Uşaqların mənəvi-əxlaqi dünyası ilə yanaşı, bədii-estetik zövqünün formalaşması prosesi də bağçadan başlayır. Amma çox təəssüflər olsun ki, bir çox bağçalarda uşaqların bədii estetik zövqünün formalaşmasına çalışmaq əvəzinə, onlara bayağılıq, bayağı musiqi aşılanır. Bunun dəfələrlə şahidi olmuşuq.
Uşaq yazıçıları, uşaq şairləri, “Göyərcin” kimi maraqlı uşaq jurnalı uşaq bağçalarına buraxılmır, amma bağçada meyxanaçı ilə görüş keçirilir və bunu da sosial şəbəkələrdə yayırlar. Sosial şəbəkədə paylaşılan məlumata görə, “Nuray” özəl uşaq bağçasında uşaqlarla meyxanaçının görüşü təşkil olunub. Mətbuatın sosial şəbəkələrdə yayılan videogörüntüyə istiandən yazdığına görə, “Nuray” özəl uşaq bağçasında meyxanaçı Rüfət Nasosnunun “Bağışla” mahnısı səsləndirilib. Bu zaman bağçaya ifaçının özü daxil olub. Meyxanaçı uşaqlarla söhbət edib, xatirə şəkli çəkdirib. Həmin görüntüləri sözügedən bağça sosial şəbəkə səhifəsində paylaşıb.
Maraqlıdır ki, uşağa aidiyyəti olmayan hər bir musiqi, musiqiçi, meyxanaçı bağçalara asanlıqla daxil ola bilir, yaxud məktəbdə azyaşlı şagirdlərin iştirakı ilə “12 İmam” klipi çəkilir”.
Ekspertlər bunu kəskin şəkildə tənqid edir. Bildirirlər ki, uşaq bağçasında və orta məktəblərdə bu kimi hallara yol verilməsi qəbuledilməzdir. Meyxananın və meyxanaçıların, təriqət təbliğatçılarının uşaq bağçalarına, məktəblərə daxil olmasının müsbət hal olmadığını deyən ekspertlər qeyd edir ki, bu gün uşaq yazıçı və şairləri ilə bağçalarda çox nadir hallarda görüşlər keçirilir. Halbuki, uşaqlarla görüşə uşaq psixologiyasını dərindən bilənlər və uşaq dünyasına yaxından bələd olanlar gəlməlidir.
Könül Vaqifqızı: “...Uşaq psixologiyasına müsbət təsir göstərə bilməz”
Psixoloq Könül Vaqifqızı bildirir ki, uşaqların zövqü, tərbiyəsi lap körpəlikdən formalaşır və uşaq vaxtı gördüyü hallar onun psixologiyasına ciddi təsir edir. Psixoloq deyir ki, uşaqların bağçada uşaq musiqiçiləri, uşaq yazıçı və şairləri ilə görüşlərin təşkili daha effektiv olar, nəinki meyxançı ilə. “Bilirsiz, bəzən görürsən ki, məktəblərdə və bağçalarda bu kimi hallara yol verilir. Uşaqlar, körpələr uşaq ədəbiyyatının nümayəndələri ilə görüşməlidir, onlarla ünsiyyətdə olmalıdır. Nəzərə alsaq ki, bu gün cəmiyyətdə meyxanaya və meyxanaçılara münasibət birmənalı deyil, eyni zamanda bəzi meyxanaçıların imici də yaxşı deyil. Ümumiyyətlə, bağçalarda meyxana səsləndirilməsi, meyxanaçı ilə görüş keçirilməsi elə də normal sayıla bilməz. Meyxana böyüklər üçündür və bunun uşaqlara aidiyyəti yoxdur, uşaq psixologiyasına müsbət təsir göstərə bilməz. Bağçalarda uşaqların psixologiyasına müsbət təsir edən görüşlər təşkil edilməlidir. Bağçalarda uşaq şairləri, yazıçıları ilə görüşlər təşkil edilməlidir, meyxanaçılarla yox. Uşaqla onun psixologiyasına müsbət təsir edənlər əlaqədə olmalıdır”-deyə psixoloq bildirdi.
Sevinc Nuruqızı: “...O adamların sənəti uşaqlara zərər vurmamalıdır”
Tanınmış uşaq yazıçısı Sevinc Nuruqızı isə hesab edir ki, bağçalara da, məktəblərə də normal düşüncəsi, normal imici olan şəxslər dəvət edilməlidir. S.Nuruqızının sözlərinə görə, uşaqlarımızı küçə həyatından, tərbiyəsindən, pis vərdişlərdən, narkomaniyadan, dini sektaların təsirindən qorumaq lazımdır. “Uşaqları yad meyllərdən, küçə alışqanlığından, ziyanlı dini sektaların təsirindən, narkotikdən qorumaq lazımdır. Əgər bağçaya nə vaxtsa bir meyxanaçı dəvət edilibsə, biz bunu tam tənqid edə bilmərik. Meyxanaçı da xalqın arasından çıxıb...Əsas odur ki, biz çağırdığımız adamları düzgün seçək. Uşaqları yad-yabançı təbliğatın təsirinə düşməkdən qorumalıyıq, onlara düzgün dost seçməyi təlqin etməliyik, onlara əhatənin nə olduğunu öyrədək. Biz öz nümunəmizdə göstərməliyik ki, dostu, yaxını necə seçirlər. Ümumiyyətlə, ağıllı, bilikli, savadlı, mütaliəli insan necə olmalıdır. Biz uşaqları yad təsirlərdən elə qorumalıyıq, bunu şəxsi nümunəmizdə elə göstərməliyik ki, onları küçədə olan yad meyllərə yönəltmək mümkün olmasın. Əsas məsələ budur. Bunun üçün də bizim bağça və məktəb müəllimlərinin, ümumiyyətlə, uşaqlarla işləyən şəxslərin bədii zövqü formalaşmalıdır, mütaliə zövqü olmalıdır. Onlar yaxşı olan və pis olan şeyi bir göz gəzdirəndə, bir qulaq eşidəndə anlamalıdırlar. Məsələn, sabah bağçaya elə bir uşaq yazıçısı çağıra bilərlər ki, onun yazdıqları meyxanaçının yazdığından uşaqlara daha çox zərər vura bilər. Belə də ola bilər. Hamı “bir sənət növüdür” deyib məşğul olur, amma o sənətin əsasını, bazasını, gözəllik anlayışlarını başa düşmürlər. Elə adam var ki, uşaqlar üçün yazıram deyir, amma zəhərli ədəbiyyat yazır. Bax, bu yöndə biz özümüzü inkişaf etdirməliyik. Müəllimlərin, kitabxanaçıların, tərbiyəçilərin mütaliə zövqü formalaşmalıdır. Kurslar təşkil olunmalıdır. İxtisaslı mütəxəssislər mütaliənin nə olduğunu anlatmalıdır. Tutaq ki, adam təhsil alıb, diplomu var və uşaqlarla işləmək hüququ qazanıb, amma onun mütaliə zövqü formalaşmayıb. O özünün zövqünü də uşaqlara yönləndirəcək və uşaq da onun kimi mütaliə zövqü olmayan, nəyi gəldi oxuyan adam olacaq. Ümumiyyətlə, oxumayan olacaq. Məktəbdə dini klip çəkilib, bağçaya meyxanaçı dəvət edilib kimi məsələlərin kökündə də yaxşı və pis məsələsi var. Çünki dinin işıqlı tərəfindən danışan savadlı bir ilahiyyatçı uşaqlarımızın dostu ola bilər, onun danışığından uşaqlarımız həyatın gözəlliyini anlaya bilərlər...Yaxud elə meyxanaçı ola bilər ki, bizim sözün gözəlliyini bədahətən deməklə uşaqlara çatdıra bilər. Elə yazıçı ola bilər ki, o əsl bədii əsərin nə olduğunu uşağa anlada bilər. Bu var. Kimi dəvət ediriksə edək, amma o adamların sənəti uşaqlara zərər vurmamalıdır. Əsas məsələ budur. Sənəti ilə uşaqlara zərər vuran yazıçı da, ilahiyyatçı da, meyxanaçı da ola bilər. Sayının çox olduğunu deyə bilmərəm, amma elə bədii ədəbiyyat yazanlar var ki, uşaqların tərbiyəsinə daha çox zərər vura bilərlər”- deyə S.Nuruqızı qeyd etdi.
İradə SARIYEVA
