Azərbaycanda dövlətin dəstəyi ilə tətbiq edilən yeni aqrar sığorta mexanizmi çərçivəsində kənd təsərrüfatı heyvanları sığorta edilir. Kənd təsərrüfarı heyvanlarının, xüsusən də iri və xırda buynuzlu heyvanların sığortalanmasına fermerlərin marağının elə də böyük olmadığı qeyd edilir.
Burada onları ciddi narahat edən sığorta şirkətlərinin bu işi baha qiymətə etməsidir. Buna görə də, fermerlərin çoxu sığorta şirkətlərindən giley edirlər. Belə ki, yayılan məlumatlara görə, bəzi fermerlər iri və xırdabuynuzlu heyvanların sığorta haqlarının yüksək olduğunu iddia edirlər. Elə bu səbəbdən də heyvanlarını sığortalamağa maraq göstərmədiklərini deyirlər. Qaydalara əsasən, qoyun və keçilərin sığortalanması üçün sığorta tarifi həmin heyvanın qiymətinin 7 faizi qədərdir. Yəni əgər qoyunun qiyməti 300 manatdırsa, onun sığortahaqqı 21 manat edir. Həmin məbləğin 50 %-ni dövlət qarşıladığında 300 manatlıq qoyun üçün fermerin ödədiyi məbləğ 10 manat 50 qəpik olaraq hesablanır. İribuynuzlu heyvanların sığorta haqlarında qiymətlər heyvanın qiymətindən asılı olaraq 31-235 manat arasında dəyişir. Fermerlər şikayət edirlər ki, inəyin sığortası avtomobilin siğortasından bahadı. 15-20 min manatlıq avtomobilin icbari sığortası 50-60 manat olduğu halda, 2000 manatlıq dana niyə 60-70 manata sığortalanır. Onlar soruşurlar ki, inəyin sığortası niyə bu qədər bahadı?
Qiymətlərin yüksək olub-olmaması sualına münasibət bildirən Aqrar Sığorta Şirkətinin İdarə Heyətinin sədri Elvin Əliyev deyib ki, heyvan ilə avtomobil eyni sığorta predmeti kimi qiymətləndirilməməlidir. Onun sözlərinə görə, avtomobil sığortasında risklər dar olmaqla yanaşı, həm də fərqlidir. “Heyvanlar üçün isə daha geniş risklər mövcuddur”-deyə E.Əliyev bildirib.
Qeyd edilənə görə, südlük inək və camışlarla yanaşı, ötən ilin dekabr ayından etibarən danalar və xırdabuynuzlu heyvanlar da sığorta edilir.
“...Bu məhsul bütün sığorta məhsullarından daha baha qiymətə sığortalanır”
Sığorta üzrə tanınmış mütəxəssis İlkin İbrahimov “Bakı-Xəbər”ə bildirdi ki, inəyin avtomobildən baha qiymətə sığortalanması heyvanlar üçün daha böyük risqlərin olması ilə bağlıdır. “Ümumiyyətlə, əgər dünyada aqrar sığortaya nəzər yetirsək görərik ki, bu məhsul bütün sığorta məhsullarından daha baha qiymətə sığortalanır. Bu da o deməkdir ki, aqrar sığorta riski daha böyük olan məhsuldur. Yəni sığorta hadisəsi daha tez-tez ola bilir. Hazırda ölkəmizdə aqrar sığorta bir neçə ildir ki, sığorta haqqının 50% i dövlət tərəfindən ödənir. Yəni subsidiyalaşdırılır. Məsələn bir inəyin 1 illik sığortası 100 manata başa gəlirsə, bunun 50% ni dövlət ödəyir”-deyə ekspert bildirdi.
İradə SARIYEVA
