Sahib Məmmədov: “Daş karxanalarında əmək şəraitinin yaxşılaşdırılması lazımdır”
Məlum olduğu kimi, Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsi ölkədə fəaliyyət göstərən daş və qum-çınqıl karxanalarının monitorinqini aparıb. Komitənin yaydığı məlumatda qeyd olunur ki, nəticədə respublika üzrə 585 daş və qum-çınqıl karxanasının fəaliyyət göstərdiyi müəyyən edilib və onların elektron məlumat bazası yaradılıb.
Aparılmış təhlillər və monitorinqlər nəticəsində 250 belə karxananın torpaq qanunvericiliyinin tələblərinin pozulması halları əsasında fəaliyyət göstərdiyi müəyyən edilib. Qanunsuz fəaliyyət göstərən bu karxanaların işi dayandırılıb. Hazırda 238 daş və qum-çınqıl karxanası fəaliyyət göstərir ki, onlardan 23-ü qanuni sənədləşmə aparılmaqla işləyir. Monitorinqlər nəticəsində 127 karxanada baş vermiş qanun pozuntusu hallarına görə inzibati protokollar yazılıb, 46 karxananın fəaliyyətində torpaq sahəsinin özbaşına zəbt olunması halları olduğundan, tərtib olunmuş sənədlər tədbir görülməsi üçün hüquq-mühafizə orqanlarına göndərilib. Hazırda 42 karxanada araşdırmalar davam etdirilir. Ən çox belə hallar paytaxtın Xəzər, Qaradağ, eləcə də Abşeron, İmişli, Quba, Şəki, Qazax rayonlarında müşahidə edilib.
Qeyd edək ki, bu sahədə qeyri-şəffaf proseslər gedirdi. Qanunsuz fəaliyyət göstərən daş karxanalarının aşkar olunub onlarla bağlı müəyyən işlərin görülməsi bu sektorda şəffaflığın yaranmasına səbəb ola bilərmi?
“Vətəndaşların əmək hüquqları Liqasının” sədri Sahib Məmmədov qəzetimizə açıqlamasında qeyd etdi ki, bu sahədə özbaşınalıq hökm sürürdü. Daş karxanalarında əməyin mühafizəsi sıfır səviyyəsində idi: “İşçilərlə əmək müqaviləsi imzalanmırdı. Orada işləyən insanlar bir müddət sonra xəstəlik tapırdılar və ya dəzgahlarda işçilər sağlamlıqlarını itirirdilər. Ağır əmək şəraiti qarşılığında onlara aşağı məvacib verilirdi”.
Həmsöhbətimiz onu da bildirdi ki, daş karxanalarını bağlamaqla vəziyyəti düzəltmək mümkün deyil. Nəzərə almaq lazımdır ki, bu sahədə çoxlu sayda insan çalışır: “Hesab edirəm ki, daş karxanalarının bağlanması daş sahəsində monopoliyaya səbəb ola bilər. Qiymətin bahalaşması baş verə bilər”.
Ekspertin sözlərinə görə, daş karxanalarında əmək şəraitini yaxşılaşdırmaq lazımdır. Eyni zamanda, işçiləri formal əmək bazarına gətirmək vacibdir: “Müasir texnoloji avadanlıqlar tətbiq olunmalı, vergilər vaxtlı-vaxtında ödənilməlidir”.
Aytəkin KƏRİMLİ