Ərşad Hüseynov: “Hazırda ölkə ərazisində “D” və “DE” kateqoriya dərəcəsində sürücülük vəsiqəsi olan qadın yoxdur”
Azərbaycanda ictimai nəqliyyatda şəhərdaxili marşrut xətləri üzrə hərəkət edən avtobusların idarə olunmasında yenilik edilir. Belə ki, sərnişindaşımada xidmət göstərən şirkət tərəfindən avtobusların idarə olunması üçün qadın sürücülər axtarılır. Öncə paytaxtda ictimai nəqliyyatda istifadə olunan avtobusların sürücülərinin zərif cinsin nümayəndələrinin olması təəccüblü görünsə də, buna dünyanın bir çox ölkələrində rast gəlmək mümkündür.
"Xaliq Faiqoğlu" MMC ilk dəfə olaraq ictimai nəqliyyatda sürücü kimi işləmək istəyən xanımları əməkdaşlığa dəvət edir. Şirkətin rəsmi "Facebook" səhifəsində qeyd olunur ki, şirkət Bakı şəhərində, xüsusilə də şəhərin mərkəzi hissələrində sərnişindaşıma fəaliyyəti göstərən avtobuslarda qadın sürücülərin də işləməsini arzulayır və bu məqsədlə zərif cinsin nümayəndələrini işə dəvət edir: “D” sürücülük kateqoriyası olan və avtobus sürücüsü kimi işləmək istəyən qadınlar şirkətə müraciət edə bilərlər. "Xaliq Faiqoğlu" MMC elanında onu da qeyd edib ki, yeni sürücülər üçün müvafiq təcrübə proqramları təşkil ediləcək. İşə qəbul ediləcək qadın sürücülər 8 saatlıq iş rejimində fəaliyyət göstərəcək və "EURO 5" standartlı müasir avtobusları idarə edəcəklər". Qeyd edək ki, əksər xarici ölkələrdə ictimai nəqliyyatın idarə edilməsinə qadınlar da cəlb edilib. Sərnişinlər qadınların avtobusu idarə etməsindən razılıq edirlər. Maraqlıdır, Azərbaycanda qeyd olunan sahədə qadınların çalışması necə qarşılanacaq?
Nəqliyyat sahəsi üzrə ekspert Ərşad Hüseynov cəmiyyətdə xanım sürücülərə şərait yaradılmasının maraqlı təşəbbüs olduğunu düşünür. Onun sözlərinə görə, vaxtilə sərnişin daşıyan avtobuslarda qadın sürücülər olub, lakin 65 yaşı keçdiklərindən, qanunla artıq fəaliyyət göstərmək şansları yoxdur: “Burada qeyri-adi bir məqam yoxdur. Bu gün dünyanın bütün ölkələrində kifayət qədər qadın sürücülər, maşinistlər, pilotlar var. Sadəcə olaraq Azərbaycanda qadın sürücülərə tələbat olmadığından, bu məsələ kütləvi hal almayıb. Mən özüm də bu məsələni araşdırmışam. Belə ki, məndə olan məlumata görə, hazırda ölkə ərazisində “D” və “DE” kateqoriya dərəcəsində sürücülük vəsiqəsi olan qadın yoxdur. Bu isə hazırda qadın sürücü axtaran şirkətlərə potensial olaraq müraciətlərin, demək olar ki, yox dərəcəsində olması deməkdir. Situasiya hazırda budur. Amma, hər halda, bu, cəmiyyətdə bir çağırışdır ki, biz qadınları da sürücü kimi işə götürə bilərik. Bu çağırışı edən şəxsləri alqışlayıram, çox gözəl təşəbbüsdür. Dediyim kimi, dünyanın bir çox dövlətlərində ictimai nəqliyyatda sükan arxasında qadınlara rast gəlmək mümkündür. Əvvəlki vaxtlarda, təbii ki, ictimai nəqliyyatda qadın sürücülərimiz olub. Hazırda qüvvədə olan qanunlara əsasən, yaşı 65-dən yuxarı olan şəxslərin ictimai nəqliyyat vasitələrini idarə etməsi qadağandır. Sürücü kimi ictimai nəqliyyatda fəaliyyət göstərmək üçün müraciət edən şəxslər isə bu işin məsuliyyətini dərk etməli, iş fəaliyyətinə yararlı ola biləcəklərini göstərən bütün zəruri imtahanlardan keçməlidirlər. Bununla yanaşı, işəgötürən şirkətlər isə işçinin hüquqlarını pozmamalı, onlara istirahət günləri verməli, qanunla göstərilmiş saatdan çox çalışdırmamalıdırlar”.
Həmsöhbətimiz hesab edir ki, bu gün cəmiyyətdə ictimai nəqliyyatda sükan arxasına keçəcək qadınlar müntəzəm olaraq müşahidə edilən sərnişin-sürücü mübahisələrinə də son qoya bilər: “Qadınların sükan arxasına keçməsi olduqca təbii haldır. Qeyri-adi bir vəziyyət kimi qiymətləndirmirəm. Şərtlərin bir az sadələşdirilməsini istərdim. Bəllidir ki, bu gün sürücülər səhər saat 5-də çıxıb, axşam saat 1-2-də evlərinə gəlib çıxırlar. Bu şərtlər altında, təbii ki, qadın sürücülər çalışa bilməz.
Onu da deyim ki, avtobuslarda sürücü ilə sərnişinlər arasında baş verən xoşagəlməz halların səbəbi kimi sürücülərin siqaret çəkmələri olur. Yəqin ki, qadın sürücü, ümumiyyətlə, siqaret çəkməyəcək. Bununla da, ən azından, bir problem, bir gərginlik və bir mübahisə azalacaq. Bundan əlavə, yollarda hərəkət edən nəqliyyat vasitələrini idarə edən kişi sürücülər arasında daha aqressivlik müşahidə olunur. Eyni zamanda, sərnişinlər görəndə ki, sükan arxasında əyləşən qadın sürücüdür, o zaman zərif cinsin nümayəndəsinə qarşı humanist davranar və etik qaydalara maksimum dərəcədə riayət edərlər. Həmçinin, nəzakətli olmağa çalışarlar. Yəni bunlar çəkindirici hallardır. Bu məsələlərə görə ümid edirəm ki, qadın sürücülərin ictimai nəqliyyatın idarə olunmasına cəlb olunması xoşagəlməz halların və gərginliklərin azaldılmasına zəmin yaradacaq”.
Günel CƏLİLOVA