Hazırda turizm sənayesinin ən çox yayılmış formalarından biri də halal istirahət mərkəzləridir. Halal turizm, əsasən Türkiyə, İndoneziya və Sinqapurda geniş yayılıb. Ölkəmizdə də halal otellərin yaradılması dəfələrlə müzakirə edilib.
Qeyd edək ki, Türkiyədə ilk ixtisaslaşdırılmış halal otel şəbəkələri 2000-ci illərin əvvəllərində fəaliyyətə başlayıb və bu illər ərzində ölkədə yüzlərlə halal otel açılıb. Bu, Türkiyədə daxili turizmə böyük dəstək verib. Halal turizm Türkiyədə orta qiymət səviyyəsində xidmət göstərir. Bu otellərin özəlliyi mətbəxində halal qidalardan istifadə edilməsi, alkoqolsuz içkilər, qadınlar üçün tam təhlükəsiz çimərlik və hovuzlar yaradılmasıdır. Otellər ciddi şəkildə qorunur və kənar şəxslərin, nikahsız cütlüklərin ora girişi mümkünsüzdür. Bu özəlliklər mühafizəkar insanların həmin otellərə etibar etməsinə imkan yaradır.
Maraqlıdır, Azərbaycanda “halal otel” standartına uyğun fəaliyyət göstərən məkanlar varmı? Ümumiyyətlə, Azərbaycanda halal turizmi necə inkişaf etdirmək olar?
“Azərbaycanda otellərdə halal standartlarının tətbiqi islam ölkələrindən gələn turist axını ilə əlaqədardır”
Turizm sahəsi üzrə ekspert Elçin Rüstəm bildirdi ki, halal standartı ilə fəaliyyət göstərən otellərdə qadınlar və kişilər üçün ayrıca hovuz, namaz otağı olmalı, alkoqollu içkilər olmamalı, verilən yeməklər halal standartı ilə istehsal edilən məhsullardan hazırlanmalıdır: “Gələcəkdə yeni otellər inşa olunanda sahibkarlar öz yerləşdirmə obyektlərini halal standartları əsasında qura bilərlər. Hazırkı otellərin bu tipdə qurulması üçün isə sahibkarlara əlavə sərmayə lazımdır. Ona görə də bu standartları həyata keçirmək o qədər də asan məsələ deyil. Azərbaycanda otellərdə halal standartlarının tətbiqi islam ölkələrindən gələn turist axını ilə əlaqədardır”.
Həmsöhbətimiz onu da əlavə etdi ki, dünyada “dini turizm" deyilən bir başqa turizm də var ki, bu, halal turizmdən tamamilə fərqlidir: “Dini turizmlə səfər edənlər ildə bir dəfə müxtəlif müqəddəs şəhərlərə, İranın, İraqın şəhərlərinə səfər edirlər. Bu başqa dinlərdə də var. Məsələn, dini məqsədlə Romaya, Qüdsə səfərlər təşkil edilir. Amma dediyimiz kimi, bu dini turizmdir”.
Turizm mütəxəssisinin sözlərinə görə, Azərbaycanda “halal otel”lər yoxdur: “Bunun perspektivi də yoxdur: “Düzdür, “halal otel”lər yaratmaq istəyən sahibkarlar var. Təbii ki, onların da müştərisi olacaq. Amma geniş şəkildə inkişaf gözlənilmir. Bu işə sərmayə yatıranlar da dinə bağlı insanlar olur. Bu insanlar dinin bütün tələblərinə uyğun olaraq yaşayan insanlardır. Digər insanları “halal turizm"ə investisiya qoymağa məcbur etmək olmaz. Ümumiyyətlə, “halal turizm”ə böyük tələbat yoxdur. Azərbaycanda “halal turizm”ə investisiyanı ancaq fərdi qaydada yatırmaq olar. Geniş şəkildə bu işə qoşulmaq böyük gəlir vəd etmir”.
Günel CƏLİLOVA
