlər hesab edir ki, əslində hüquqi baxımdan götürdükdə, dövlət bu cür söküntü məsələlərində yalnız mülkiyyətçini deyil, eyni zamanda digər maraqlı tərəfləri də nəzərə almalıdır. Xüsusilə də kirayənişinlərin mövqeyi mütləq nəzərə alınmalı, onlardan ötrü alternativ variantların tapması təmin olunmalıdır.

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 31.10.2026 / 11:23

Qubadlıda ilk su elektrik stansiyası tikilir...

Tarix: 30.10.2026 / 18:36

Azərbaycan illərdi Transxəzər qaz kəmərindən danışır - Aşqabad indi hərəkətə keçir...

Tarix: 30.10.2026 / 17:04

Azərbaycanda əhali dollarını satır

Tarix: 30.10.2026 / 12:14

Azərbaycanla Gürcüstan arasında yeni sərhəd-keçid məntəqəsi yaradılır...

Tarix: 29.10.2026 / 13:45

"Sahibkar olmayan şəxsin kartına hər gün 5 dəfə pul daxil olması normal deyil" - Mərkəzi Bankın sədri

Tarix: 29.10.2026 / 13:07

“Bank Melli İran” Azərbaycandan gedir? - Mərkəzi Bankdan açıqlama...

Tarix: 29.10.2026 / 11:49

Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları 89,4 milyard dollara çatdı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:43

Mərkəzi Bank illik inflyasiya ilə bağlı proqnozunu açıqladı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:04

Mərkəzi Bank uçot dərəcəsini sabit saxladı...

Tarix: 28.10.2026 / 18:30

Tramp "Şimal axını" qaz kəmərini Rusiyadan satın ala bilər...

Tarix: 28.10.2026 / 18:22

İpoteka kreditlərinin verilməsi qaydalarına dəyişiklik edildi

Tarix: 28.10.2026 / 16:15

Ətin qiymətinə görə Ermənistandan da geridəyik - hesabatı kim yayıb?

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 29.10.2026 / 17:35

Məhkəmə hakimlərinin yeni "Etik Qaydaları"nda bir vacib məqam unuduldu...

Tarix: 29.10.2026 / 17:05

Ramiz Mehdiyevin təltiflərdən məhrum edilməsinin hüquqi mexanizmləri var...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Turizm regionlarımızın inkişaf mənbələrindən birinə çevrilir...