Ümümdünya Səhiyyə Təşkilatının (ÜST) baş direktoru Tedros Adhanom Qebreyesus “delta” variantından daha təhlükəli koronavirus ştammı barədə xəbərdarlıq edib.Onun sözlərinə görə, koronavirus nə qədər geniş yayılsa, bir o qədər çox variant ortaya çıxacaq və onların hazırkı “delta” variantından daha təhlükəli olma potensialı var: “Buna görə, nə qədər çox variant varsa, onlardan birinin peyvəndlərdən yayınma şansı daha yüksəkdir”.
Bu fonda qeyd edək ki, koronavirusun “delta” ştammının sürətlə yayılması dövlətlərin virusa qarşı məhdudiyyətlərə yenidən qayıtması ilə nəticələnir. Hətta "Tokio 2020" Olimpiadasının təşkilat komitəsindən bildirilib ki, əgər koronavirusa yoluxmalar kəskin artmaqda davam edərsə iyulun 24-də başlamalı olan oyunların ləğvi istisna edilmir. Komitənin rəsmilərindən Toşiro Muto deyib ki, təşkilatçılar pandemiya vəziyyətini diqqətlə müşahidə edirlər və əsaslı qərar qəbul etmək üçün başqa rəsmilərlə məsləhətləşirlər. Tokio Olimpiadasında iştirak etmək üçün Yaponiyaya gələnlər arşında yoluxma sayı 100-ə yaxınlaşır. Xatırladaq ki, Tokio Olimpiadası koronavirus pandemiyasına görə bir il müddətinə təxirə salınıb. Bu Olimpiadanın idman növlərinin sayına (33) və kateqoriyalar üzrə (339) ən böyük idman yarışları olacağı gözlənilir. Oyunlarda 19 min idmançının iştirak edəcəyi də planlaşdırılır. Lakin virus vəziyyəti yenidən dəyişir. Qvineya millisi koronavirus səbəbindən Olimpiya Oyunlarında iştirakdan imtina edib. Ölkə hökuməti idmançıların sağlamlığının onlar üçün medaldan daha vacib olduğunu açıqlayıb. Fransa da koronavirusun “Delta”nın yayılması səbəbindən yeni məhdudiyyətlər tətbiq edib. Artıq peyvənd sənədi və ya mənfi PCR testi olmadan restorana, kinoteatra, muzeyə və hətta stadiona girmək qadağandır.
ABŞ-da yoluxmanın artması fonunda hər şəhər öz qaydalarını tətbiq edir. Məsələn, Yeni Orleanda qapalı məkanlarda maska taxmaq məcburiyyəti yenidən tətbiq edilir. Böyük Britaniya əsas məhdudiyyətlərdən imtina etsə də, qadağaların bir çoxu hələ də qalmaqdadır. Məsələn, işçilərin 20 faizi özünütəcridə riayət etməlidir. Avstriya hökuməti ölkədə koronavirusa yoluxma hallarını, xüsusilə də koronavirusun “delta“ ştamının sürətlə yayılmasını nəzərə alaraq, bir sıra məhdudiyyətlər barədə qərarını açıqlayıb. Artıq gecə fəaliyyət göstərən qastronomiya obyektlərinə giriş yalnız koronavirusa qarşı peyvənd olunmuş şəxslər və ya “yaşıl pasport“ sahibləri üçün mümkündür. Eyni zamanda bu obyektlərə daxil olanlar mütləq qaydada qeydiyyatdan keçməli olacaqlar. Avstriyanın səhiyyə naziri Volfqanq Mükştayn bildirib ki, hökumət artan statistikanı nəzərə alaraq, yoluxmanın ən çox müşahidə olunduğu sahələrdə məhdudiyyətlər tətbiq etməli olub. Avqustun 1-dən Özbəkistanda COVID-19-la mübarizə çərçivəsində kütləvi tədbirlərin, idman yarışlarının, konsert və festivalların, teatr və kino salonlarının fəaliyyəti dayandırılır, toy, ad günləri və digər ailə şənliklərinin, dəfn mərasimlərinin keçirilməsinə məhdudiyyətlər qoyulur. Belə tədbirlərdə sanitar qaydalara əməl olunmaqla iştirakçıların sayı 50 nəfərdən çox olmamalıdır. Latın Amerikası ölkələrində də məhdudiyyətlər yenidən sərtləşdirilir. Qonşu Gürcüstanda epidemioloji vəziyyəti müəyyən edən bütün göstəricilər pisləşib və ölkə “narıncı zona”dan “qırmızı zona”ya keçib. Gürcüstanın Xəstəliklərə Nəzarət və İctimai Sağlamlıq Milli Mərkəzinin rəhbəri, baş epidemioloq Amiran Qamkrelidze bildirib ki, koronavirusla bağlı mövcud vəziyyət çox gərgindir və narahatlıq doğurur. O qeyd edib ki, ölkədə məhdudiyyətlərin tətbiqi ilə bağlı Koordinasiya Şurasına tövsiyələr artıq təqdim olunub: “Epidemioloji vəziyyət pisləşməyə davam edərsə, daha sərt məhdudiyyətlərə ehtiyac yaranacaq”.
Azərbaycanda da yenidən sərt məhdudiyyətlərin tətbiqi isrisna olunmur. Bunu baş nazir, Operativ Qərargahın rəhbəri Əli Əsədov keçirdiyi Qərargahın geniş tərkibdə respublika müşavirəsində səsləndiridiyi fikirlər də deməyə əsas verir. O xatırladıb ki, ölkədəki əlverişli epidemioloji vəziyyəti əsas götürərək, vətəndaşların, xüsusilə gənclərin çoxsaylı müraciətlərini nəzərə alaraq, 2021-ci ilin iyulun 1-dən etibarən xüsusi karantin rejiminin qəbul olunmuş qaydalarına uyğun olaraq şənlik mərasimlərinin keçirilməsinə icazə verilib.Lakin Bakı şəhərində, eləcə də respublikanın digər şəhər və rayonlarında fəaliyyət göstərən şənlik mərasimləri təşkil edilən obyektlərdə aparılan nəzarət tədbirləri nəticəsində belə tədbirlərin müəyyən olunmuş tələblərə uyğun şəkildə keçirilmədiyi üzə çıxıb. Məlum olub ki, qonaqların sayına qoyulmuş məhdudiyyət nəzərə alınmır, iştirak edən şəxslərin COVID pasportu olmur, mərasimin vaxtı müəyyən olunmuş saatları keçir, sanitar-epidemioloji normalar pozulur, obyektlərdə əməkdaşların 80%-nin peyvəndlənmiş olması tələbi tətbiq olunmur. Oxşar hallar ölkənin başqa şəhər və rayonlarında da müşahidə olunmaqdadır. Belə mənfi halların nəticəsidir ki, son günlər ölkə üzrə yoluxmanın artımı müşahidə olunur. Monitorinqin nəticələri, vətəndaşların çoxsaylı müraciətləri və yoluxmanın artması ciddi və təxirəsalınmaz tədbirlərin görülməsini tələb edir.
Tahir TAĞIYEV
