“Təhsil Nazirliyində ölçmə və qiymətləndirmə sahəsi üzrə ən azı 15-20 kadra ehtiyac var. Bunu işləyə-işləyə öyrənmək çox çətindi”. Bu fikirləri təhsil naziri Emin Əmrullayev Prezident İlham Əliyevin “Azərbaycan gənclərinin nüfuzlu xarici ali təhsil müəssisələrində təhsil imkanlarının genişləndirilməsi haqqında” imzaladığı sərəncamla bağlı danışarkən deyib.
Nazirin bildirdiyinə görə, formal təhsil önəmlidir: “Təhsil sahəsi ilə bağlı müzakirələri daha çox emosiyalar üzərində aparırıq. Dövlət İmtahan Mərkəzi və Təhsil Nazirliyində bir neçə şəxsi çıxmaq şərti ilə testologiya sahəsi üzrə mütəxəssislər demək olar yoxdur. Qiymətləndirmə barədə isə çəkinmədən fikir bildirmək mümkündür. Azərbaycanda texniki biliklərə malik mütəxəssislərə ehtiyac böyükdür”.
Təhsil nazirinin indiyə qədər cəmiyyəti narahat edən və hər kəs üçün cavabı tapılmayan suallara aydınlıq gətirdiyini deyən mütəxəssislərin sözlərinə görə, Dövlət İmtahan Mərkəzinin (DİM) təqdim etdiyi imtahan sualları o qədər mürəkkəb olur ki, bu sualların, mövzuların peşəkarlar deyil, qeyri-peşəkarlar tərəfindən hazırlandığı qənaətini ortaya qoyur. Ekspertlərin fikrincə, nazirin açıqlamasından belə fikrə gəlmək olur ki, testologiya sahəsi üzrə mütəxəssislər yoxdursa, yaxud onların sayı azdırsa, demək indiyə qədər testlər tam etimadlı olmayıb.
“Bu sahədə ciddi addımlar atılmasına zərurət var”
Filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent, ali təhsil üzrə mütəxəssis Vüsalə Ağabəyli “Bakı-Xəbər”ə bildirdi ki, özü də daxil olmaqla, əksər ekspertlər Azərbaycanda testologiya sahəsində mütəxəssislərin sayının çox az olduğunu, bu istiqamətdə əsasən qeyri-peşəkarların üstünlük təşkil etdiyiyini dəfələrlə vurğulayıb, amma buna rəsmi reaksiya yox idi: “Bilirsiz ki, biz dəfələrlə Azərbaycanda testologiya sahəsin üzrə mütəxəssislərin çox az olduğu və bu işə daha çox qeyri-peşəkarların cəlb edildiyini qeyd etmişik. Bu gün bu problemin rəsmən təsdiqlənməsi onu göstərir ki, testologiya sahəsinin bərbad vəziyyətdə olması, mütəxəssis qıtlığı Təhsil Nazirliyini narahat etməyə başlayıb. Artıq etiraf olunur ki, problem testləri hazırlayanların qeyri-peşəkar, təsadüfi şəxslər olmasındadır. DİM-in bütün sahələr üzrə keçirdiyi imtahanların test suallarında ciddi nöqsanların olduğu məlumdur. İstər sualların hazırlanmasında, istər materialların seçilməsində böyük nöqsanlar var. Mütəxəssislərin bu işə cəlb edilməməsi də bir ayrı problemdir, bu da testologiya sahəsinin acınacaqlı mənzərəsini açıb göstərir. Demək səhv abituriyentdə, sertifikasiya imtahanını verən şəxslərdə, MİQ imtahanlarında iştirak edən müəllimlərdə deyil, səhv elə DİM-dədir”.
Testləri hazırlayan adamların çoxunun bu sahəyə yad olduğunu deyən V.Ağabəyli hesab edir ki, bu sahədə ciddi dönüş olmalıdır, bunun üçün isə bu məsələdə Təhsil Nazirliyi ilə DİM-in fəaliyyəti uzlaşdırılmalıdır. “Təhsil Nazirliyi və DİM arasında mütləq uzlaşma olmalıdır, amma indiyə qədər bu uzlaşma olmayıb. Uzlaşma olmadıqda isə çanaq abituriyentin, MİQ imtahanlarında iştirak edən müəllimlərin başında çatlayır. Ziyan çəkən abituriyentlərdir, MİQ və digər imtahanlarda iştirak edənlərdir. Əvvəldən Təhsil Nazirliyi və Tələbə Qəbulu üzrə Dövlət Komissiyası (indiki DİM) arasında çəkişmə vardı, elə o vaxtdan təhsili bir, test imtahanlarını isə başqa yerə çəkdilər. Təhsillə testi bir birindən qopardılar, orada da bataqlıq kimi bir yer qaldı. Hesab edirəm ki, DİM Təhsil Nazirliyi ilə birgə testologiya üzrə mütəxəssislər hazırlamalıdır. Ümumiyyətlə, bu iki qurum bir-biri ilə bütün sahələrdə əlaqəli işləməlidir. Azərbaycanda ilk dəfə test üsulu ilə 1992-ci ildə imtahan keçirilməyə başlanıb. Bu müddətdən 29 il keçir, 29 ildə biz testologiya üzrə kifayət qədər mütəxəssislər yetişdirə bilməmişiksə, bu, problemin daha dərin olmasından xəbər verir. Odur ki, bu sahədə ciddi addımlar atılmasına zərurət var”-deyə V.Ağabəyli qeyd etdi.
İradə SARIYEVA