Könül Bağırova: “Bədənlərinə uyğun olmayan korsetlərdən istifadə uşaqlarda ciddi fəsadlar yaradır” “Valideyn həkimin göstərişi olmadan gedib uşağına aptekdən korset alır, bu düzgün deyil”
Bu gün Azərbaycanda uşaq və yeniyetmələrin bir qismində onurğa sütununun yana doğru əyilməsi halları müşahidə edilir. Skolioz adlandırılan bu problem uşaqların kürəyinin əyilməsinə, bəzən isə donqarlaşmasına gətirib çıxarır.
Skolioz xəstəliyindən əziyyət çəkənlər əsasən məktəblilərdir. Ekspertlər bildirirlər ki, uşaq və yeniyetmələrin skolioz olması onların parta, stol araxasında düzgün oturma qaydalarına əməl etməməsi və əsasən də ağır məktəbli çantaları daşıması ilə əlaqədardır. Skolioz deyilən bu xəstəlikdən əziyyət çəkənlər neyrocərrahların və ortopedlərin məsləhətinə əməl edərsə, onlarda bu xəstəlik sıradan çıxar. Mütəxəssislər skoliozdan əziyyət çəkənlərə korsetdən istifadə etmək məsləhəti verir. Özü də hər xəstə özünə uyğun korset taxmalıdır. Həkimin təyinatı ilə korset alıb istifadə edənlər bundan fayda görürlər, ancaq həkimlə məsləhətləşmədən apteklərdən korset alıb övladına geydirən valideynlərin çoxu bununla uşaqlarını sağlamlığa qovuşdurmaq əvəzinə, onların şikəst olmasına vasitəçi olurlar. Mütəxəssislər hesab edirlər ki, həkim təyinatı olmadan, kor-koranə şəkildə korsetdən istifadə etmək uşaq və yeniyetmələrin sağlamlığına ciddi ziyan vurur.
Son araşdırmalar da göstərir ki, bəli, uşaqlar üçün düzgün seçilməyən korsetin taxılması skoliozun daha da dərinləşməsinə gətirib çıxarır. Bu halın isə qarşısını sonradan almaq bir sıra çətinliklər bahasına başa gəlir.
Azərbaycan Tibb Universitetinin neyrocərrahlıq kafedrasının əməkdaşı, Tədris Cərrahiyyə Klinikasının neyrocərrahı Cəmil İskəndərov “Trend.az”a bildirib ki, skolioz əməliyyatlarının onurğanın formalaşması tam bitməmiş bir dövrdə - 14-17 yaş aralığında icra edilməsi daha yaxşı olardı. Belə halda, əməliyyat sayəsində onurğa əyriliyinin bərpası maksimal dərəcədə mümkündür: “Bəzən kiçik yaş qruplarında xəstələr davamlı korset müalicəsi aparsalar da, əyrilik artır. Onda uşağın bu yaşa çatmasını gözləmədən əməliyyat edirik. İdeopatik (səbəbsiz) skolioz hallarında çalışırıq ki, xəstəni 14 yaşına qədər korsetlə müalicə edək. Nəticə əldə etmədikdə isə bu yaşdan sonra cərrahi əməliyyat icra edirik. Skoliozu olan xəstələrə aptekdən özbaşına korset almamağı məsləhət görürük. Çünki skoliozun dərəcəsindən, bədən quruluşundan, xəstənin çəkisindən asılı olaraq, müalicə üçün korsetlər xüsusi hazırlanır. Düzgün seçilməyən korsetin taxılması skoliozun daha da dərinləşməsinə gətirib çıxarır”.
Ekspertlər qeyd edirlər ki, ümumilikdə, korsetin xeyri ilə yanaşı, zərəri də yox deyil.
Cərrah Könül Bağırova bizimlə söhbətində bildirdi ki, skolioz xəstəliyi ilə bağlı onlara müraciət edəndə artıq gec olur. Yəni vaxtında müraciət edilərsə, uşaqlar müalicə olunar və vəziyyətləri cərrahi əməliyyatla düzəldilməz.
K.Bağırovanın sözlərinə görə, valideynlərin həkimlə məsləhətləşmədən apteklərdən aldıqları korset uşaqlarının xəstəliyinin daha da kəskinləşməsinə səbəb olur.
Korsetin zərərlərindən danışan ekspertin sözlərinə görə, uşaqların, yeniyetmələrin bədəninə uyğun olmayan korsetlər onlarda vücud pozulmaları kimi problem yaradır: “Bu gün məktəblilər arasında geniş yayılan skolioz deyilən xəstəlik valideynləri də, şagirdləri də ciddi narahat edir. Mütəxəssislər də onlardan az narahat olmur. Bir də görürsən ki, valideyn həkimin göstərişi olmadan gedib uşağına aptekdən korset alır, bu düzgün deyil. Çünki bu bir çox hallarda o uşağın bədəninə uyğun olmur. Bədənlərinə uyğun olmayan korsetlərdən istifadə uşaqlarda ciddi fəsadlar yaradır. Tövsiyəm budur ki, valideynlər övladlarına mütləq onların bədənlərinə uyğun korset geydirsinlər. Bilirsiniz, onlar uzun müddət korset geyindikdə bədənlərində tərləmə halları baş verir, bu da soyuqlamaya səbəb ola bilər. Eyni zamanda, təmizliyə də fikir vermək lazımdır. Tərləməyə səbəb olan və bədənin nəfəs almasına maneə törədən sintetik korsetlər tövsiyə olunmur”.
Ekspert, həmçinin, vurğuladı ki, korset müalicə məqsədilə istifadə olunduqda çox faydalı bir geyimdir. Onun sözlərinə görə, bəzən heç bir skolioz əlaməti olmayan insanlar da arıqlamaq, ya da incə görünmək məqsədilə korset geyinirlər. Korset özbaşına istifadə olunduqda orqanizmə xeyir yox, zərər verdiyini bildirən cərrah hesab edir ki, qısamüddətli istifadə olunan korsetlər istisna olmaqla, uzunmüddətli istifadə olunan bütün korsetlər insan sağlamlığı üçün təhlükə yaradır. O dedi ki, müalicəvi məqsədlə geyinilən korsetlər həkim nəzarəti altında istifadə olunmalıdır. Mütəxəssisin bildirdiyinə görə, qarın korsetləri var ki, bu korsetlər həkimlər tərəfindən yeni ana olmuş qadınlara qarın sallanmaması, idmançılara beldə yırtıq yaranmaması üçün məsləhət görülür. O qeyd etdi ki, onurğa sütunu əməliyyatı keçirən insanlar xüsusi korsetlər geyinməlidirlər. “Hər bir halda, müalicə məqsədilə istifadə olunmayan korsetlər zərərlidir və mümkün qədər istifadəsindən qaçılmalıdır” - deyə mütəxəssis bildirdi.
İradə SARIYEVA
