"Qarabağı və Şərqi Zəngəzuru öz hesabımıza yenidən qurmaq və bütün məqsədlərə çatmaq üçün bizə mütləq güclü iqtisadiyyat bundan sonra da lazım olacaq". Bunu Azərbaycan Prezidenti, Yeni Azərbaycan Partiyasının (YAP) sədri İlham Əliyev noyabrın 21-də YAP-ın yaradılmasının 30 illiyi münasibətilə keçirilən tədbirdə deyib.
Prezident qeyd edib ki, bu gün hələ də görüləsi işlər çoxdur: “İqtisadiyyatımızın şəffaflaşdırılması, xoşagəlməz hallara qarşı mübarizə, kölgə iqtisadiyyatının həcminin əhəmiyyətli dərəcədə azaldılması, biznes mühitinin yaxşılaşdırılması, inhisarçılığa qarşı daha ciddi mübarizə - bütün bunlar gündəlikdə duran məsələlərdir. O cümlədən dövlət şirkətlərində korporativ idarəetmə üsulunun tətbiq edilməsi bu günün reallıqlarını əks etdirir. Əminəm ki, bu gün aparılan iqtisadi islahatlar - strateji xətt üzrə aparılan bu islahatlar yaxın gələcəkdə də bizə əlavə imkanlar verəcək. O cümlədən Qarabağı və Şərqi Zəngəzuru öz hesabımıza yenidən qurmaq və bütün məqsədlərə çatmaq üçün bizə mütləq güclü iqtisadiyyat bundan sonra da lazım olacaq. Çünki bu, əsasdır. O ölkələr ki, iqtisadi cəhətdən digər ölkələrdən, yaxud da ki, beynəlxalq maliyyə qurumlarından asılıdır, o ölkələr faktiki olaraq müstəqil siyasət aparmaqda çətinlik çəkirlər. Biz isə hər zaman istəyirdik ki, bizim siyasətimiz ancaq xalqımızın iradəsini əks etdirsin. Biz istəyirdik ki, heç bir kənar qüvvə bizim iradəmizə təsir edə bilməsin və belə bir imkan olmasın. Ona görə iqtisadi güc, iqtisadi müstəqillik bütün başqa sahələrdəki fəaliyyətin təməlidir. Ulu Öndərin yolu ilə gedərək biz, əlbəttə, bu gün dünyada baş verən dəyişikliklərə də çox diqqətlə yanaşırıq, ən mütərəqqi təcrübəni Azərbaycanda tətbiq edirik. Əminəm ki, növbəti illərdə bu sahədə istədiyimizə nail olacağıq".
“Qarabağ və Şərqi Zəngəzur iqtisadi rayonları ölkəmizin gələcək yüksək iqtisadi inkişafına əvəzsiz töhfə verəcək”
Qarabağı və Şərqi Zəngəzurun bərpası ilə bağlı fikir bildirən Milli Məclisin İqtisadi siyasət, sənaye və sahibkarlıq komitəsini üzvü Aydın Hüseynov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında qeyd etdi ki, işğalından azad edilmiş Qarabağ və Şərqi-Zəngəzur iqtisadi rayonlarında bərpa və quruculuq işləri ilə yanaşı, zəngin iqtisadi sərvətləri olan bu torpaqların milli iqtisadiyyata inteqrasiyası istiqamətində tədbirlər davam etdirilməkdədir: “Cənab Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi altında işğalından azad edilən ərazilərdə sürətlə geniş quruculuq işləri ilə yanaşı, bu bölgənin milli iqtisadiyyata sürətli inteqrasiyasının təmin edilməsi, zəngin iqtisadi resurslarının iqtisadiyyata inteqrasiyası və bölgənin əhalisinin layiqli və keyfiyyətli sosial həyata tərzininin yaradılması istiqamətində addımlar atılmaqdadır. Bu tədbirlər azad edilmiş ərazilərin iqtisadi güc mənbəyi kimi prioritetliyini daha da artırır”.
A.Hüseynovun sözlərinə görə, Cənab Prezident Yeni Azərbaycan Partiyasının yaradılmasının 30 illiyi münasibətilə keçirilən tədbirdə ölkəmizin yeni inkişaf hədəfləri barədə prioritetləri elan edərkən Qarabağ və Şərqi Zəngəzur iqtisadi rayonlarında nəzərdə tutulan əsas strateji məqsədlərin anonsunu da bildirdi. “Dövlətimizin başçısı qeyd etdi ki, biz azad edilmiş rayonları öz hesabımıza yenidən qurmaq və bütün məqsədlərə çatmaq üçün mütləq güclü iqtisadiyyat qurmalıyıq. Güclü iqtisadiyyat quruculuğu isə sözsüz ki, iqtisadiyyatın şəffaflaşdırılması, kölgə iqtisadiyyatının həcminin əhəmiyyətli dərəcədə azaldılması, biznes mühitinin yaxşılaşdırılması, inhisarçılığa qarşı daha ciddi mübarizə, azad biznesə yeni imkanların yaradılması və digər strateji xəttə söykənən iqtisadi islahatlar sayəsində mümkün olacaq. Bu iqtisadi təşəbbüslər sözsüz ki, Qarabağ və Şərqi Zəngəzur iqtisadi rayonlarında da başlıca hədəflər sırasında olacaq, bölgədə iqtisadi layihələrin icrası, biznesin işinin səmərəliliyinin artırılması, yeni sərmayələrin cəlb edilməsi üçün əlverişli sərmayə iqlimi təmin olunacaq, vergi-gömrük güzəştləri tətbiq ediləck, müxtəlif iqtisadi stimullar və optimallaşma tədbirləri həyata keçiriləcək. Qarabağ və Şərqi Zəngəzur iqtisadi rayonlarında azad biznesin inkişafına daha geniş meydan vermək üçün iqtisadi qanunvericlikdə bir sıra mühüm güzəştlər nəzərdə tutulub. Prezident İlham Əliyevin 10 dekabr 2021-ci il tarixli “İşğaldan azad edilmiş ərazilərdə iqtisadi inkişafın sürətləndirilməsi ilə bağlı bəzi tədbirlər haqqında” Sərəncamına əsasən, həmin ərazilərdə istehsal fəaliyyəti ilə məşğul olan sahibkarlar gömrük, vergi, sosial güzəştlərinin və digər dəstək tədbirlərinin verilməsi nəzərdə tutulur. Dövlət başçısının müvafiq tapşırığına uyğun olaraq, Vergi Məcəlləsinə əlavə və dəyişikliklər layihəsi parlamentdə müzakirə olunur və yaxın günlərdə sənəd qəbul olunacaq. Vergi Məcəlləsinə “İşğaldan azad edilmiş ərazilərdə tətbiq edilən vergitutmanın xüsusiyyətləri” adlı fəsil əlavə olunması nəzərdə tutulur. Layihədə 2023-cü il yanvarın 1-dən işğaldan azad edilmiş ərazilərdə vergi uçotuna alınan və bilavasitə həmin ərazilərdə fəaliyyət göstərən hüquqi və fiziki şəxslərin 10 il müddətində mənfəət və gəlir, əmlak, torpaq və sadələşdirilmiş vergidən azad olunması, 10 il müddətində dividend gəlirlərinin vergidən azad edilməsi, habelə bu ərazilər daxilində hava və dəmiryolu nəqliyyatı vasitəsilə sərnişin və yük daşımalarına görə əlavə dəyər vergisinin (ƏDV) 0 dərəcə ilə vergiyə cəlbi nəzərdə tutulur. Həmçinin, işğaldan azad olunmuş ərazilərdə fəaliyyət göstərən sahibkarlara xammal və materialların idxalı ilə bağlı gömrük güzəştlərinin verilməsi, kommunal xidmətlər (elektrik enerjisi, təbii qaz və su istehlakı) üzrə güzəştlərin tətbiqi də gözlənir. Nəticədə azad edilmiş ərazilərdə istehsal, emal, ticarət və xidmət infrastrukturunun yaradılması, yeni texnologiyaların tətbiqi, investisiya layihələrinin həyata keçirilməsi məqəsdilə xüsusi vergi-gömrük güzəştləri, müxtəlif iqtisadi, maliyyə və institisional stimullar tətbiq olunacaq”.
A.Hüseynov onu da əlavə etdi ki, Qarabağ və Şərqi-Zəngəzur bölgəsi böyük sənaye və aqrar potensila malikdir. Bu ərazilərdə müasir sənaye komplekslərinin yaradılması işləri start götürüb. Cəbrayılda yeni fəaliyyətə başlayan “Araz Vadisi İqtisadi Zonası” Sənaye Parkında ilk xarici investorlar qeydə alınıb: “Həmçinin, Ağdam Sənaye Parkının təməli qoyulub. Qarabağ və Şərqi-Zəngəzur iqtisadi rayonlarının strateji coğrafi mövqeyi, digər bölgələrin qovuşuğunda yerləşməsi, insan resursları potensialı və infrastruktura çıxış imkanları bu bölgənin gələcəkdə Azərbaycanın ən iri sənaye və iqtisadi güc mərkəzinə çevrilməsi imkanlarını genişləndirəcək. Burada inşa ediləcək müəssisələrdə tikinti materiallarının istehsalı, kənd təsərrüfatı məhsullarının qablaşdırılması, meyvə-tərəvəz konservləri, ət və süd məhsulları, yem, gübrə istehsalı və emalı, eyni zamanda, xidmət sahələrinin, soyuducu kameraların və s. təşkili müəyyənləşdirilib ki, bu da ölkə iqtisadiyyatına reinteqrasiyanı dərinləşdirəcək və Azərbaycanın gələcək yüksək iqtisadi inkişafına mühüm töhfə verəcək. Bu ərazilərə xarici sərmayəçilərin axınına səbəb olacaq”.
Günel CƏLİLOVA
