Buludxan Xəlilov: “Xarici ölkələrdə Azərbaycan dili və mədəniyyəti mərkəzlərinin fəaliyyət göstərməsi Azərbaycan dövlətinin xarici siyasətinin uğurudur” Vaqif Zamanoğlu: “Bu, dövlətimiz, xalqımız, mədəniyyətimiz üçün böyük nailiyyətdir”
Milli müxtəlifliyin mövcud olduğu Azərbaycanda müxtəlif xalqların dillərinə, mədəniyyətinə böyük dəyər verilir. Bununla yanaşı, ayrı-ayrı xarici ölkələrin dilləri, ədəbiyyatı və mədəniyyəti də ölkəmizdə təbliğ edilir. Sözsüz ki, bu gün ölkəmiz bütün cəhətlərinə, göstəricilərinə görə dünya üçün əhəmiyyət kəsb edir.
Son illər Azərbaycan mədəniyyətinin, dilinin beynəlxalq səviyyədə təbliğatı həyata keçirilir. Artıq Rusiya, Çin, Serbiya, Türkiyə və digər ölkələrdə Azərbaycan dili və mədəniyyəti mərkəzləri fəaliyyət göstərir. Əsas diqqətçəkən məqamlardan biri odur ki, bu mərkəzlər sözügedən ölkələrin ali məktəblərində, elm-tədris qurumlarında da yaradılıb. Azərbaycan dilinin incəlikləri, mədəniyyətimizin unikallığı, bənzərsizliyi öyrənilir, tədqiq edilir.
Xarici ölkələrdə açılan Azərbaycan dili və mədəniyyəti mərkəzlərinin ölkəmizin, xalqımızın, respublikamızda olan mövcud münbit şəraitin təbliğində rolunun danılmaz olduğunu deyən kulturoloqlar və dilçilər hesab edirlər ki, bu qurumlarda xarici azərbaycanşünaslar yetişdirilir.
Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetinin filologiya fakültəsinin dekanı, tanınmış dilçi-alim, professor Buludxan Xəlilov bizimlə söhbətində bildirdi ki, xarici ölkələrdə Azərbaycan dili və mədəniyyəti mərkəzlərinin açılması dövlətimizin xarici siyasətinin uğurudur: “Bu istiqamətdə atılan addımları uğurlu addımlar kimi dəyərləndirmək lazımdır. Xarici ölkələrdə Azərbaycan dili və mədəniyyəti mərkəzlərinin açılması Azərbaycan xalqının həmin ölkələrdə təbliği deməkdir. Çünki o mərkəzlərdə dilimizlə, mədəniyyətimizlə bağlı tədqiqatlar aparılmaqla yanaşı, həm də müxtəlif tədbirlər keçirilir.Bu tədbirlərdə Azərbaycan dili səslənəcək, mədəniyyətimiz haqqında danışılacaq. Bu mərkəzlərdə dilimizin, mədəniyyətimizin tədrisi də həyata keçiriləcək. Bu gün dünyanın 60-dan çox ölkəsində azərbaycanlılar yaşayırlar və onların ailələri var. Yəqin ki, onların öz ana dilini, mədəniyyətini unutmaması üçün onlara həmin mərkəzlərdə həftədə bir dəfə Azərbaycan dili və mədəniyyəti tədris edilir, yaxud ediləcək. Bu təkcə xaricdə yaşayan soydaşlarımızın Azərbaycan dilini və mədəniyyətini yaşatması deyil. Həm də bu mərkəzlərə həmin ölkələrin yerli əhalisi də gəlir və onlar da Azərbaycan dili və mədəniyyəti ilə tanış olurlar. Hətta mədəniyyətimizi, dilimizi öyrənənlər də tapılır. Məlumdur ki, xarici ölkələrdəki səfirliklərimiz, konsulluqlarımız, daimi nümayəndəliklərimiz o mərkəzlərlə sıx əlaqə quraraq əməkdaşlıq edirlər. Xaricdəki Azərbaycan dili və mədəniyyəti mərkəzləri ilə əlaqələrin qurulması ölkəmizin təbliği deməkdir. Açıq deyim, bəzən bir sıra məsələləri özümüz deyib özümüz eşidirik. Ancaq hesab edirəm ki, bu mərkəzlər bizim sözümüzü, dünyaya çatdırmaq istədiyimiz mesajları xarici ölkələrdə yayacaqlar”.
B.Xəlilov bildirdi ki, o mərkəzlərin xətti ilə Azərbaycanla bağlı kitablar nəşr ediləcək və o nəşrlər müvafiq qurumlara təqdim ediləcək, həmçinin də bu, dünyada müsbət əks-səda yaradacaq. “Bu mərkəzlər tərəfindən Azərbaycan dili və mədəniyyəti ilə yanaşı, tariximizin, coğrafiyamızın, elmimizin öyrənilməsinə şərait yaradılacaq. Azərbaycanda multikulturalizmin yüksək səviyyədə olduğu məlumdur. Cəmiyyətimiz multikultural bir cəmiyyətdir və burada müxtəlif xalqların dili və mədəniyyəti də yaşadılır. Bu mərkəzlərdə Azərbaycanı öyrənənlər bu məqama da ciddi diqqət yetirəcəklər ki, yalnız Azərbaycan türkləri deyil, burada yaşayan qeyri-millətlərin mədəniyyəti də yaşadılır. Məlumdur ki, Azərbaycanda başqa xalqların da milli və dini dəyərlərinə hörmətlə yanaşılır. Bu mərkəzlərdə bu da təbliğ ediləcək. Xarici ölkələrdə Azərbaycan dili və mədəniyyəti mərkəzlərinin açılması, fəaliyyət göstərməsi Azərbaycan dövlətinin xarici siyasətinin uğurudur. Çünki dövlətimizin xarici siyasəti çox düzgün istiqamətdə qurulub. Bu səbəbdən də Azərbaycan dövlətinin dünyadakı təbliğatı müsbət nəticələr verir”- deyə B.Xəlilov bildirdi.
Kulturoloq Vaqif Zamanoğlunun sözlərinə görə, hələ qədim və orta əsrlərdən Azərbaycan dili və mədəniyyəti Avropanın öyrənməyə can atdığı dil, mədəniyyət olub. Bu gün də dünya dövlətlərinin öz elmi mərkəzlərində, ali məktəblərində Azərbaycan dili və mədəniyyəti mərkəzlərinin açılmasına şərait yaratması bu amildən və digər məsələlərdən qaynaqlanır. Ekspertin sözlərinə görə, mədəniyyətlərarası dialoqun formalaşmasında, inkişafında və dünyaya yayılmasında müstəsna nümunə göstərən Azərbaycan bu baxımdan da dünyada maraqla qarşılanır. Hazırda dünyanın bir sıra mərkəzlərində Azərbaycanın öyrənilməsi istiqamətində işlər görüldüyünü qeyd edən ekspert bildirdi ki, son illər yaradılan dil və mədəniyyət mərkəzləri də ölkəmizin dövlət dilini, mədəniyyətini öyrənməyə hesablanıb: “Bu gün dünyanın müxtəlif ölkələrində açılan məlum mərkəzlər Azərbaycan dövlətinin xarici ölkələrdəki səfirlik və nümayəndəliklərinin xətti ilə açılır. Bu mərkəzlərdə Azərbaycan dili və mədəniyyəti tədqiq edilir, öyrədilir. Son illər xarici ölkələrdə yeni azərbaycanşünaslar nəsli yetişir. Bu, ölkəmiz və xalqımız üçün böyük əhəmiyyətə malik olan bir işdir. Xarici ölkələrdə Azərbaycan dili və mədəniyyəti mərkəzlərinin açılması təqdirəlayiq haldır və dövlətimiz, xalqımız, mədəniyyətimiz üçün böyük uğurdur. Bu, dövlətimiz, xalqımız, mədəniyyətimiz üçün böyük nailiyyətdir. Gələcəkdə bu mərkəzlərin sayının daha da artacağına ümid edirəm. Çünki artıq bu istiqamətdə məqsədyönlü işlər aparılır”.
İradə SARIYEVA
