“Azərbaycanın kiçik su elektrik stansiyalarının (SES) özəlləşdirilməsi mərhələli şəkildə həyata keçiriləcək”. Bunu energetika naziri Pərviz Şahbazov bildirib.
Nazir qeyd edib ki, hökumət bu sahədə islahatları beynəlxalq təcrübəni dərindən öyrənməklə aparmalıdır: “Biz də bu istiqamətdə müvafiq işlər aparırıq. Dövlət başçısının sərəncamına uyğun olaraq, addım-addım lazımi işlər həyata keçirilir. Azərbaycanda bərpa olunan enerji mənbələri, eləcə də enerji effektivliyi ilə bağlı yeni qanunlar qəbul olunub. Məhz bu qanunların ölkədə tətbiqi üçün bir sıra alt qanunvericilik aktları işlənib-hazırlanmalı, qəbul olunmalıdır”.
Məlumat üçün bildirək ki, hazırda “Azərenerji” ASC-nin idarəetməsində 6 kiçik su elektrik stansiyası var. Onu da qeyd edək ki, ölkə başçısı İlham Əliyevin 2009-cu ildə imzaladığı sərəncama əsasən, kiçik su elektrik stansiyalarının respublikada geniş tətbiq edilməsi məqsədilə xüsusi proqramlar hazırlanıb.
Qeyd etdiyimiz kimi, kiçik su elektrik stansiyaları dövlətin vəsaiti hesabına tikilib. Maraqlıdır, elektrik stansiyalarının özəlləşdirilməsi prosesi necə həyata keçiriləcək və bu proses şəffaf formada olacaqmı?
“Özəl sektor böyük yatırımlar qoyacaqsa, ancaq tarifləri dövlət tənzimləyəcəksə, bu zaman maraq az ola bilər, marağın az olması da həmin sahənin özəlləşdirilməsinə maneçilik yarada bilər”
İqtisadçı-ekspert Natiq Cəfərli bildirdi ki, ölkə ərazisində kiçik su elektrik stansiyalarının tikintisi geniş yayılmayıb. Bu da obyektiv səbəblərlə bağlı idi. Çünki ölkə ərazisində o qədər də əlverişli şəraiti, imkanı olan kiçik çaylardan su elektrik stansiyalarını tikmək məhdudiyyəti vardı: “Ancaq indi işğaldan azad olunmuş ərazilərdə bu imkanlar daha genişdir. Bu proqramın tərkib hissəsi onunla əlaqədardır ki, işğaldan azad edilmiş ərazilərdə kiçik su elektrik stansiyalarının tikintisi, özəlləşdirilməsi, özəl sektorun cəlb edilməsi hökumət tərəfindən düşünülür. Sadəcə, burada gələcəkdə əgər belə bir addım atılacaqsa, tariflərin necə müəyyənləşməsi, vətəndaşlarla müqavilənin hansı formada bağlanması kimi önəmli məsələlər var. Onu da nəzərə almaq lazımdır ki, özəl sektor olacaqsa, Tarif (qiymət) Şurası tərəfindən elektrik enerjisinin tariflərinin müəyyənləşdirilməsi mümkün olmayacaq. Çünki özəl sektorun dövlət tərəfindən qiymətinin tənzimlənməsi, birbaşa müdaxiləsi mümkün deyil. Bu baxımdan açıq qalan suallar da var.
Yalnız su elektrik stansiyaları deyil, bərpa olunan enerji ilə də bağlı hökumətin proqramları var. Ancaq onların tarif, texniki və iqtisadi məsələlərin həlli ilə bağlı proqramı açıqlanmayıb. Bu elə bir iş olmalıdır ki, özəl sektora sərf eləsin. Özəl sektor böyük yatırımlar qoyacaqsa, ancaq tarifləri dövlət tənzimləyəcəksə, bu zaman maraq az ola bilər. Marağın az olması da həmin sahənin özəlləşdirilməsinə və yaxud özəl kapitalın cəlb edilməsinə maneçilik yarada bilər”.
Ekspert onu da əlavə etdi ki, özəl sektor tarifləri yüksəldə bilər ki, bu da vətəndaşlara problem yaradar. Özəl sektorun planlaşması olmalıdır ki, tariflərlə bağlı həm özəl sektora sərf eləsin, həm də vətəndaşlara əlavə yük olmasın.
Günel CƏLİLOVA
