“İnklüziv təhsilin genişləndirilməsi mövzusunda layihələrin bundan sonra da həyata keçirilməsi ümumi işimizə xeyirdir”
“İnsan kapitalının inkişaf etdirilməsi Azərbaycan üçün əsas şüar və istiqamətdir. Ümid edirəm ki, Azərbaycan yaxın zamanlarda insan kapitalının artırılmasına və inkişafına nail olacaq”. Xəbər verildiyi kimi, bunu Avropa İttifaqının Azərbaycandakı nümayəndəliyinin rəhbəri Kestutis Yankauskas “Sağlamlıq imkanları məhdud uşaqlar üçün inklüziv təhsilin genişləndirilməsi” layihəsinin təqdimat mərasimində çıxış edərkən deyib. Onun sözlərinə görə, layihə çərçivəsində baş tutan əməkdaşlıq sayəsində Azərbaycanda daha çox sayda sağlamlıq imkanları məhdud uşaqlar üçün sinif şəraitində təhsil almaq imkanı yaradılacaq.
Aİ nümayəndəsi qeyd edib ki, hər kəsin əldə etdiyi bilik və bacarıqlarla ictimai həyatda hərtərəfli iştirak etmək, inklüziv təhsil almaq, təlimlərə cəlb olunmaq hüququ var.
K.Yankauskas onu da əlavə edib ki, müasir Azərbaycan cəmiyyətinin yaradılmasına hər bir şəxs fərd olaraq töhfə verə bilər: “Əsas məqsədimiz cəmiyyətin əlilliyi olan uşaqlara qarşı olan münasibətini dəyişməkdir. Bu heç də asan məsələ deyil. Avropa İttifaqı olaraq bu istiqamətdə birgə işləyəcəyik”.
O da məlumdur ki, Azərbaycan neft gəlirlərindən səmərəli istifadə edir. Bunu ötən illərin təcrübəsi də göstərir. Eyni zamanda, əldə olunan valyuta gəlirləri ölkədə insan kapitalının inkişafına yönəldilir. Bununla bağlı bir sıra layihələr həyata keçirilir. O üzdən, bizim uğurlarımızdan biri də ondan ibarətdir ki, neft kapitalını insan kapitalına çevirə bildik.
Ümumilikdə, Azərbaycanın yaxın zamanlarda insan kapitalının artırılması ilə bağlı ekspertlərin gözləntiləri nədən ibarətdir?
Sözügedən məsələ ilə bağlı fikirlərini “Bakı-Xəbər”lə bölüşən Azərbaycanda Atatürk Mərkəzinin şöbə müdiri, Milli QHT Forumu İdarə Heyətinin üzvü Əkbər Qoşalının sözlərinə görə, ölkədə insan kapitalının inkişafına son illər xüsusi önəm verilir: “Sağlamlıq imkanları məhdud olan uşaqlar, ümumən uşaqlar və əlillər mövzusu Azərbaycanda istər dövlət siyasətində, istərsə də xalqın öz adət-ənənələri baxımından həmişə özəl yerə sahib olub. Söhbət təhsildən gedərkən həssaslığımız birəbeş artır. “Bərabər imkanlar” üçün çalışmağın savab iş olması milli baxış olaraq bir yandan, “Hamı fərqlidir, hamı bərabərdir” Qərbi Avropa qaynaqlı şüarın yayılması da digər yandan, sözügedən mövzuda daha məqsədəuyğun işbirliyini stimullaşdırmaqdadır. İnklüziv təhsilin genişləndirilməsi mövzusunda layihələrin bundan sonra da həyata keçirilməsi ümumi işimizə xeyirdir. Bu istiqamətdə göstərilən səylər, respublikamızda insan kapitalının artırılmasına, inkişafına, İKT-nin qayğıya ehtiyacı olan uşaqlar və əhalinin digər həssas qrupları arasında daha da populyarlaşmasına, toplumumuzda intellektuallıq əmsalının artımına təkan verəcək, deyə düşünürəm.
İnsan kapitalının inkişaf etdirilməsi barədə Azərbaycan Prezidentinin hələ illər öncə dediyi sözləri, neft kapitalının insan kapitalına çevrilməsi, qeyri-neft sektorunun inkişafı barədə yüksək səviyyəli açıqlamaları və sonra bu sözlərin konsepsiyalaşmasını, ümumən vətəndaş cəmiyyəti quruculuğuna, dövlət-vətəndaş münasibətlərinə dövlətin konseptual yanaşmasını yaxşı xatırlayır, bu gün yaxından görürük. Bilirsiniz, bu sözlər yalnız şüar deyil və bütün əməli çalışma sahələri üzrə özünü göstərməkdədir. İndi bu barədə Avropa İttifaqının Azərbaycandakı nümayəndəliyinin başçısı cənab K.Yankauskas da danışır, qiymətləndirirsə, biz bundan məmnunuq. Əlbəttə, biz sözügedən layihələr çapında yeni işbirlikləri sayəsində paytaxt Bakıda, eləcə də respublikamızın digər şəhər və rayonlarındakı sağlamlıq imkanları məhdud uşaqlar üçün daha çox sayda sinif, təlim, təhsil ortamı yaradılacağına ümid edirik. Etiraf edək ki, əlilliyi olan uşaqlara münasibətdə mərhəmət, qayğı sözü və qayğının özü ilə yanaşı, həlli vacib məqamlar da olmamış deyil. Məsələn, əlilliyi olanları işə götürmək, subay yaşıdlarının zamanı çatanda onlarla evlənmək barədə düşünməsi və s. Elə bilirəm, əlilliyi olan, amma dünyada məşhurlaşmış şəxslərin – idmançıların, alimlərin, yazarların, iş admlarının qətiyyətləri, uğur hekayələri uşaqların özünə də, topluma da dərindən aşılanmalıdır. Belə misallar yüzlərlədir, elə bizim öz soydaşlarımız, həmvətənlərimiz arasında da belə hallar mövcuddur”.
Vidadi ORDAHALLI