Taxıl istehsalında ciddi problem...

Tarix: 23.06.2014 / 03:16
Bölmə: İqtisadiyyat

Aparılan son araşdırmalar bu qənaətə gəlməyə əsas verir ki, ölkə hələ də bəzi məhsullar üzrə idxaldan asılıdır. Ümumiyyətlə isə, Azərbaycanda əhəmiyyətli dərəcədə idxaldan asılılıq əsasən taxıl, bitki yağları, süd və balıq məhsulları üzrədir. Onu da bildirək ki, Azərbaycanda əhalinin sürətli artımı ilə yanaşı, kənd təsərrüfatı məhsullarının da istehsalında hər il orta hesabla 5-7 faiz artım əldə olunur və bunlar arasındakı tarazlıq təmin edilir.
Lakin bu hal hələlik taxıl, bitki yağları, süd və balıq məhsulları üzrə özünü göstərmir. Xüsusən də taxıl kimi strateji məhsulun bir hissəsi hələ idxal hesabına ödənilir. Cari il ərzində isə taxıl idxalı daha da arta bilər.
Məsələ bundadır ki, cari ildə taxılçılıqda daha az məhsul istehsalı gözlənir. Məlumat üçün bildirək ki, bu ilin əvvəlindən ölkədə 300 min hektardan artıq sahədə taxıl biçilib və 633 min tondan çox məhsul yığılıb. Orta məhsuldarlıq isə təxminən 22 sentner təşkil edib. Kənd təsərrüfatı nazirinin müavini İlham Quliyevin sözlərinə görə, dolu və quraqlıq məhsuldarlığa mənfi təsir edib: "Dolu ilə əlaqədar bəzi rayonlara az miqdarda ziyan dəyib. Quraqlıqla bağlı da müəyyən problemlər var. Bununla bağlı məlumatlar toplanır. Məlumatlar mövsümün sonunda yəqin ki, ictimaiyyətə təqdim olunacaq". İ.Quliyev bildirib ki, taxıl istehsalı builki proqnoza görə, 2-2,5 milyon ton civarında gözlənir. Bu isə ötən ilin göstəricilərindən azdır. Belə ki, ölkəmizdə 2013-cü ildə 2,9 milyon ton, 2012-ci ildə 2,8 milyon ton, 2011-ci ildə 2,458 milyon ton taxıl yığılıb. Bu il isə həmin göstəricilərə çatmaq müşkül görünür. Deməli, tələbat daha çox idxal hesabına ödənəcək. Hazırda Azərbaycan taxılı əsasən Rusiya və Qazaxıstandan idxal edir. Azərbaycana Rusiyadan idxal olunan taxıl Qazaxıstandan gətirilən taxıldan təqribən 30% baha başa gəlir. Eyni zamanda, Azərbaycan taxılı müxtəlif mənbələrdən idxal etməyə çalışır ki, bir ölkədən asılılıq yaranmasın. İdxalın şaxələnməsi həm Azərbaycan biznesmenləri üçün vacibdir, həm də Azərbaycanın idxal mənbələri ilə bağlı seçim etmə imkanlarını genişləndirir. Ona görə də idxalın şaxələnməsi baxımından Azərbaycan heç bir halda Rusiyadan taxıl idxalını dayandırmır. Lakin idxal taxılı qiymətlərin artmasına rəvac verir. Artıq unun qiymətində artımlar var. Bu özünü əsas etibarilə idxal olunan unla bağlı qabarıq formada büruzə verir. Hesab edilir ki, unun bahalaşması davam edərsə, bu, tezliklə özünü çörəyin və digər un məhsullarının da qiymətində büruzə verəcək. Hələlik isə topdansatış mərkəzlərində unun bahalaşması halları müşahidə olunur. Ölkədə un istehsalı və idxalı ilə məşğul olan aparıcı şirkətlər bildiriblər ki, əlli kiloluq kisənin qiyməti 30 qəpik artıb. Bahalaşmanın əsas səbəbi isə dünya bazarında unun və buğdanın qiymətinin artmasıdır. Gözlənir ki, dünya bazarlarında unun bahalaşması davam edərsə, bu hal Azərbaycanda özünü daha qabarıq formada büruzə verəcək. Yaranmış vəziyyətdə bahalaşma həddinin daha yüksək rəqəmlə ifadə olunması da gözlənir. Artıq bəzi istehsalçılara görə, unun bahalaşması çörəyin qiymətinə də təsir edəcək. Dünyada taxılın bahalaşması fonunda ölkəyə gətirilən un və taxılın qiymətində daha çox artım gözlənir.
Aqrar məsələlər üzrə ekspert Vahid Məhərrəmovun bildirdiyinə görə, Azərbaycanda heç zaman 2 milyon ton və ondan artıq taxıl istehsal edilməyib: "Azərbaycanda 2014-cü ildə də 2 milyon ton taxıl istehsal edilməyəcək. Ölkəmizdə taxıl istehsalına dair rəqəmlər həmişə şişirdilib. 2013-cü ildə ölkəmizdə 2,9 milyon ton taxıl istehsal edildiyi bildirilir. Bunun da böyük hissəsi buğda istehsalı olub. Əgər həqiqətən taxıl və buğda istehsalı çox olubsa, gərək Azərbaycan taxıl idxal etməyəydi. Çünki ölkəmizin buğdaya olan illik tələbatı 1,3 milyon tondur". V.Məhərrəmov xatırladır ki, ötən il ölkəmizə 1,4 milyon tondan artıq buğda, 50 min tondan artıq buğda unu gətirilib. Digər ekspertlər hesab edir ki, yerli istehsal hesabına un və çörək istehsalı artarsa, vəziyyət dəyişə bilər. Bu zaman idxal məhsulları qiymətin artmasına təsir edə bilməz. Qeyd edək ki, əslində ölkə əhalisinin ərzaq təhlükəsizliyinin təminatında əsas strateji sahə olan taxılçılığın inkişafı daim diqqət mərkəzindədir. Mütəxəssislər isə hesab edir ki, taxılın vegetasiya dövründə düzgün aqrotexniki tələbləri yerinə yetirməklə yüksək məhsuldarlığa nail olmaq olar. Lakin bu sahədə ölkədə hələ də müəyyən problemlər müşahidə olunur.

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 31.10.2026 / 11:23

Qubadlıda ilk su elektrik stansiyası tikilir...

Tarix: 30.10.2026 / 18:36

Azərbaycan illərdi Transxəzər qaz kəmərindən danışır - Aşqabad indi hərəkətə keçir...

Tarix: 30.10.2026 / 17:04

Azərbaycanda əhali dollarını satır

Tarix: 30.10.2026 / 12:14

Azərbaycanla Gürcüstan arasında yeni sərhəd-keçid məntəqəsi yaradılır...

Tarix: 29.10.2026 / 13:45

"Sahibkar olmayan şəxsin kartına hər gün 5 dəfə pul daxil olması normal deyil" - Mərkəzi Bankın sədri

Tarix: 29.10.2026 / 13:07

“Bank Melli İran” Azərbaycandan gedir? - Mərkəzi Bankdan açıqlama...

Tarix: 29.10.2026 / 11:49

Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları 89,4 milyard dollara çatdı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:43

Mərkəzi Bank illik inflyasiya ilə bağlı proqnozunu açıqladı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:04

Mərkəzi Bank uçot dərəcəsini sabit saxladı...

Tarix: 28.10.2026 / 18:30

Tramp "Şimal axını" qaz kəmərini Rusiyadan satın ala bilər...

Tarix: 28.10.2026 / 18:22

İpoteka kreditlərinin verilməsi qaydalarına dəyişiklik edildi

Tarix: 28.10.2026 / 16:15

Ətin qiymətinə görə Ermənistandan da geridəyik - hesabatı kim yayıb?

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 29.10.2026 / 17:35

Məhkəmə hakimlərinin yeni "Etik Qaydaları"nda bir vacib məqam unuduldu...

Tarix: 29.10.2026 / 17:05

Ramiz Mehdiyevin təltiflərdən məhrum edilməsinin hüquqi mexanizmləri var...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Turizm regionlarımızın inkişaf mənbələrindən birinə çevrilir...