Mərkəzi Bankın banklara "50 milyonluq sanksiyasının" "sirri" açılır

Tarix: 27.05.2014 / 08:41
Bölmə: İqtisadiyyat

Məlum olduğu kimi, cari ilin sonuna kimi ölkədə fəaliyyət göstərən bütün bankların nizamnamə kapitalı 50 milyon manata çatdırılmalıdır. Bu tələbi yerinə yetirməyən bankların isə bağlanması gözlənir. Özü də belə bankların sayı heç də az deyil. Hesab olunur ki, bu bankların hazırda əsas çıxış yolu birləşməkdir. Əks halda onlar bank sektorundan uzaqlaşmalı olacaq.
Elə Mərkəzi Bankın da əsas məqsədi odur ki, zəif, fəaliyyət göstərə bilməyən və bütövlükdə bank sisteminə və bank sferasının etibarına problem yarada biləcək banklar bu sistemdən uzaqlaşdırmalıdır. Ölkənin baş bankı bəyan edir ki, analoji proses həm ABŞ-da, həm də qonşu Rusiyada və digər dövlətlərdə gedir. 2009-cu ilin sonunda Mərkəzi Bankın bankları birləşməyə çağırdığını xatırladan iqtisadçılar deyir ki, indiyə qədər banklar tərəfindən belə addım atılmayıb. Bunun səbəbi odur ki, Azərbaycanda biznes subyektlərinin birgə fəaliyyət təcrübələri yoxdur. Lakin reallıqda bir sıra banklar nizamnamə kapitalının formalaşmasında problemlərə malikdir. Onlar Mərkəzi Bankın tələb etdiyi 50 milyon manat nizamnamə kapitalını formalaşdıra bilmirlər. İndiki halda, ekspertlərə görə, onların birləşməsi məqbuldur. Birləşməklə banklar nizamnamə kapitalı ilə bağlı tələbi yerinə yetirə bilər. Bu məsələyə toxunan ekspert Samir Əliyev isə bildirir ki, Mərkəzi Bankın birləşmə ilə bağlı təklifi əvvəldən müsbət qarşılanmayıb: "Heç bir addım atılmadı. O səbəbdən də bank inzibati rıçaqlardan istifadə etməyə başladı. Bunlardan biri məcmu kapitalın artırılması ilə bağlı idi. 2012-ci ilin ortasında məcmu kapitalla bağlı tələb 10 milyon manatdan 50 milyon manata qaldırıldı. Bu çox radikal addım idi. Hələ o zaman deyirdik ki, verilən müddət - 1 il yarım azdır. Mərkəzi Bank məcmu kapitalla bağlı tələbin müddətini uzatmasaydı, bağlanan bankların sayı 18 bank olacaqdı".
Onun sözlərinə görə, ölkədə bankların sayı çoxdur: "Bununla belə, bazarda faktiki 20-25 bank işləyir. Həmin bankların bazar payı 90 faiz təşkil edir. Yerdə qalan bankların bazar payı 10 faizdən də aşağıdır. Bankların sayının çoxluğu bazarda rəqabət mühiti yaratmalıdır. Amma Azərbaycanda əksinədir. 2014-cü il bank sektoru üçün çətin olacaq. 6 bank faktiki bağlanmaq prosesindədir. Bağlanacağı ehtimal olunan bankların sayı 10-a çata bilər. Bunlar daha çox avtomobil krediti və istehlak krediti üzrə ixtisaslaşan, eləcə də nə işlə məşğul olduqları sirr kimi qalan kiçik banklar ola bilər".
Ümumiyyətlə, yayılan məlumatlar göstərir ki, 15 bank hələ də Mərkəzi Bankın məcmu kapitalla bağlı tələbinə cavab vermir. Ekspertlərin fikrincə, məcmu kapitala cavab verməyən bankların qarşısında iki yol var. Bunlardan biri başqa bankla birləşməkdir. Lakin bununla bağlı tendensiya hələlik görünmür. Proseslər bu qənaətə gəlməyə əsas verir ki, banklar buna getməkdə maraqlı deyil. İkinci yol bank sektorunu tərk etməkdir. Yəni bank sektorunu tərk edərək ya tamam bağlanır, ya da bank olmayan kredit təşkilatına çevrilir. Bankların məhz bu yolu seçəcəyi daha ağlabatandır. Bu gün bank olmayan kredit təşkilatlarının sayı elə də çox deyil. Lakin banklarla müqayisədə bank olmayan kredit təşkilatlarının həm göstərdikləri xidmətlərin həcmi azdır, həm də onların dövriyyəsi daha kiçik rəqəmlərlə ifadə olunur. Bank olmayan kredit təşkilatları daha çox mikrokreditlərin maliyyələşməsi ilə məşğul olur. Hesab olunur ki, banklar bank olmayan kredit təşkilatları bazarına girsə, gəlirləri azalacaq.
İndilikdə isə artıq banklar fəaliyyətlərini gücləndirib və müxtəlif yollarla məcmu kapitalın artırılması prosesi gedir. Ekspertlər hesab edir ki, heç də bütün banklar tələbləri yerinə yetirə bilməyəcək. O da vurğulanır ki, ilin sonuna kimi bir neçə bankın fəaliyyətini dayandırması bank sektoruna inamı sarsıda bilər. Bu səbəbdən nizamnamə kapitalını artıra bilməyən bankların konsolidasiyası, onların təşkilati-hüquqi formasının dəyişdirilməsi, bank sektorunun xarici kapitala tam açıq elan edilməsi zəruridir.
Çünki bağlanacaq banklar bütövlükdə bank sektorunda böyük paya sahib olmasa da, təcrübə göstərir ki, hətta zəif bankların belə risqlərlə üzləşməsi bütövlükdə bank sektoruna olan inamı sarsıda bilər.

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 10.07.2026 / 20:55

Rusiyada dərin yanacaq qıtlığının Azərbaycana təsirləri gündəmdə...

Tarix: 10.07.2026 / 17:50

Əli Əsədovun rəhbərliyi ilə İqtisadi Şuranın iclası keçirildi - FOTO

Tarix: 10.07.2026 / 15:52

Beyləqan şəhərində fermerlər üçün aqrar sığorta ilə bağlı maarifləndirici təlim keçirilib

Tarix: 10.07.2026 / 14:47

Rusiya alimindən Ermənistan iqtisadiyyatı barədə inanılmaz rəylər - böhran olmayacaq...

Tarix: 10.07.2026 / 13:56

Azərbaycanın xarici dövlət borcu azaldı - 4 milyard 616,8 milyon...

Tarix: 10.07.2026 / 11:58

Rusiya Azərbaycan üzərindən Ermənistana propan və gübrə göndərəcək...

Tarix: 10.07.2026 / 09:17

Azərbaycan və Rusiya Samur çayının bölüşdürülməsini müzakirə edib

Tarix: 09.07.2026 / 19:05

Azərbaycana diri heyvan idxal edən iri şirkətlər əsas məlumatları "gizli" saxlayır...

Tarix: 09.07.2026 / 17:56

Britaniya “Zəngəzur” tankerini sanksiya siyahısından çıxardı

Tarix: 08.07.2026 / 15:30

"Avropa Yaşıl Enerji Dəhlizi" layihəsi icra mərhələsinə keçdi

Tarix: 08.07.2026 / 10:53

Beyləqanda şəkər çuğunduru fiaskosu...

Tarix: 07.07.2026 / 20:28

Sahibkarlara böyük şans açılır - üstəlik “qapı-qapı gəzməyə” son veriləcək...

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 09.07.2026 / 21:52

İrandan Trampa “İrəvan mesajı” - sülh olmasa, TRIPP marşrutuna dözmərik...

Tarix: 09.07.2026 / 19:38

Vətəndaşın məmurlarla birbaşa ünsiyyətində sıfır hədd - rəqəmsallaşma dövrünün hədəfi...

Tarix: 09.07.2026 / 18:51

Çin və ABŞ-ın mübarizə apardığı Gürcüstan limanında Azərbaycan həlledici söz sahibinə çevrilir...

Diasporumuza Rusiyada problemlər yaradılandan sonra Avropa, Amerika istiqamətində fəallıq başladı...