Fransa prezidenti Emmanuel Makron növbəti dəfə Qarabağda sülh prosesinə zərbə vurdu. Münhen Təhlükəsizlik Konfransından sonra sülh prosesinin vüsət alacağına ümidlər yaransa da, Nikol Paşinyanın tələm-tələsik Parisə çağırılması, Fransa prezidentinin görüşlər zamanı qərəzli çıxışlar etməsi sülh prosesinə olan ümidləri yenidən puça çıxardı. "Bakı-Xəbər" Media Qrupunun rəhbəri, politoloq Aydın Quliyev öz Facebook səhifəsində bu mövzu barədə fikirlərini paylaşıb. A.Quliyev yazır: Fevralın 17 - də Almaniyanın kansleri Şoltsun Münhendə İlham Əliyevlə Paşinyanı görüşdürməsi azacıq ümid yaratmışdı ki, Bakı-Yerevan sülh prosesi yerindən tərpənə bilər...Lakin prosesin qarşısı alındı. Eyni blokların üzvləri olsalar da, bir neçə yüz illik tarixi olan alman - fransız düşmənçiliyi və rəqabəti özünü yenidən göstərdi. Makron düşündü ki, birdən Şolts Almaniyanı önə çıxardar və Azərbaycanla Ermənistanın arasında əsas rol Almaniyanın əlinə keçər. Dərhal Paşinyanı Parisə çağırıb "başını doldurdu", müdafiə nazirini Yerevana göndərdi, özü də bir saxta antifaşistin qəbrinin " gorbagor edilməsi" mərasimində Paşinyanı qızışdıraraq bəyan etdi ki, 13 fevralda Azərbaycanın Zəngilanda keçirdiyi əməliyyat qeyri- adekvat idi, Azərbaycan Beynəlxalq Məhkəmənin 2023- cü il 17 noyabr qərarını icra edərək erməniləri "gül - çiçəklə" Qarabağa qaytarmalıdır, Azərbaycan ərazi bütövlüyü və sərhədlərin xəritələri məsələlərində ikibaşlı yanaşmaları kənara qoymalıdır ( guya sülh danışıqlarını dalana soxan Azərbaycan imiş), onu da dedi ki, Mərkəzi Asiya- Cənubi Qafqaz- Avropa xətti boyunca əməkdaşlığı gücləndirəcəyəm ( sanki bu xəttin üstündə Azərbaycan və Türkiyə yox imiş və hər şeyi Ermənistanın üzərindən edəcəklər).Hələ bu hamısı deyil .Fransanın müdafiə naziri Yerevanda bəyan etdi ki, biz Ermənistana yaxın, orta və uzaq mənzilli raketlər vermək haqda düşünürük, hətta müdafiə nazirinin yanında gəlmiş və adı çəkilməyən bir fransız Ermənistanın müdafiə naziri ilə adı açıqlanmayan hansısa hərbi məhsulların birgə istehsalı haqda saziş imzaladılar .Bütün bunlar sülh pozuculuğu yolunda Paşinyana " qaz qoydu" və Azərbaycan - Ermənistan nazirlərinin və liderlərin görüşü üçün Şoltsun açmaq istədiyi qapını bağladı.Fransa prezidenti Almaniya ilə sırf rəqabət çərçivəsində öz pozucu rolunu oynadı və bunun əsas motivi də yuxarıda dediyim kimi bir neçə yüz illik tarixə söykənən alman- fransız düşmənçiliyidir .
Düşmənçiliyin kökü hələ 9- cu əsrdə Böyük Karlın Frank imperiyasının 3 oğlu arasında bölünməsindən sonrakı dövrlərə gedib çıxır.Dostlarımın çox vaxtını almamaq üçün 1200 illik tarixin təfsilatlarına varmayacam .Nisbətən yaxın tarixin faktlarını deyim.
Təxminən 200 il əvvəl 1800- cü illərdə Fransa sərkərdəsi məşhur Napoleon almanlara qan uddurdu,ondan 70 il sonra Alman kansleri Bismark Parisi tutdu və Napileonun etdiklərinin qisasını aldı, üstündən 50 il keçdi, 1- ci Dünya müharibəsinin sonlarında fransızlar alman generalına çox alçaldıcı görkəmdə kapitulyasiya sazişi imzalatdılar, üstündən 22 il keçəndən sonra isə Hitler məhz 1918-ci ildəki həmin meşədə, məhz həmin vaqonda ,məhz həmin alçaldıcı şəkildə fransızlara kapitulyasiya sazişi imzalatdı .Üstəlik Napoleonun Prussiyada dəfn edilmiş oğlunun və sevgilisinin sümüklərini fransızlara, yəni Makronun babalarına hədiyyə elədi .Təbii ehtiyatlarla zəngin Elzas və Lotaringiya əyalətlərinin üstündə tarix boyu bir- birlərini qırıblar...Başqa faktlar da var, çox uzatmıram.
Bunca düşmənçilikdən sonra Makron imkan verərdi ki, Almaniya hansısa məsələdə Fransanı üstələsin ?!
Makron Münhendə Azərbaycan- Ermənistan sülh prosesinin açılması şansını qısqanclıq və rəqabət motivi ilə beləcə pozdu.
Makron ümumiyyətlə Bakı- Yerevan sülhünü istəmir.Bu prosesi həmişə pozmağa çalışıb .Hətta Şolts olmasaydı da Makron öz pozuculuğunu ortaya qoyacaqdı.Bu dəfə bu şansın Almaniyanın iştirakı ilə açılması isə Makronu daha aqressiv pozuculuğa vadar etdi....Çünki Almaniya Fransanın qədim düşmənlərindən biridir ....Nə qədər bir olmağa çalışsalar da, düşmənçilik özünü hardasa mütləq göstərəcək. İndiki kimi...
Mətləb Salahov
