İcbari tibbi sığorta düyünü hələ də çözülə bilmir

Tarix: 11.04.2014 / 09:54
Bölmə: İqtisadiyyat

Bilindiyi kimi, ölkədə neçə illərdir həlli mümkün olmayan məsələlərdən biri də icbari tibbi sığortanın tətbiqidir. Zəruri qanunvericilik bazası formalaşdırılsa da, büdcədən bu məsələyə hər il təxminən 30 milyon manat ayrılsa da icbari tibbi sığortanın tətbiqi mümkün olmayıb. Cari ilin əvvəlində icbari tibbi sığortanın tətbiqinin mümkünlüyü bəyan edilsə də, ötən müddət bu bəyanatın da reallığı əks etdirmədiyini göstərir.
Proseslərin gedişi isə yaxın tezlikdə bu sığortanın tətbiq oluna biləcəyini ciddi sual altına alır. Çünki tibbi xidmətlərin və dərmanların qiymətinin mütəmadi artması sığorta şirkətlərinin bu sığorta növünə maraq göstərməməsi ilə müşayiət olunur.
Onu da xatırladaq ki, icbari tibbi sığorta sisteminin işə salınması üçün Dövlət Agentliyinin yaradılması haqqında sərəncam verilsə də, bu günə qədər onun adının kağız üzərində qalması səbəbindən, illərdir dövlət büdcəsindən bu iş üçün ayrılan milyonlarla vəsait istifadə olunmadan geri qaytarılır. Xatırladaq ki, icbari tibbi sığorta məsələsi zaman-zaman Milli Məclisdə müzakirə mövzusuna çevrilib. Yeni Azərbaycan Partiyasından (YAP) olan deputat Hadı Rəcəbli sonuncu dəfə bu məsələyə toxunarkən çox sərt mövqe nümayiş etdirib. O bildirib ki, tibbi sığortaya dair qanunvericiliyə edilən son dəyişikliklərdən sonra yeni agentliyin yaradılması nəzərdə tutulsa da, bu məsələ nədənsə yaddan çıxıb. O qeyd edib ki, hətta Azərbaycan Prezidenti də bununla bağlı sərəncam verib: "Bəs niyə icra olunmur? Niyə tibbi sığorta agentliyi yaradılmır? Məqsəd nədir? Soruşuruq, deyirlər ki, asan məsələ deyil. Məgər bizim hansı işimiz asan olub? Yol çəkmək asan olub, yoxsa nə asan olub?".
Yuxarıda qeyd olunduğu kimi, icbari tibbi sığorta xərcləri də artmağa başlayır. Bu da qeyd edilən sığorta növünə müvafiq şirkətlərin marağını azaldır. Onu da bildirək ki, tibbi sığorta üzrə ödəmələr həmişə yüksək olur. Məsələn, inkişaf etmiş ölkələrdə tibbi sığorta üzrə toplanan sığorta haqlarının təqribən 95%-i ödəniş şəklində yenidən müştərilərə qayıdır. Sığorta şirkətlərinə isə 5% çatanda bu yaxşı göstərici sayılır. Tibbi sığorta üzrə ödənişlərin artmasının əsas səbəbi bahalaşmadır. Belə ki, məsələn, könüllü tibbi sığorta üzrə ödənişlərin artmasının əsas səbəbi klinikalar tərəfindən göstərilən xidmətlərin bahalaşmasıdır. Azərbaycanda bahalı tibbi avadanlıqlardan getdikcə daha çox istifadə olunması da vəziyyətə təsir edir. Eyni zamanda müayinə və müalicə üsulları da tamamilə dəyişib. İndi yeni, amma həm də bahalı müalicə üsulları tətbiq olunur. Bu da tibbi xidmətləri bahalaşdırır. Bundan başqa, tibb xidmətləri ilə yanaşı dərmanlar da bahalaşır ki, bu da son nəticədə sığorta ödənişlərinin artımına səbəb olur. Tibbi sığorta ödənişlərinin digər mühüm cəhəti müştərilərin özünün bu məsələyə əvvəlkindən daha ciddi yanaşmasıdır. Belə vəziyyət isə, qeyd olunduğu kimi, sığorta bazarına təsirsiz ötüşmür və şirkətlərin icbari tibbi sığortadan qaçmasına rəvac verir. Bu səbəbdən hökumətin məsələ ilə bağlı daha radikal addımlar atması zəruri sayılır. Lakin bunun üçün qeyd edilən sığotanın tətbiqi vacib sayılır.
Xatırladaq ki, cari ilin fevralında Nazirlər Kabinetində baş nazirin müavini Əli Əhmədovun sədrliyi ilə səhiyyənin maliyyələşdirilməsinin təkmilləşdirilməsi və icbari sığortanın tətbiq edilməsi məsələsinə dair geniş müşavirə keçirilib. Ə.Əhmədov bildirib ki, əhaliyə səhiyyə xidməti səviyyəsinin daha da yüksəldilməsi, səhiyyə infrastrukturunun keyfiyyətcə yeniləşdirilməsi, tibbi kadrların hazırlanması və sair istiqamətlərdə əldə olunan nailiyyətlər islahatların yeni mərhələdə davam etdirilməsini zəruri edir. O, ölkədə səhiyyə islahatlarının daha da inkişaf etdirilməsini nəzərdə tutan icbari tibbi sığortanın tətbiq edilməsi sahəsində işlərin sürətləndirilməsinin zəruri olduğunu vurğulayaraq, aidiyyəti qurumlara müvafiq tapşırıqlar verib. Lakin bu sığorta növünün nə zaman tətbiq ediləcəyi dəqiq məlum deyil.
İqtisadçı-ekspert Azər Mehtiyev deyir ki, "Tibbi Sığorta Haqqında" Qanunun işləməsi üçün bütövlükdə səhiyyə sektorunda ciddi dəyişikliklər edilməlidir: "Burada təkcə vəsaitlərin toplanması və istifadə edilməsindən deyil, bütövlükdə səhiyyə sisteminin təşkilindən söhbət gedir. Çünki bu halda həkimlərlə pasientlər arasında birbaşa vəsaitlə bağlı razılaşma məsələsi aradan qalxır. Həkimlər xəstəni müayinə və müalicə edir, vəsaitin ödənişini isə sığorta şirkəti həyata keçirir. Vəsaiti ödəməmişdən öncə müayinə və müalicənin xərcinin nə qədər olduğunu, onun nə qədər real aparıldığını yoxlayırlar. Bu da tibbi xidmətlərin keyfiyyəti üzərində nəzarəti həyata keçirir".

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 31.10.2026 / 11:23

Qubadlıda ilk su elektrik stansiyası tikilir...

Tarix: 30.10.2026 / 18:36

Azərbaycan illərdi Transxəzər qaz kəmərindən danışır - Aşqabad indi hərəkətə keçir...

Tarix: 30.10.2026 / 17:04

Azərbaycanda əhali dollarını satır

Tarix: 30.10.2026 / 12:14

Azərbaycanla Gürcüstan arasında yeni sərhəd-keçid məntəqəsi yaradılır...

Tarix: 29.10.2026 / 13:45

"Sahibkar olmayan şəxsin kartına hər gün 5 dəfə pul daxil olması normal deyil" - Mərkəzi Bankın sədri

Tarix: 29.10.2026 / 13:07

“Bank Melli İran” Azərbaycandan gedir? - Mərkəzi Bankdan açıqlama...

Tarix: 29.10.2026 / 11:49

Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları 89,4 milyard dollara çatdı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:43

Mərkəzi Bank illik inflyasiya ilə bağlı proqnozunu açıqladı...

Tarix: 29.10.2026 / 10:04

Mərkəzi Bank uçot dərəcəsini sabit saxladı...

Tarix: 28.10.2026 / 18:30

Tramp "Şimal axını" qaz kəmərini Rusiyadan satın ala bilər...

Tarix: 28.10.2026 / 18:22

İpoteka kreditlərinin verilməsi qaydalarına dəyişiklik edildi

Tarix: 28.10.2026 / 16:15

Ətin qiymətinə görə Ermənistandan da geridəyik - hesabatı kim yayıb?

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 29.10.2026 / 17:35

Məhkəmə hakimlərinin yeni "Etik Qaydaları"nda bir vacib məqam unuduldu...

Tarix: 29.10.2026 / 17:05

Ramiz Mehdiyevin təltiflərdən məhrum edilməsinin hüquqi mexanizmləri var...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Turizm regionlarımızın inkişaf mənbələrindən birinə çevrilir...