Füzuli Məmmədov: “Azərbaycan poçtu 200 ildir yorulmadan insanların xidmətində durur” Şaiq Muradov: “Azərbaycan poçtunun gördüyü işlər təqdirəlayiqdir”
İnsanlar zaman-zaman bir-birilə əlaqə yaratmaq üçün müxtəlif vasitələrdən istifadə ediblər. Poçt rabitəsi yaranana qədər göyərçinlər, çaparlar insanlar arasında əlaqə yaranmasında, məktubların daşınmasında böyük rol oynayıblar.
Azərbaycanda poçt rabitəsinin yaranması XIX əsrin 80-ci illərinə təsadüf edir. Daha dəqiq desək, Azərbaycan poçtunun tarixi 1 iyun 1818-ci ildə Gəncə şəhərində ilk poçt kontorunun açılmasından başlayır. Bundan sonra 1826-cı ildə Bakıda, 1828-ci ildə isə Naxçıvanda poçt ekspedisiyası təşkil edilib. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti dövründə isə Poçt və Teleqraf Nazirliyi yaradılmaqla bu sahəyə daha mütəşəkkil yanaşılıb.
2018-ci il iyunun 1-i Azərbaycanda poçt rabitəsinin yaranmasının 200 yaşı tamam oldu. 200 ildir Azərbaycanda poçt rabitəsi mövcuddur və öz fəaliyyətini uğurla davam etdirir.
Ekspertlərin bildirdiyinə görə, Azərbaycan rabitəsi 200 il müddətində böyük inkişaf yolu keçib, saysız mütərəqqi yeniliyə imza atıb. Ekspertlər vurğulayırlar ki, internet əsrində, daha çevik, mobil bir zamanda yaşamağımıza və işlərimizi daha sürətlə görməyə alternativ vasitələrin olmasına baxmayaraq, bu gün bizim də, bütün dünyanın da poçt xidmətinə böyük ehtiyacı var.
Mütəxəssislər bildirirlər ki, Azərbaycan poçtu ən çətin dövrlərdə belə öz fəaliyyətini zəiflətməyib və bütün qüvvəsini səfərbər edərək insanlara xidmət göstərib.
Qeyd edilir ki, Azərbaycan poçtunun ən çətin və şərəfli dövrü II Dünya Müharibəsi illərinə təsadüf edir. Həmin dövrdə sayı artmış poçt göndərişlərinin və əsgər məktublarının vaxtında ünvanlara çatdırılması, bütün mənalarda, məsuliyyət və iradə tələb edib, poçt əməkdaşları bu işi uğurla həyata keçiriblər.
Mütəxəssislər bildirirlər ki, 1945-ci ildə Poçt Ekspedisiyası təşkil edilib və bu da beynəlxalq poçt göndərişlərinin hərəkətinə, qorunub saxlanmasına və yaxşı nəzarət edilməsinə imkan yaradıb.
200 illik böyük yol qət edən Azərbaycan poçt rabitəsinin fəaliyyətini necə dəyərləndirmək olar?
Nəqliyyat, Rabitə və Yüksək Texnologiyalar Nazirliyindən verilən bilgiyə görə, Azərbaycanda poçt rabitəsinin inkişafı, daha geniş şəbəkələri, əraziləri əhatə etməsi Heydər Əliyevin adı ilə bağlıdır. Qeyd edilənə görə, Heydər Əliyev ötən əsrin 70-80-ci illərində poçt sahəsinə xüsusi diqqət göstərib. Təsadüfi deyil ki, həmin dövrdə respublikada 300-dən çox poçt şöbəsi binası tikilib.
Məlumatlara görə, XX əsrin sonunda keçmiş SSRİ-nin dağılması və Azərbaycanın müstəqillik əldə etməsi ilə poçt rabitəsinin inkişafında da yeni mərhələ açılıb.
Bu gün yüksək keyfiyyətlə poçt və bank-maliyyə xidmətləri göstərən milli poçt operatoru “Azərpoçt” MMC var.
Bu gün Azərbaycan dövləti poçt sisteminin inkişafına böyük təkan verir. Hazırda “Azərpoçt” MMC-nin tərkibinin 70 filialdan, o cümlədən 63 rayon-şəhər filialından, 7 rayon rabitə qovşağı, Poçt Daşıma Mərkəzi, “Azərekspresspoçt” rabitə müəssisəsi, Mərkəzi Xüsusi Rabitə İdarəsi və Texniki Xidmət Mərkəzindən ibarət olduğunu deyən mütəxəssislər bildirirlər ki, poçt filiallarının tabeliyində olan 1497 poçt şöbəsi (o cümlədən 1141 kənd poçt şöbəsi) əhaliyə və hüquqi şəxslərə xidmət göstərir.
Qeyd edilənə görə, sahə üzrə fəaliyyət göstərən bir sıra nüfuzlu təşkilatların üzvü olan “Azərpoçt” Ümumdünya Poçt İttifaqının EMS (sürətli poçt xidmətləri) kooperativi tərəfindən dünyanın 160-dan çox poçt operatorları arasında sürətli poçt xidmətinin keyfiyyəti üzrə keçirilən yarışlarda ardıcıl 9 dəfə qızıl səviyyəli sertifikata layiq görülüb.
Məlumata görə, Nəqliyyat, Rabitə və Yüksək Texnologiyalar Nazirliyi 2017-ci il fevral ayının 10-dan “Şəbəkə” layihəsinin tətbiqinə başlayıb. Ənənəvi poçt şöbələrində məktubların, teleqramların, banderol, kiçik paket və bağlamaların göndərilməsi və qəbulu, sürətli poçt xidməti, poçt-maliyyə əməliyyatları, pulköçürmələr, kommunal ödənişlərin qəbulu, sığorta ödənişlərinin qəbulu və s. həyata keçirildiyi halda, “Şəbəkə” mərkəzlərində Nəqliyyat, Rabitə və Yüksək Texnologiyalar Nazirliyinin bir sıra qurumlarının göstərdiyi xidmətlər bir məkanda təqdim olunur.
Qeyd edək ki, “Şəbəkə” mərkəzlərində əhaliyə ənənəvi telekommunikasiya və poçt xidmətlərindən başqa, bank-maliyyə, eləcə də aviabilet satışı və turizm xidmətləri də göstərilir. Eyni zamanda, “Şəbəkə” mərkəzlərində lokal və beynəlxalq ödəniş kartlarının, icbari sığorta, elektron imza, zərf, marka, açıqca və aviabiletlərin satışı, pulköçürmələr, büdcə, kommunal, Dövlət İpoteka Fondu üzrə ödənişlər, mobil cihazların qeydiyyatı həyata keçirilir. Hazırda respublika üzrə 7 “Şəbəkə” xidmət mərkəzi fəaliyyət göstərir. Onlardan 5-i paytaxt Bakıda, yəni Səbail, Yasamal (2), Binəqədi və Xəzər rayonlarında, digər 2-si Cəlilabad və Zaqatala şəhərlərində yerləşir.
Nazirliyin məlumatına görə, “Şəbəkə” xidmətinin Bakının bütün rayonlarını əhatə etməsi üçün işlər aparılır. Növbəti mərhələdə isə “Şəbəkə” mərkəzlərinin respublikanın bütün böyük şəhər və rayonlarında açılması planlaşdırılır.
İKT üzrə ekspert Füzuli Məmmədov qeyd etdi ki, Azərbaycan rabitəsi 200 ildə çox yüksək nailiyyətlərə sahib olub. Onun sözlərinə görə, bu gün ölkədaxili və ölkəxarici istiqamətdə poçt daşınmaları həyata keçirilir. O bildirdi ki, ölkə üzrə mövcud olan bütün poçt şöbələri, filialları insanlara yorulmadan xidmət göstərirlər. Onun bildirdiyinə görə, respublikanın Poçtdaşıma Mərkəzi bazar ertəsindən başqa, hər gün 6 istiqamətdə - Bakı-Quba-Qusar, Bakı-Balakən-Zaqatala, Bakı-Bərdə-Tərtər , Bakı-Qazax, Bakı-Horadiz şəhəri (Füzuli rayonu), Bakı-Astara marşrutları üzrə poçt daşımalarını həyata keçirir. Naxçıvan Muxtar Respublikası əhalisinə isə hava nəqliyyatı vasitəsilə xidmət göstərən poçt əməkdaşları Neft Daşları və Cilov adasında da yaşayan, işləyən insanları yaddan çıxarmır: “Azərbaycan poçtu 200 ildir yorulmadan insanların xidmətində durur. Deyərdim ki, poçt rabitəsi günü-gündən inkişaf edir, daha üstün texnologiyalara malikdir. Hesab edirəm ki, 200 illik bir müddətdə Azərbaycan poçtu həm lokal, həm də beynəlxalq səviyyədə böyük işlər görüb. Sözsüz ki, poçtun inkişafından danışarkən burada bu sahəyə göstərilən dövlət qayğısını da qeyd etməliyik. Son illər poçt işi daha sürətlə inkişaf edir. Bu gün məktubların, pul vəsaitlərinin və s. daşınmasında heç bir problemlə üzləşilmir. Keçən əsrin 90-cı illərində ölkəmizdə yaşanan qısa böhran dövründə də Azərbaycan poçtu bütün mümkün imkanlardan istifadə edərək insanlara xidmət göstərib. Təbii ki, Heydər Əliyevin ölkəmizə rəhbərliyi dövründə poçt rabitəsi işində böyük yüksəliş və inkişaf baş verdi. Bu gün də cənab Prezident İlham Əliyev poçt rabitəsinin inkişafına böyük töhfələr verir. Onun qayğısı sayəsində poçt işi daha da inkişaf edir”.
İKT üzrə ekspert Şaiq Muradovun fikrincə də yarandığı 200 il dövründə Azərbaycan poçtu böyük inkişaf yolu keçib və poçt sistemi günü-gündən dünya standartlarına yaxınlaşıb: “Azərbaycanda poçt sistemi inkişaf edir. Bu illər ərzində bir sıra poçt yenilikləri baş verib. Poçt sistemində yeni texnologiyaların tətbiq edilməsi bu sahənin yeniliyə, müasirliyə inteqrasiya etdiyini göstərir. Bu baxımdan poçtun fəaliyyətinə müsbət yanaşıram. Bu addımlara münasibətim yaxşıdır. Ancaq bununla belə, müəyyən məsələlər var ki, onların poçt sistemində oturuşmasına ehtiyac var. Poçtumuzun dünyada gedən qlobal poçt yeniliklərinə qoşulmasını arzu edirəm. Azərbaycan poçt rabitəsinin kommersiya yönündə inteqrasiya etməsi vacib məsələdir. Beynəlxalq çatdırılmalar Avropada, Amerikada xüsusi poçt xidməti ilə həyata keçirilir. Amerikanın DSBS xidməti dövlət qurumudur, onlar kommersiya həllərinə və sahibkarlara rahat inteqrasiya imkanları, işlərinə dəstək verirlər. Yəni bizim poçt sistemində də bu tip inteqrasiyaları görmək istərdim. Yeni dövrdə yaşayırıq və müasir dünyanın biznes tələbləri ilə ayaqlaşmaq lazımdır. Bu yeni sistemlər poçt sisteminə xeyli vəsait cəlb edə bilər. Düzdür, Azərbaycan poçtunda daşınma işi həyata keçirilir. Ancaq mən müasir inteqrasiyanı nəzərdə tuturam. Azərbaycan poçtunun gördüyü işlər alqışlanmalıdır və təqdirəlayiqdir. Ancaq poçt sistemimizdən gözləntilərim də var”.
İradə SARIYEVA